Cannes 2026: De winnaars

Cristian Mungiu won op de slotavond van de 79ste editie van het filmfestival van Cannes voor de tweede keer in zijn carrière een Gouden Palm. Fjord, die de Roemeen in Noorwegen opnam, is misschien wel de meest publieksvriendelijke film die hij tot nu toe maakte. En daarmee misschien ook wel de toepasselijke winnaar van een hoofdcompetitie waarin de kwaliteit van films behoorlijk uiteenliep.

Zoals we eerder vandaag al in het internationale overzicht over de 79ste editie van Cannes opmerkten, bestond er een redelijke kans dat de Amerikaanse distributeur Neon opnieuw een Gouden Palm zou binnenhalen. Zoals ze de afgelopen zes jaar op rij ook al deden. Het werd echter niet die andere Neon-titel én de favoriet onder de schrijvende pers, Ryūsuke Hamaguchi’s Franstalige Soudain. De jury onder voorzitterschap van Park Chan-wook koos voor Cristian Mungiu’s Fjord.

Dat Fjord een prijs won, was geen verrassing. Dat Mungiu opnieuw de hoofdprijs zou winnen, na de Gouden Palm in 2007 voor 4 maanden, 3 weken en 2 dagen, was dat wel een beetje. Slechts tien andere regisseurs wonnen twee Gouden Palmen: Alf Sjöberg, Francis Ford Coppola, Bille August, Emir Kusturica, Shôhei Imamura, Jean-Pierre & Luc Dardenne, Michael Haneke, Ken Loach en Ruben Östlund.

In Fjord moeten de ouders van een Roemeens-Noors gezin toezien hoe hun vijf kinderen vanwege verdenkingen van misbruik en huiselijk geweld uit huis worden geplaatst. De strakke kaders van de camera van Tudor Vladimir Panduru vangen hoe ze zichzelf vervolgens door een bureaucratisch en juridisch doolhof moeten loodsen, waarbij hun gebrekkige beheersing van de Noorse taal ook nog eens behoorlijk dwarszit.

Voor Mungiu is Fjord een canvas om de culturele verschillen en vooroordelen tussen conservatieve, christelijke Roemenen en meer liberale West-Europeanen te onderzoeken. Dat doet hij in de vorm van een rechtbankdrama. Net als in Justine Triets Gouden Palm-winnaar Anatomy of a Fall (2023) blijkt dat genre een toegankelijke, want vertrouwde vorm om moreel complexe situaties te analyseren.

Fjord is Mungiu’s meest publieksvriendelijke film tot nu toe. Iets minder didactisch, maar ook minder subtiel dan zijn eerdere werk. Maar dat is tegelijk de reden dat Fjord niet tot Mungiu’s beste werk gerekend kan worden. Dat juist deze film de Gouden Palm kreeg, past bij een competitie die over de hele linie wat onevenwichtig aanvoelde. De verschillen in toon en stijl waren groot, ook al zag je vaak deze wezenlijke thema’s langskomen. Oorlog, migratie, de onrust in de wereld.

Reikhalzend werd uitgekeken naar Andrei Zvjagintsev, de Russische regisseur die in ballingschap het licht ontvlambare Minotaur maakte. Dit openlijk anti-Russische statement won de Grand Prix, de tweede prijs in de hoofdcompetitie. In Minotaur laat Zvjagintsev zien hoe in 2022 de in film en literatuur zo geroemde Russische ziel gehavend raakt nadat zoveel mannen naar het front in Oekraïne worden gestuurd. Die politieke arena is het decor voor een thriller over een man die door het lint gaat als blijkt dat zijn vrouw een affaire heeft met een veel jongere man.

