Carte Postale de Cannes 1

Woensdag 15 mei 2013

De Filmkrant doet elke dag verslag van het 66ste Filmfestival Cannes. Met vandaag Dana Linssen over de ‘great expectations’.

Zo heel af en toe lijkt Cannes een heel gewoon stadje. ’s Ochtends vroeg bijvoorbeeld. Als de zee er stil bijligt, de fans en fotografen naast hun keukentrapjes voor de rode loper bij het festivalpaleis zitten te dutten en joggers over de Croisette rennen, in plaats van de journalisten en filmprofessionals op hun makkelijke schoenen en wankelhakken en die altijd te weinig tijd hebben om bij de volgende film/afspraak/interview/party te komen.

En juist op die momenten voel je de magie van het festival dat vanavond al weer voor de 66ste keer van start gaat, dit keer met de verwachte extravaganza van openingsfilm The Great Gatsby van regisseur Baz Luhrman. Morgen opent dan het belangrijkste bijprogramma Un Certain Regard met minstens even veel bling in Sofia Coppola’s The Bling Ring. Op papier klinkt het als een ideaal tweeluik. Schrijver F. Scott Fitzgerald nam in zijn boek de roaring twenties en de Amerikaanse Droom onder de loep, Coppola liet zich inspireren door een waargebeurde hedendaagse geschiedenis over een jeugdbende die het op de huizen van de sterren in Beverly Hills had voorzien en inbrak bij onder andere Paris Hilton en Orlando Bloom. Twee films over de schaduwzijde van alles wat blinkt. Het is alsof de festivaldirectie (artistiek directeur Thierry Fremaux en president Gilles Jacob, die daags voor het festival aankondigde er na het beëindigen van zijn contract in 2015 mee te stoppen) het er nog even in wilden wrijven: ook in Cannes is het niet alles goud wat er blinkt.

Maar blinken doet het. Cannes is glamour en verleiding. Het is zangeres Beyoncé die een concert in België afzegt om vanavond naast haar man Jay-Z over de rode loper te kunnen schrijden. Het zijn hoertjes van 40.000 euro per nacht. En een totale omzet van 5 miljard euro (als je berekent dat er op de markt die de ondergrondse bloedsomloop van het festival gaande houdt, vijfduizend films geregistreerd zijn die misschien gemiddeld minimaal een miljoen gekost hebben).

Cannes bepaalt de agenda voor het komende filmjaar. Cannes zet de toon. Hoe je het ook wendt of keert, over minstens de helft van de films die hier in competitie gaan zullen we het de komende maanden hebben. We raken al niet uitgepraat over Alex van Warmerdams Borgman natuurlijk, de eerste Nederlander in competitie in 38 jaar (een quizvraag die niemand meer kan missen). Maar er draaien ook voldoende voorspelbare favorieten uit de Amerikaanse semi-indie-sector: de Coen-broers met Inside Llewyn Davis, Steven Soderbergh met zijn Liberace-biopic Behind the Candelabra, Alexander Payne met Nebraska, James Gray met The Immigrant en Jim Jarmusch met zijn vampier-artfilm Only Lovers Left Alive.

De magie zit in dat soort ‘great expectations’, van filmmakers die iets waar te maken hebben. Je draait per slot van rekening niet zomaar in Cannes (al helpt een ster in de cast enorm, dat brengt pers- en geldstromen op gang). Maar als je een klein stapje buiten de spotlights van dat circus zet, dan ontmoet je de sterren van de art- en wereldcinema, de household-namen voor de bezoekers van het Filmfestival Rotterdam en de Nederlandse filmtheaters. Er is een nieuwe film van Mexicaan Amat Escalante (bekend van Sangre en Los bastardos), van Iraniër Asghar Farhadi (A Separation, die heel slim nu die koddige Bérénice Bejo uit The Artist castte), van Chinees Jia Zhang-ke, die met zijn moderne China-kronieken tot de top van de filmmakers anno nu behoort. Er zijn twee Japanners: de bedachtzame Kore-eda Hirokazu en de flamboyante Miike Takashi. En er zijn nog steeds te weinig vrouwelijke regisseurs (behalve de zuster van de presidentsvrouwe) uitgekozen en films uit Afrika, India, Latijns-Amerika ontbreken nagenoeg, met uitzondering van Mahamat-Saleh Harouns Grigris. De magie zit in de ontmoetingen met een cinema die niet door Hollywood, niet door de drie-akten-structuur, niet door de Engelse taal wordt gedicteerd. De magie en de ‘great expectations’ zitten in het onverwachte. De ontmoeting. Het oog dat zich opent.

Dana Linssen

Voor wie meer ‘Great Expectations’ wil lezen: het filmblog festivalists.com plaatst elke dag een of meerdere festivalverwachtingen van internationale filmcritici van de films die die dag in première gaan.