Leviticus

Een conversietherapie heeft duistere gevolgen in het Australische Leviticus. Een film waarin zwoele romantiek wordt afgewisseld met beklemmende achter­volgingshorror.

“Wie met een man het bed deelt als met een vrouw, begaat een gruweldaad. Beiden moeten ter dood gebracht worden en hebben hun dood aan zichzelf te wijten.” Zo stelt bijbelvers Leviticus 20:13. In de Australische queer horrorfilm Leviticus wordt de doodstraf niet letterlijk uitgesproken, maar veel scheelt het niet.

Naim, net verhuisd naar een klein, diep religieus provinciestadje op het Australische platteland, rommelt wat aan met Ryan. Dat hij sterkere gevoelens heeft voor Ryan dan hij denkt, blijkt wanneer hij Ryan met een andere jongen betrapt. De jaloezie die hij voelt uit zich in verraad: hij out Ryan bij zijn ouders.

Wat volgt is een openbare conversie­therapie in de lokale kerk, die de vorm aanneemt van een omgekeerd exorcisme. Iets lijkt het lichaam van Ryan in opdracht van de pastoor te betreden. Na het ritueel lijkt Ryan weer zichzelf te zijn, alleen is hij nu doodsbang voor Naim. Wanneer Naim later aan dezelfde ‘genezing’ wordt onderworpen, begrijpt hij wat Ryan meemaakt. Iets monsterlijks is hem na het ritueel gaan achtervolgen – en zit nu ook achter Naim aan.

Leviticus is de nieuwste loot aan de stam van hedendaagse Australische horrorfilms die een internationaal publiek bereiken. Een traditie die werd ingezet met The Babadook (Jennifer Kent, 2014) en recent navolging kreeg van de broertjes Danny en Michael Philippou met Talk to Me (2022) – waarin Joe Bird eveneens een hoofdrol speelt – en Bring Her Back (2025). Films die getypeerd worden door een zekere bedruktheid. Alsof de zware traumatische verledens die de personages meezeulen, de Australische zon verhinderen door te breken.

In Leviticus is het landschap uitgesproken dreigend in beeld gebracht, met elektriciteitsmasten die even onheilspellend als onverschillig boven het land uittorenen. Zowel qua sfeer als concept kijkt de film als het kleine broertje van de Amerikaanse horrorfilm It Follows (David Robert Mitchell, 2014), die zich afspeelt tegen de achtergrond van een verlaten Detroit.

De horror komt ook hier uit de omgeving. Je kunt je een andere versie van deze film voorstellen waarin de hoofdpersonages in de knoop hadden gezeten met hun homoseksualiteit en het een verhaal was geworden over zelfacceptatie. Het is een goede keuze van Adrian Chiarella geweest dat hij in zijn debuutfilm dat ietwat platgetreden pad niet betreedt. Leviticus is geen psychologische horror, maar sociale horror. Met een subtiel griezelige bijrol van Mia Wasikowska als Naims gelovige moeder die weigert naar haar zoon te luisteren.

Doordat geïnternaliseerde homofobie niet het monster is, is er ruimte voor een aantal tedere, zelfs zwoele scènes tussen beide jongens. Het voegt een laag toe die je in horror zelden ziet: die van de romantiek zonder cynische bijsmaak.