Donkey Days

Een dominante moeder en twee ruziënde zussen vertellen elkaar flink de waarheid in dit licht-absurdistische drama.

Ieder gezin gaat anders om met oud zeer: van luid zwijgen en mooi weer spelen tot passief-agressieve pesterijen of knallende ruzie. In het Duitse gezin van Anna, Charlotte en hun wat excentrieke moeder Ines is het bij elk samenzijn weer raak: steken onder water, jaloezie en oude vetes die van elke zin afdruipen. De voorwaardelijke liefde van hun grillige moeder, die zeer scherp in haar oordeel is, drijft Anna en Charlotte tot waanzin.

Zelf zijn ze ook geen lieverdjes. “Haal je rijbewijs nou eens, dan ben je minder afhankelijk”, “wat is je haar dof”, “je bent geen vier meer” – zo ongeveer verloopt hun dagelijkse small talk. De droevigste: “We zorgen gewoon voor elkaar in dit gezin.” Want uit alles wordt duidelijk dat deze zorg die van het slechtste soort is, waarin ieder in de ander overloopt en de emmer steevast overstroomt.

In het intense en licht-absurdistische Donkey Days draait de camera wiebelig om de zussen heen, met veel close-ups van dodelijke blikken en wanhopige gezichten. Ook de geluidsband is smartelijk en dissonant tegelijk. Soms is een enkele valse pianoaanslag genoeg om de wrange dialogen als een hamerslag over te laten komen.

Want in dit melodramatische, tikje sadistische gezin wordt elkaar de waarheid verteld, ook al is die waarheid vaak gekleurd en versplinterd. Allemaal zitten ze vast in een mal, die al vroeg in hun leven is gestanst. Weglopen, wat Anna om de haverklap doet, helpt niet.

De Nederlandse regisseur Rosanne Pel (Light as Feathers, 2018) slaat soms een surrealistisch zijpad in, waarin een ezel zijn plek in het gezin opeist. Het zal dezelfde ezel zijn waar de zussen eerst nog bonje over maken: moeder blijkt al tien jaar lang elke maand honderd euro over te maken naar een vage rekening waarmee ze een ‘zielige ezel’ steunt – die wel.

Ook duikt af en toe de jongere Ines in beeld op, die dan gewoon aan tafel zit met haar volwassen dochters – een sterke vondst omdat kinderen zich vaak amper een voorstelling kunnen maken van hun jongere moeder. Vrouwen mogen heus wel buitenissige feesten geven, maar móeders moeten vooral ‘normaal’ zijn. Het zijn twee onverenigbare beelden in een kinderhoofd: kun je je moeder wel echt kennen als vrouw?

Heel soms schemert er kwetsbaarheid – een vies woord in dit gezin – doorheen, als de doorgaans zo verbeten Charlotte zegt dat ze zich “net zo eenzaam voelt als mama”. Ze zoeken de pijn op, als rollende stenen die ze samen naar hartenlust loswrikken, om er uiteindelijk zelf onder bedolven te raken.