Silent Rebellion

Een jonge vrouw in een Zwitserse grensgemeenschap breekt tijdens de Tweede Wereldoorlog los van het patriarchaat in dit gelaagde speelfilmdebuut.

Recente films als Vermiglio (2024) en Sound of Falling (2025) bewijzen dat het vrouwelijk perspectief op het verleden nog steeds onderbelicht is. In het naturalistische Silent Rebellion (À bras-le-corps), dat zich afspeelt in 1943, blijkt het protestantisme in een Zwitserse berggemeenschap een voedingsbodem voor alledaagse vrouwenhaat.

Zo hoort de vijftienjarige Emma (een gelaagde, ingehouden rol van Lila Gueneau) hoe er minachtend gesproken wordt over haar moeder, die haar gezin verliet en een nieuw leven opbouwde in een stad verderop. Dat doe je simpelweg niet; het huwelijk vormt een onbreekbare band. Emma distantieert zich van haar moeder door op school te excelleren en zich ook daarbuiten voorbeeldig te gedragen. Ze heeft een bijbaantje bij de dominee (een fijne rol van Grégoire Colin, de enige man in de film met gewetenswroeging).

Emma ontdekt, via een bijna terloopse verkrachting, dat ze zich niet kan onttrekken aan de machtsverhoudingen in het dorp. Bovendien heeft haar vader al een geschikte echtgenoot voor haar gevonden. In deze conservatieve wereld, waarin vrouwen consequent het zwijgen wordt opgelegd, zal ze nooit kunnen groeien. Filmmaker Marie-Elsa Sgualdo situeert het verhaal nabij de Zwitsers-Franse grens, waar Emma regelmatig ziet hoe Zwitserse soldaten de veelal Joodse vluchtelingen terugsturen naar Duitsland, waar ze zullen worden vermoord. Emma’s verloofde is – en dat is dan weer een gemakzuchtige verhaalkeuze – een van die soldaten die vakkundig de andere kant opkijken.

De onderliggende boodschap in Silent Rebellion is antifascistisch en feministisch en doet denken aan die slogan die je in de New Yorkse metro kunt horen: “See something, say something” – als je iets ziet, meld het. In de realiteit van de film wordt zulk gedrag direct bestraft. Dus is het geen verrassing dat Lila Gueneau als Emma vooral met haar ogen acteert, want in de onderdrukkende orde van het dorp kun je onrecht wel zien, maar mag je het niet benoemen. Het vuur in Emma’s blik suggereert dat ze in haar weerstand en verzet op haar moeder lijkt. Ze doorziet de hypocrisie, net als de dominee. Maar vertrekken vergt moed en moed verzamelen kost tijd.