DALECARLIANS

Vreemdeling landt tussen betweterig volkje

  • Datum 23-10-2010
  • Auteur
  • Gerelateerde Films DALECARLIANS
  • Regie
    Maria Blom
    Te zien vanaf
    01-01-2004
    Land
    Zweden
  • Deel dit artikel

Als een stadse carrièremaker haar verkrampte familie op het Zweedse platteland weer eens bezoekt is het al snel hommeles. Het filmdebuut van Maria Blom is een effectieve tragikomedie met hoog voelgoed-gehalte.

Dalecarlians is het debuut van Maria Blom (35), een succesvol toneelschrijver en -regisseur uit Zweden. Onder leiding van de ervaren producent Lars Jönsson, die eerder de Zweedse succesnummers Lukas Moodysson en Josef Fares lanceerde, werkte zij haar toneelstuk om tot speelfilm. En met succes: de tragikomedie over een dorps familiefeestje was een enorme hit in haar thuisland, en ging aan de haal met de belangrijkste filmprijzen (de Guldbagge, oftewel Gouden Kever).
Dalecarlia is een dorp in de provincie ten noorden van Stockholm, en het is er vreselijk. Er woont een naar, betweterig volkje, dat alles wat van buiten het dorp komt wantrouwt en inferieur vindt. Maria Bloms halve familie komt uit Dalecarlia, dus ze weet waar ze het over heeft. Logisch dus dat haar hoofdpersoon Mia verhuisd is naar de hoofdstad, waar ze een glanzende carrière als software-architect heeft en geniet van het snelle grotestadsleven. Met veel tegenzin keert ze na vele jaren weer terug naar haar geboortedorp, voor de zeventigste verjaardag van haar vader. In Dalecarlia wachten haar een zwijgende vader, kwekkende moeder en twee irritante, oudere zussen: de bazige, verkrampte Eivor en de pas gescheiden Gunilla, die over niets anders dan haar vakantie in Bali kan praten. Terwijl onder de ijzeren regie van Eivor het dorpshuis feestklaar wordt gemaakt, ontmoet Mia haar vroegere dorpsbewoners: oud klasgenoten en -geliefden die zij zelf was vergeten, maar die haar nog haarfijn herinneren. De ongehuwde, alleenstaande Mia voelt zich een alien tussen de Dalecarlians die niet voorbij de gemeentegrens denken. Geholpen door de in jerrycans aangeleverde drank, barsten tijdens het feest de opgekropte jaloezie, afgunst en geheimen als rijpe puisten open.

Gelikt
Dalecarlians, eerder dit jaar op het Filmfestival Rotterdam te zien, is een effectieve tragikomedie. De personages zijn prima uitgewerkt, geloofwaardig door genoeg grijstinten, en de haat-liefdeverhouding tussen de zussen en met de geboortegrond is voor iedereen herkenbaar. Maria Blom vertelt haar verhaal bovendien vlot, en het ziet er lekker gelikt gefilmd uit, in overdadig warme, haast gezellige kleuren.
Maar Darlecarlians is ook een tikje glad, en daardoor niet echt ontroerend. De ontwikkelingen verlopen voorspelbaar, en al is de tragische verrassing aan het slot onverwacht, hij is ook ongeloofwaardig en onnodig. Bovendien is Mia, door wiens ogen wij meekijken, de minst interessante van de zussen.
Dalecarlians mist de aanstekelijkheid van Fucking Åmål, Lukas Moodyssons film over meisjesliefde op het Zweedse platteland, en ook het drama van Festen, het Deense familiefeest-als-confessie. Daarvoor wil regisseur Maria Blom te graag behagen. Want ondanks het familievenijn en het tragische einde maakte ze een positieve voelgoedfilm. Haar boodschap is dat mensen aardiger tegen elkaar moeten zijn. Ze hoopt zelfs dat bioscoopbezoekers direct na het zien van de film hun geliefden opbellen om te zeggen hoeveel ze van hen houden, vertelde ze in een interview. Een mooie droom misschien, maar niet besteed aan al te cynische (grotestads?)kijkers.

Rik Herder