We Blew It

Amerika van Easy Rider tot Donald Trump

  • Datum 15-08-2018
  • Auteur Ivo De Kock
  • Gerelateerde Films We Blew It
  • Regie
    Jean-Baptiste Thoret
    Te zien vanaf
    01-01-1970
    Land
    Frankrijk
  • Deel dit artikel

Met de persoonlijke ‘road documentaire’ We Blew It zoekt de Franse criticus Jean-Baptiste Thoret naar de fascinatie die blijft uitgaan van de filmjaren 60-70.

“Het was geen droom maar een mogelijkheid die werkelijkheid had kunnen worden.” Deze dialoogflard uit Robert Redfords The Company You Keep monteert de Franse criticus Jean-Baptiste Thoret over Cinemascope-­beelden die hij maakte tijdens een zwerftocht door Amerika. Zijn ‘road documentary’ We Blew It schetst met een mix van verwondering en melancholie een impressionistisch portret van het Amerika van Easy Rider tot dat van Donald Trump.

Het startpunt waren deze twee vragen: wat is er gebeurd met de utopieën van de jaren 60 en 70? En waarom blijft die periode fascineren? Om vast te stellen dat rebelse woede plaatsmaakte voor nuchtere ontgoocheling. Thoret opent met een citaat van gonzojournalist Hunter S. Thompson (“We had all the momentum: we were riding the crest of a high and beautiful wave”), een nachtmerrieachtige montage van iconische tijdsbeelden en Peter Fonda’s conclusie “We blew it” als hij in Easy Rider bij het kampvuur zit. De film eindigt met een verzuchting van Texas Chainsaw Massacre-regisseur Tobe Hooper: “Ik vermijd te kijken naar wat er gebeurd is omdat ik er niets kan aan doen. Je moet nu eenmaal de kost verdienen, tenzij je rijk geboren wordt. Toegegeven, woorden vol spijt. Ja, ik denk dat we het verknoeid hebben.”

Als auteur van boeken over onder meer Michael Cimino, New Hollywood en road movies is Thoret een specialist in de Amerikaanse film. Maar hoewel mensen als Michael Mann, Jerry Schatzberg, Bob Rafelson, Jeff Lieberman, James Toback, Charles Burnett en Fred Williamson aan het woord komen, is dit geen traditionele documentaire. Op de Easy Rider filmclip na toont Thoret alleen beelden van americana: iconische landschappen, archetypische locaties en de Amerikanen die hij onderweg tegenkwam. Volgens hen “waren de jaren 60 en 70 Amerika’s beste periode”,  is “Trump net zoals wij anti-establishment” en hebben “we the people macht: samen redden we Route 66”. Die oerweg verbindt Thoret met beweging, vrijheid en ruimte. Met een romantisch idee en filmillusies. Zijn stelling is dat de jaren zestig en zeventig een bruikbaar verleden zijn omdat ze recepten leveren om de wereld te benaderen.

Regisseurs die toen actief waren, benadrukken dat films de rusteloze tijdsgeest weerspiegelden en zowel onvrede als een verborgen duisternis blootlegden. Paul  Schrader prikt de mythe van de gouden tijd door: “Films waren niét beter maar mensen zochten in verwarrende tijden antwoorden in films. Nu heb je niet meer het gevoel dat het publiek ons bevraagt.” Dat heeft gevolgen. “De vrijheid en creativiteit van bij They All Laughed heb ik nooit meer gehad”, zucht een vermoeide Paul Bogdanovich.