Imagine AFFF

Op het 25ste Imagine Amsterdam Fantastic Film Festival duikt in tokyo gore police weer een Japans schoolmeisje op. Ze groeiden de afgelopen jaren uit tot het symbool van de onschuldige wraakengeltjes.

Is het toeval dat de erotische foto’s van Minase Yashiro op Uraniumcafé.com gemaakt zijn terwijl ze in jarretels over het aanrecht gedrapeerd is? Of op andere foto’s in een ander huiselijk decor is geplakt? De hoofdrolspeelster uit de vorig jaar op het inmiddels tot Imagine omgedoopte Amsterdam Fantastic Film Festival vertoonde the machine girl vat alle ‘slash’ angsten van de moderne (Japanse) man samen: een bloedmooie, dominante mejuffrouw die met zwaarden en kettingzagen een extreem bloederige wraakfantasie uitleeft. Maar wel gehuld in schooluniform. In het maagdelijk wit van het schooluniform dat aan het eind van de film helemaal rood is van het bloed. De symboliek laten we aan de experts over.

Bastaard
the machine girl is een ‘splatter & gore’-feest. Zodra het meisje ontdekt dat haar broertje is vermoord, begint een slachtpartij met exploderende hoofden en vele honderden liters bloed die als fonteinen de gezellige Japanse decors besproeien. Niks subtiel Japans psychodrama. Niks Yasujiru Ozu met zijn verziekte gezinsleven en kolkende psychologische onderstromen. Aan de andere kant kun je met een beetje fantasie die hele groteske overdrijving van het onschuldige schoolmeisje misschien wel juist herleiden tot de onderdrukte conflicten aan de Japanse keukentafel. Niet voor niks maakte Kiyoshi Kurosawa de overstap van de J-horror naar het huiselijke tokyo sonata. De ‘splatter & gore’ zou het bastaardkind kunnen zijn van ozuaanse huisvlijt en de gewelddadige Samoeraifilm. Een soort cronenbergiaans bastaardkind van Nieuw Vlees dat uit de zijkant van het lichaam is gegroeid. Voer voor filmwetenschappers.
the machine girl staat niet op zichzelf. Behalve het vervolg dat nog dit jaar moet uitkomen, was er drie jaar geleden yo yo girl cop dat werd gebaseerd op de populaire ‘Sukeban deka’ manga. Zonder de ‘splatter & gore’ deze keer maar de film laat zijn heldin wel ronddartelen in schooluniform wanneer ze door de overheid wordt gedwongen te infiltreren bij illegale studentengroeperingen. Dat gebeurde dan weer veel sexier in de Zuid-Koreaanse film she’s on duty die op precies hetzelfde gegeven werd gebaseerd. Behalve de jarretels en het schooluniform gebruiken ze daar op de poster alleen een windmachine om het lange haar wat erotischer op te laten waaien. En dat maakt alle verschil. Voor de liefhebbers van meisjes met bloed en grote geweren: beautiful prey, terminatrix en the ninja dragon (gokudo ninja dosuryu).

Zuur
De overtreffende trap is zonder meer het waanzinnige tokyo gore police dat op het komende Imagine festival te zien is. Nog nooit zoveel bloed & ‘gore’ bij elkaar gezien. Dat de film kritiek levert op de privatisering van politiediensten moet maar zo snel mogelijk weer vergeten worden want die boodschap komt niet aan. Wat wel aankomt zijn de mitrailleurs die vuisten afschieten, tumoristische lichamen in de vorm van stoelen met vagina’s, kanonnen die uit hersenen groeien, boormachines in kelen, openbarstende hoofden en een in leer en gasmasker gehulde hondmens die zwaarden en mitrailleurs als ledematen heeft. En had ik al gezegd dat er bloed in zit? De gemuteerde lichamen en het gestoei met zuurschietende borsten zijn onmiskenbare verwijzingen naar Cronenberg en Paul verhoeven (Verhoevens onvergetelijke zuurbad uit robocop). Wie meteen de top van Gore Mountain wil beklimmen moet hier naar toe.

Bleek
Schooluniform en schoolmeisje hoeven niet altijd in bloed gedrenkt te worden. De horror van ringu uit 1998 was vooral suggestie. In ringu geen schooluniform trouwens maar wel dat andere iconische beeld uit de moderne Aziatische horror: het bleke meisjesgezicht met het zwarte haar tot over de ogen. Horror van een briljante eenvoud.
En dat opent de deur naar een hele verzameling andere films waar halflang zwart haar de duistere ruimtes van pijn, wraak, vergeving en verlossing versluieren. Met of zonder schooluniform. Na ringu kwam in 2002 from the depths of dark water over de geest van een kind dat een moeder en dochter in een appartement komt terroriseren. In 2003 volgde the grudge. Daarin nemen twee geesten van moeder en kind wraak op iedereen die hun vroegere huis bezoekt. Tegelijkertijd werd in Zuid-Korea a tale of two sisters uitgebracht — waarvan de remake op 16 april hier als the uninvited in de bioscoop te zien is — de meeste complexe en meest psychologische van al deze huiselijke horror.
Veel van deze verhalen spelen zich af in een tussenwereld van onrustige geesten op zoek naar verlossing. Omdat ze daaruit geen uitweg kunnen vinden, dringt de geesteswereld onze wereld binnen, gevoed door dikke lagen van onze eigen neuroses en psychoses.
Maar het kan ook helemaal anders. In Kim Ki-duks curieuze samaritan girl besluiten twee schoolmeisjes zichzelf te prostitueren om naar Europa te kunnen ontsnappen. Althans, eentje gaat met de mannen naar bed en de andere doet het management. Nadat het eerste meisje door mishandeling in het ziekenhuis belandt, komt het echte thema van de film naar boven: vergeving en verlossing. Het tweede meisje gaat dan met dezelfde oude klanten naar bed en betaalt hen het geld terug. Om zowel hen als zichzelf te verlossen. Waardoor de mannen inzien dat ze verkeerd bezig zijn en zo dichter bij God komen.

Dolend
Vergelijk de moderne Europese film waar schoolmeisjes en bloedige wraakfantasieën bijna helemaal ontbreken. Bijna. Geesten bestaan hier niet en dus kunnen dolende meisjes bij ons geen zwijgende verschijningen zijn die te pas en te onpas aan de keukentafel aanschuiven. Bij ons krijgen dolende meisjes juist een hyperrealistische gedaante en lopen ze gewoon tussen het winkelend publiek op straat. Daarom noemde de Duitse regisseur Christian Petzold zijn film over twee dolende meisjes ‘geesten’ of gespenster. Hoewel Lucile Hadzihalilovics innocence zich juist weer wel afspeelde op de grens tussen fantasie en werkelijkheid. In haar film zet Hadzihalilovic de camera op de prepuberale onschuld van de bewoners van een meisjesschool, waar ze tussen de zoemende geluiden van de bossen rond het internaat haar ideale meisjesdroom construeerde. Maar wat verder? Robert Bressons mouchette? rosetta van de Dardennes? Allemaal strak Europees realisme.
Maar zo raken we al associërend steeds verder verwijderd van de hectoliters en het slachtafval uit het schooluniformgenre. Want daar draait het niet om vergeving of verlossing. En zijn diepere lagen in geen velden of wegen te bekennen. Dit is puur genieten van de mogelijkheden van de menselijke fysiek. Waarbij de laatste inzichten uit de professionele erotiek en biomechanica net dat beetje extra apocalyptische totaalvernietiging geven.

Ronald Rovers

Het 25ste Imagine Amsterdam Fantastic Film Festival heeft plaats van 16 tot 25 april.