Op ooghoogte – 27 september 2012

Paradise: Madness

  • Datum 27-09-2012
  • Auteur
  • Deel dit artikel

Paradies: Liebe

Duizenden films zag filmmaker/journalist Mark Cousins voor zijn documentaire The Story of Film. Uit zijn immense archief kiest hij voor de Filmkrant maandelijks een aantal beelden met onverwachte dwarsverbanden.

Allereerst zien we een Oostenrijkse vrouw (actrice Margarete Tiesel) in een blauwe jurk op vakantie in Kenia. Het beeld komt uit Ulrich Seidls Paradies: Liebe (te zien vanaf 3 januari in de Nederlandse filmtheaters). Ze loopt van de camera weg in de richting van zeven ‘beach boys’ die haar gezelschap en seks beloven. Haar leven thuis is eenzaam en afgesloofd.
Ik vind deze film om veel redenen geweldig. Maar toen ik ernaar keek realiseerde ik me vooral hoe fantastisch film toch is als het over vakanties en eenzaamheid gaat. De escapistische aard van het medium betekent dat een film ons in staat stelt om uit onze gebruikelijke staat van zijn te breken, net zoals dat op vakantie gebeurt. Want waar anders gaat dit beeld over, dan over een vrouw, midden in een verder bijna leeg kader, die even uit haar alledaagsheid vlucht, kijkend en hunkerend?
Tijdens het kijken naar Seidls vrijpostige en seksueel erg expliciete film, moest ik denken aan eentje die seksueel juist erg impliciet is, David Leans Summer Madness. Op het tweede beeld zien we een Amerikaanse vrouw, gespeeld door Katherine Hepburn, op vakantie in Kenia. Ook zij bevindt zich in het midden van het kader. Ze staart in de lege ruimte, losgezogen uit haar alledaagse bestaan, verlangend naar ontsnapping. Ook zij neemt, net als Tiesels personage, obsessief foto’s van haar reis. Er zit 57 jaar tussen beide films en door de manier waarop ze met naaktheid omgaan zijn ze elkaars absolute tegenpolen. En toch gaan er denk ik precies dezelfde dingen door de hoofden van Tiesel en Hepburn. Als je deze twee beelden naast elkaar legt dan is het net alsof ze beiden dezelfde vrouw zijn. Seidls film zou met gemak Summer Madness kunnen heten, en die van Lean de nieuwe titel Paradies: Liebe krijgen. Je zou ze als een double bill moeten vertonen. Of beter nog: door elkaar monteren. Het resultaat van die nieuw gemonteerde film heet dan Paradise: Madness.

Summer Madness

I loved the film for many reasons, but as I watched it I realised that I think cinema is great at both holidays and loneliness.  The escapist nature of the medium means that a movie lets us get out of ourselves, just as holiday let us get out of ourselves.  What is this image about if not a woman, central to an almost empty frame, getting out of herself, looking and longing?

Mark Cousins | Twitter @markcousinsfilm

Tot half januari geeft Dana Linssen wekelijkse nabeschouwingen bij The Story of Film in EYE (Amsterdam), zie eyefilm.nl

Geschreven door