De politieke realiteit was überhaupt zelden ver weg tijdens de slotavond. De prijs voor beste regisseur werd gedeeld door Paweł Pawlikowski (voor Fatherland) en het duo Javier Calvo en Javier Ambrossi (voor The Black Ball (La bola negra)). Beide films gaan over de verwoestingen van oorlog – respectievelijk in Duitsland na de nazi’s en Spanje tijdens en na de burgeroorlog. Ook Lukas Dhonts Eerste Wereldoorlog-drama Coward werd bekroond: de prijs voor beste acteur ging naar de twee hoofdrolspelers Emmanuel Macchia en Valentin Campagne. Extra toepasselijk is dat Emmanuel Marre de prijs voor het beste scenario won voor zijn Notre salut, over Frankrijk in de tijd van het Vichy-regime. Zelfs Valeska Grisebachs magistrale The Dreamed Adventure past in deze lijst: de winnaar van de juryprijs is een magische verbeelding van het leven ergens aan de Bulgaarse grens, waar je in de marges van het beeld steeds de dreiging van oorlog en ontheemding voelt.

---

Alle Winnaars

Hoofdcompetitie
Gouden Palm: Fjord, Cristian Mungiu
Grand Prix: Minotaur, Andrei Zvjagintsev
Beste regisseur (ex aequo): Javier Calvo en Javier Ambrossi voor The Black Ball (La bola negra) en Paweł Pawlikowski voor Fatherland
Beste acteur (ex aequo): Emmanuel Macchia en Valentin Campagne voor Coward, Lukas Dhont
Beste actrice (ex aequo): Virginie Efira en Tao Okamoto voor All of a Sudden (Soudain), Ryūsuke Hamaguchi
Juryprijs: The Dreamed Adventure (Das geträumte Abenteuer), Valeska Grisebach
Beste scenario: Emmanuel Marre voor Notre salut

Un Certain Regard
Hoofdprijs: Everytime, Sandra Wollner
Juryprijs: Elephants in the Fog, Abinash Bikram Shah
Speciale juryprijs: Iron Boy (Le corset), Louis Clichy
Beste acteur: Bradley Fiomona Dembeasset voor Congo Boy, Rafiki Fariala
Beste actrices (ex aequo): Marina de Tavira, Daniela Marín Navarro en Mariangel Villegas voor Forever Your Maternal Animal (Siempre soy tu animal materno), Valentina Maurel

Quinzaine des cinéastes
Carrosse d’Or: Claire Denis
Europa Cinemas Label: Too Many Beasts, Sarah Arnold
SACD-prijs: Shana, Lila Pinell
Publieksprijs: I See Buildings Fall Like Lightning, Clio Barnard

Semaine de la critique
Hoofdprijs: La Gradiva, Marine Atlan
GAN Foundation distributieprijs: A Girl Unknown van Zou Jing
Louis Roederer Foundation Rising Star Award: Aina Clotet voor Alive (Viva)
SACD-prijs: Dua, Blerta Basholli & Nicole Borgeat
Kortfilmprijs: Skinny Bottines, Romain F. Dubois
speciale vermelding kortfilm: Vaterland, Berthold Wahjudi

Immersive-competitie
Hoofdprijs: Katàbasis, Ugo Arsac
Speciale vermelding: The Black Mirror Experience, David Bardos en Damià Ferràndiz

Camera d’Or
(voor het beste debuut in alle officiële festivalsecties)
Ben’Imana, Marie-Clementine Dusabejambo

L’œil d’or
(voor beste documentaire in alle officiële festivalsecties)
Rehearsals for a Revolution, Pegah Ahangarani

Korte film
Gouden Palm: For the Opponents (Para los contrincantes), Federico Luis

Fipresci-prijzen
(gegeven door de internationale federatie van filmcritici)
Hoofdcompetitie: Fjord, Cristian Mungiu
Un certain regard: Ben’Imana, Marie-Clementine Dusabejambo
Parallele secties: A Girl Unknown, Jing Zou

Queer Palm
(gekozen uit films met lgbtqi+ thema’s uit het complete festival)
Teenage Sex and Death at Camp Miasma, Jane Schoenbrun

Palme Dog
(voor de hond met de meest beslissende rol in een film)
Yuri voor La perra van Dominga Sotomayor