Hollandse Nieuwe 2026: Michiel van Erp over Downtown

In de reeks Hollandse Nieuwe beantwoorden makers van een film of serie die op de komende editie van het Nederlands Film Festival in première gaat elk dezelfde vijf vragen.

1. Waar gaat je film over? “Downtown gaat over drie vrienden die elkaar ontmoeten in de hedonistische gay uitgaansscene van Amsterdam halverwege de jaren tachtig. Terwijl zij elkaar en de opwindende clubs ontdekken, sluimert het aidsvirus in hun levens. Alle drie gaan ze daar anders mee om, en raken ze elkaar kwijt in de pijnlijke chaos. 32 jaar later komen ze elkaar weer tegen in de eerste coronagolf, older en misschien wiser. De littekens die ze indertijd hebben opgelopen proberen ze in een nacht vol herinneringen betekenis te geven. Om mogelijk de vriendschap nieuw leven in te blazen.”

2. Waarom wilde je deze film maken? “De opkomst van aids en het aantal mensen dat in die tijd is overleden heeft op mij een onuitwisbare indruk gemaakt, ook op hoe ik mijn verdere homoseksuele leven heb beleefd. Seks was vanaf die tijd voor mij altijd verbonden met doodgaan. In de afgelopen jaren kom ik ook steeds meer mensen tegen die nog steeds moeite hebben met het feit dat zij de crisis overleefd hebben en vele vrienden niet. Samen met scenarist Frank Houtappels, die in die jaren ook door hetzelfde gaycircuit dwaalde, heb ik deze film gemaakt. Ik ben enorm blij met onze samenwerking.”

3. Wat is je droomproject en waarom is het nog niet gemaakt? “Om heel eerlijk te zijn: Downtown is mijn droomproject. Voor mijn gevoel komt alles samen. Ik heb nog nooit zo’n persoonlijke film gemaakt. En ik ben er mega-trots op. Het voelt een beetje alsof ik voor het eerst echt alles op tafel heb gegooid. Ik heb de film nog niet gezien in een volle zaal met onbekende mensen, ik hoop maar dat zij dat ook zo zien.”

4. Waaraan ontbreekt het in de Nederlandse film? “Lastige vraag, het voelt niet echt aan mij om daar wat over te zeggen. Maar als het dan toch moet: solidariteit. Ik heb zo’n 25 jaar documentaires gemaakt voordat ik de overstap naar drama maakte. Ik kan me nog goed herinneren dat mijn eerste speelfilm Niemand in de stad in 2018 de openingsfilm was van het Nederlands Film Festival. Echt een enorme eer. Na afloop kwamen een stuk of drie gerenommeerde makers, los van elkaar, naar mij toe om me te verwelkomen in ‘hun’ wereld. Ik was verbijsterd: hebben jullie dan nooit iets gezien van wat ik hiervoor maakte? Is het gat tussen docu en drama dan zo enorm groot? Kortom: verdiep je in elkaar en laat je verbazen en verrassen door wat er aan regisseurs rondloopt. En ook: sta open voor een nieuwe generatie makers, die soms ook niet passen in het traditionele plaatje van hoe je films hoort te maken of te beoordelen.”

5. Wat was een bepalend filmmoment in je leven? “Na mijn studie Industrieel Ontwerpen in Delft was ik een beetje zoekend naar wat ik nou eigenlijk kon en hoe het verder moest met mijn leven. Via allerlei omzwervingen kwam ik – zonder enige ervaring – terecht bij een VPRO-jeugdprogramma waar ik korte docu’s mocht maken. Ik werd omarmd door ervaren makers die blijkbaar iets in mij zagen. Ik had geen idee, en wist nog niet eens dat je geluid en beeld van elkaar kon scheiden, maar wat ik wel wist is dat ik me volledig op mijn plek voelde. Dit zou mijn toekomst moeten worden. En zo is het ook gegaan. Ik ben eeuwig dankbaar voor de kans en de begeleiding die ik daar kreeg.”

Downtown is de openingsfilm van het Nederlands Film Festival (25 september t/m 2 oktober 2026) en draait vanaf 1 oktober 2026 in de bioscopen.