Nagi Notes
Leven tussen de regels
Nagi Notes
In Nagi Notes onderzoekt Kōji Fukada hoe familiebanden na een scheiding kunnen blijven bestaan. In dit verstilde portret is de omgeving minstens zo belangrijk als de personages.
Een vrouw met rolkoffer loopt door een landelijke omgeving. Het tafereel straalt een enorme rust uit; de enige dissonant is een stem die schijnbaar uit het niets klinkt.
Pas later begrijpen we dat de kleine gemeenschap Nagi, waar alles zich afspeelt, naast een militair oefenterrein ligt. De stem informeert de inwoners over schietoefeningen die gaan plaatsvinden. Wanneer diezelfde stem herinnert aan het terugbrengen van bibliotheekboeken, voelt het alsof zelfs de kleinste dagelijkse beslommeringen hier via luidsprekers worden geregeld.
De vrouw met rolkoffer is Yuri, die vanuit Tokio op bezoek komt bij Yoriko, een beeldhouwer. Ooit was Yuri getrouwd met Yoriko’s broer en hoewel ze van hem scheidde, is de band tussen de twee vrouwen nog even hecht als altijd. Als Yuri voor Yoriko poseert, brengen de gesprekken tijdens het beeldhouwen de twee steeds dichter bij elkaar.
Het lijkt té voor de hand liggend om Tokyo Story (1953) als inspiratie te noemen, maar via een omweg ligt Yasujirō Ozu’s klassieker daadwerkelijk aan de basis van deze film. Regisseur Kōji Fukada (A Girl Missing, 2019; Love Life, 2022) werd door de Japanse toneelschrijver Oriza Hirata uitgenodigd om diens op Ozu geïnspireerde toneelstuk Tokyo Notes te verfilmen in het museum van Nagi. Fukada en zijn team raakten echter zo gecharmeerd van de omgeving dat het oorspronkelijke plan plaatsmaakte voor een nieuw verhaal. Wat als de twee schoonzussen uit het toneelstuk Tokyo Notes elkaar na een scheiding waren blijven ontmoeten? Zo werd Nagi Notes (Nagi daiarî) een “spiritueel vervolg”, in Fukada’s eigen woorden, op het toneelstuk.
Met die kennis is Nagi Notes te bekijken als een liefdesbrief aan de streek, maar ook aan het leven in kleinere gemeenschappen en aan de bijzondere vriendschap tussen twee vrouwen die ooit schoonzussen waren. Fukada schetst het dorpsleven zonder uitgesponnen plot of grote dramatische confrontaties maar, zoals de titel al suggereert, in notities. Gaandeweg worden geheimen uitgewisseld en nieuwe inzichten gedeeld. Hoe groot de emoties daarachter ook zijn, ze blijven ingebed in het rustige ritme van een dorp.
Meer dan door de opeenvolging van gebeurtenissen wordt Nagi Notes bepaald door het ritme van de gesprekken, die mogen kabbelen, meanderen en soms de diepte ingaan, om dan weer plaats te maken voor impressies van het dorp aan de voet van de berg. De wind, de vogels, het landschap en de verhalen van de bewoners krijgen evenveel aandacht als de persoonlijke verwikkelingen. Zo bepaalt de omgeving niet alleen het decor van de film, maar ook het tempo waarin wij de personages leren kennen.