Filmweb – 3 februari 2016

Wat is er deze maand online te lezen?

De filmkritiek beleeft zware tijden. Filmrecensenten vliegen wereldwijd de laan uit en voor serieuze besprekingen is in kranten en tijdschriften steeds minder ruimte. Boston Phoenix-recensent Gerald Peary maakte een documentaire over zijn ‘professie onder belegering’: for the love of movies: the story of american film criticism. Undercurrent, het onregelmatig verschijnende magazine van de internationale federatie van filmcritici FIPRESCI, interviewt hem. Volgens Peary leidde de opkomst van home video in de jaren ’80 tot een hausse aan fanzines. "En fanzines waren de link naar de ‘iedereen een criticus’-rage op het internet." Dat is nóg een bedreiging voor de professionele filmcriticus. (fipresci.org/undercurrent/issue_0509/love_movies.htm).
George Lucas is 65 geworden en om dat te vieren zet internetmagazine Wired de hoogte- en dieptepunten uit diens carrière nog eens op een rijtje. De zes star wars-films zijn evenredig over de balans verdeeld, maar niet helemaal zoals je zou verwachten: return of the jedi, afkomstig uit de eerste trilogie, staat bij de mislukkingen; revenge of the sith, afkomstig uit de tweede trilogie, juist bij de successen. (wired.com/culture/culturereviews/multimedia/2009/05/gallery_lucas?slide=1&slideView=3).
Filmrecensent Jim Emerson betoogt op zijn blog dat één slecht shot een hele film slecht kan maken. Om dat te weten, hoef je cinema volgens hem alleen maar te vergelijken met architectuur. "Een verkeerd geplaatst blok met de verkeerde kleur of textuur, een slordige hoek, een raam in de verkeerde muur — ze kunnen het totale effect van een verder goed ontworpen gebouw verpesten." Emerson vindt veel gehoor. Lezers komen massaal met hun eigen door een enkel moment geruïneerde films: van batman returns en rachel getting married tot de Roemeense arthousehit 4 maanden, 3 weken en 2 dagen. (blogs.suntimes.com/scanners/2009/05/can_one_bad_shot_ruin_an_entir_1.html#more).
David Lynch, die met the straight story (1999) de zes weken durende grasmaaiertocht van de 73-jarige Alvin Straight verfilmde, ging zelf op roadtrip. De reis, twintigduizend mijl in zeventig dagen, vormde het doel op zich. Lynch vroeg meer dan honderd mensen voor de camera hun persoonlijke verhaal te vertellen. Hij ontmoette hen in bars, op straat of waar dan ook. "Het is zo fascinerend om naar mensen te kijken en te luisteren." Vanaf 1 juni een jaar lang elke drie dagen een nieuwe aflevering. (interviewproject.davidlynch.com).
Filmwetenschapper David Bordwell breekt op zijn blog een lans voor Shimizu Hiroshi, de Japanse regisseur die met 163 films in 35 jaar net zo’n monsterproductie draaide als zijn veel bekendere tijdgenoten Yasujiro Ozu en Kenji Mizoguchi. Al ging het grootste deel van zijn oeuvre verloren — gelukkig is er nu een dvd-box met vier overgebleven vooroorlogse titels verschenen. "Hij vestigde zijn eigen wereld, een rijke toon en een eenvoudig maar subtiel visueel idioom. Zo creëerde hij een aantal van de meest hartverscheurende films in de wereldcinema." (davidbordwell.net/blog/?p=4564).
Film Comment houdt een marathoninterview met Jim Jarmusch over zijn in de VS matig ontvangen nieuwe film. De ongekroonde Amerikaanse indie-koning vertelt over zijn vrije, associatieve scriptschrijfstijl, zijn losse, improviserende manier van werken op de set en zijn cinefilie, die ‘The limits of control’ uit alle poriën ademt. "Ik verwijs naar het kunstmatige van cinema als iets positiefs, als iets waar ik van houd. Dit is geen neo-neo-realistische filmstijl; in zekere zin is het fantastisch." (filmlinc.com/fcm/mj09/jarmusch.htm).

Niels Bakker