Soul

Avonturen in het hiervoormaals

Wat de grote animatieklapper van de zomer had moeten worden, is nu de kersttrekker van streamingdienst Disney+. In het innemende Soul vecht een uitgebluste jazzmuzikant voor zijn ziel én bezieling.

Binnen de Pixar-familie is Pete Docter, een van de eerste werknemers van de animatiestudio, de man van de grote concepten. Als regisseur was hij verantwoordelijk voor achtereenvolgens Monsters Inc. (2001), waarin de monsters onder kinderbedden echt blijken te zijn; Up (2009), waarin een oude man zijn huis en hele hebben en houden onder een cluster ballonnen hangt en op reis gaat; en Inside Out (2015), met als hoofdpersonages de personificaties van de emoties van een jong meisje.

Docters nieuwste film Soul, gecoregisseerd door Kemp Powers, moest Pixars hit van 2020 worden en stond op de rol voor vertoning op het filmfestival van Cannes. In plaats daarvan wordt hij nu op eerste kerstdag uitgebracht op Disney+ (in landen waar die streamingdienst niet beschikbaar is komt hij wél in de bioscoop). De film vertoont conceptueel overeenkomsten met Inside Out, al draait het ditmaal niet naar de binnenwereld van de emoties, maar – zoals de titel al aangeeft – om de ziel en het hiernamaals. Of eigenlijk: het hiervoormaals. Komen we zo op.

Hoofdpersoon Joe Gardner (Jamie Foxx) is een man van middelbare leeftijd die zijn hele leven droomde van een carrière in de jazz, maar het nooit heeft gemaakt. Precies op het moment dat hij eindelijk lijkt te moeten accepteren dat hij nooit meer zal worden dan een muziekdocent op een derderangs middelbare school, krijgt hij alsnog zijn gouden kans: een optreden in de band van een jazzlegende. Maar in zijn enthousiasme loopt hij prompt in een open riool en belandt hij hersendood in een ziekenhuis. Onderweg naar de hemelpoort weet Joe’s ziel er echter door de achterdeur tussenuit te piepen en zo komt hij dus in dat hiervoormaals terecht – de plek waar zielen hun persoonlijkheid krijgen vóórdat ze naar de aarde gestuurd worden. Door een reeks toevalligheden wordt hij gekoppeld aan 22 (Tina Fey), een blanco ziel die helemaal geen zin heeft om richting aarde te worden gestuurd.

Dat zijn een hoop verwikkelingen voordat we aan het echte hart van het verhaal toekomen en Soul dreigt af en toe te verzanden in al die concepten. Ondanks het vergelijkbare uitgangspunt is de world building hier lang niet zo intuïtief en coherent als die van Inside Out. Maar als de boel eenmaal op de rails staat, en Joe en 22 in een race tegen de klok door een wonderschoon geanimeerd New York razen om zijn ziel op tijd terug in zijn lichaam en op dat concertpodium te krijgen, valt er veel te genieten.