FINDING FORRESTER

De kopieerdrift van Gus Van Sant

  • Datum 19-11-2010
  • Auteur
  • Gerelateerde Films FINDING FORRESTER
  • Regie
    Gus Van Sant
    Te zien vanaf
    01-01-2000
    Land
    Verenigde Staten
  • Deel dit artikel

Brompot met protégé

In de nieuwe film van Gus Van Sant blijkt een jongen uit een achterstandsbuurt te beschikken over een groot talent. Een excentrieke mentor helpt hem om zichzelf verder te ontwikkelen. Waar hebben we dit eerder gezien?

Met juweeltjes als Drugstore cowboy, My own private Idaho en To die for vestigde Gus Van Sant een reputatie als een eigenzinnige regisseur die een goed ontwikkeld stijlgevoel koppelde aan een voorkeur voor figuren die zich ophouden in de marge van de Amerikaanse samenleving. De laatste jaren lijkt originaliteit echter minder hoog op Van Sants prioriteitenlijstje te staan. In plaats daarvan legt hij zich liever toe op het dunnetjes overdoen van succesnummers van weleer. Berucht is zijn shot-voor-shot remake van Hitchcocks Psycho, waarin zo weinig aan het origineel werd toegevoegd dat hij mag worden beschouwd als de meest overbodige film van de jaren negentig.
Dat de kopieerdrift van Van Sant na het Psycho-debacle nog altijd niet is gedoofd, blijkt uit Finding Forrester, een film die verdacht veel weg heeft van een — helaas nogal vervaagde — carbon-doordruk van zijn grootste hit tot dusver, Good Will Hunting. Net als in de succesvolle voorganger voert Van Sant hier een jongen op uit een achterstandsmilieu, die blijkt te beschikken over een bijzonder talent. Verschillen zijn er ook: hoofdpersoon Jamal Wallace (Robert Brown) is geen schoffie uit Boston, maar een zwarte basketballer uit The Bronx, en zijn grote talent ligt niet op het gebied van de wiskunde maar op het terrein van de literatuur.

Stijfheid
Jamals aanleg voor de letteren wordt bij toeval ontdekt door William Forrester (Sean Connery), een oude kluizenaar die in een ver verleden een literair meesterwerk schreef. De naar J.D. Salinger (‘The catcher in the rye’) gemodelleerde brompot zet Jamal aan om vanuit zijn hart te schrijven en niet vanuit zijn hoofd. Dit levert enkele potsierlijke tafereeltjes op waarin Forrester zijn pupil ronkend oproept om één te worden met de typemachine, opdat de inspiratie vrijelijk door hem heen kan stromen. Waar Matt Damon ons in Good Will Hunting simpelweg van zijn genialiteit overtuigde door met een intelligente blik voor een schoolbord met wiskundige formules te gaan staan, daar kunnen we Jamals briljante schrijverschap alleen maar aanvaarden omdat de filmmakers het er steeds weer bij zeggen. Wat wel buiten kijf staat is Jamals talent als basketballer, dat hem in staat stelt om met een beurs een elitaire school te bezoeken.
De film is vooral effectief in de manier waarop het levendige straatleven in de zwarte achterbuurt wordt afgezet tegen de stijfheid en hypocrisie van Jamals rijkeluisschool. Minder geslaagd is de uitwerking van de langzaam groeiende vriendschap tussen mentor en pupil. Aan de 16-jarige debutant Rob Brown ligt het niet; hij komt authentiek en warm over, evenals trouwens zijn door rapper Busta Rhymes vertolkte broer. Medeproducent en hoofdrolspeler Sean Connery bezwijkt echter onder zijn eigen ijdelheid: hij speelt de rol van Forrester wel heel nadrukkelijk met Oscar-tekens in zijn ogen.

Fritz de Jong