Focus: Spanish Film Festival groter dan ooit

La boda de Rosa

Ook het Spanish Film Festival is terug van weg geweest. De zevende editie is groter dan ooit met vertoningen in de Amsterdamse bioscopen Tuschinski, De Munt, Eye Filmmuseum en de OBA. Te zien is een selectie van Spaanse films uit het afgelopen jaar. De meeste zijn gemaakt door vrouwen. Alleen dat is al bijzonder voor een festival.

Vraag filmliefhebbers namen te noemen van Spaanse regisseurs en de kans is groot dat men niet verder komt dan Pedro Almodóvar. Dat de Spaanse filmcultuur meer te bieden heeft dan dit boegbeeld bewijst het Spanish Film Festival keer op keer. Een goed voorbeeld is Icíar Bollaín. Deze interessante filmmaker is niet onbekend in Nederland – drie films van haar films zijn hier uitgebracht (Te doy mis ojos, Mataharis en También la lluvía) – maar de laatste tien jaar zijn we haar uit het oog verloren. Het Spanish Film Festival brengt haar weer onder de aandacht met twee recente films. De eerste is de festivalopeningsfilm La boda de rosa (‘Rosa’s bruiloft’). In dit lichtvoetige drama is een vrouw, een veertiger, het zat om altijd dienstbaar te zijn aan anderen, vooral haar familie, en besluit ze om een eigen zaak te beginnen. Dat ze haar leven in eigen hand neemt, veroorzaakt een schok in haar omgeving. De feministische boodschap zal niemand ontgaan in de prettige feelgoodfilm. Hoofdrolspeler Candela Peña is bij de vertoning op de openingsavond aanwezig.

Maixabel is de tweede film van Bollaín op het festival. Daarin gaat een vrouw elf jaar nadat haar man, een politicus, door de Baskische afscheidingsbeweging ETA is vermoord de confrontatie aan met twee van de moordenaars. Ze zoekt hen op in de gevangenis om tot iets van een verzoening te kunnen komen. Het op ware gebeurtenissen gebaseerde drama, waarin de altijd uitstekende Luis Tosar een van de moordenaars speelt, wordt alom geprezen om Bollaíns integere benadering.

El buén patron

Ook een vaste regisseurswaarde in Spanje is Fernando Léon de Aranoa. Van hem is El buén patron (‘de goede baas’) te zien, de slotfilm van het festival. Acteerkanon Javier Bardem speelt een fabriekseigenaar, bij wie achter een charmant uiterlijk een zijn medewerkers manipulerende, bikkelharde kapitalist schuilt.

Traditiegetrouw besteedt het Spanish Film Festival specifiek aandacht aan de lgbtiq+ gemeenschap. Te zien zijn twee producties. De serie Maricón perdido (Queer you are!) volgt het identiteitsgeworstel van een jongen vanaf zijn tienerjaren in de jaren tachtig tot aan zijn leven als schrijver in de huidige tijd. Bedenker en regisseur Bob Pop, die op het festival aanwezig is, putte uit zijn eigen leven voor de ‘coming of queer’-serie. In de komedie Donde caben dos (‘waar ruimte is voor twee’) van Pablo Cabellero brengt een groep mensen een nacht met elkaar door, waarin ze veel ontdekken over hun seksuele verlangens en identiteit.

La trinchera infinita

Andalusië komt aan bod met drie films in Andalusian Focus. Daaronder La trinchera infinita (‘de oneindige loopgraaf’) van de regisseurs Aitor Arregi, Jon Garaño en José María. De film volgt vanaf 1936 een getrouwd stel, waarvan de man een antifascist is. Als de fascisten de burgeroorlog in 1939 winnen, verbergt hij zich in zijn huis. Uit angst voor wraak van fascisten zal hij er dertig jaar (!) ondergedoken blijven zitten. De film kreeg maar liefste vijftien Goya-nominaties (het Spaanse Gouden Kalf). Belén Cuesta, die op het festival aanwezig is en de rol van de met de antifascist getrouwde vrouw speelt, won de Goya Award voor beste actrice. Zij is ook te zien in de festivalfilm Sentimental (Cesc Gay), waarin twee stellen met hun relatie worstelen.

Onder de titel Spanish Cinema Without Fear vertoont het festival twee films die de problemen van het moderne Spanje tonen. In de ruim drie uur durende documentaire El año del descubrimiento (‘het jaar van ontdekking’) zet filmmaker Luis López Carrasco het promotiebeeld van Spanje tijdens de Olympische Spelen in 1992 tegenover de woede van de inwoners van Cartagena over de sluiting van locale fabrieken. In het drama Destello bravío (‘woeste spankeling’) van Ainhoa Rodríguez ziet een vrouw haar dorpje in het zuidwesten van Spanje door gebrek aan werk leeglopen. Jongeren vertrekken en het leven staat er stil. Met magisch-realistisch denken probeert ze het tij te keren.

O ja, toch nog even Almodóvar. Het festival vergeet ook hem niet, want het vertoont The Human Voice, een bewerking van Jean Cocteaus eenakter met Tilda Swinton als een verlaten vrouw, die een telefoongesprek met haar ex voert.

Tot slot: het festival vergeet naast de ogen de maag niet, want na veel vertoningen zijn er drankjes en hapjes.


Spanish Film Festival | 5 t/m 14 november | Pathé Tuschinski, Pathé De Munt, Eye Filmmuseum en OBA, Amsterdam