VERS is al 30 jaar springplank voor jonge makers

Onder het motto ‘samen sta je sterker’ en vol jeugdige bravoure werd dertig jaar geleden VERS opgericht. De vereniging voor beginnende film- en televisiemakers heeft zich sindsdien ontwikkeld als kweekvijver voor aanstormend talent en vraagbaak voor beginners die de weg in het medialandschap nog niet weten.

Het logo van het aanstaande VERS filmfestival (12 t/m 15 maart in LAB111 in Amsterdam) is een blikje. Met zo’n naam en het 30-jarig jubileum van de organisatie op de kalender dringt de houdbaarheidsvraag zich al snel op. “Wij gaan zeker nóg dertig jaar door,” verzekert Wilke Geurds, voorzitter van VERS Film & TV. “De behoefte aan netwerk, zichtbaarheid en informatie blijft onverminderd groot onder nieuwe makers.”

Geurds gebruikt met opzet de aanduiding ‘nieuwe’ in plaats van ‘jonge’. “Vooral makers die later beginnen en niet de standaardroute via de Filmacademie hebben doorlopen, zoeken naar plekken om aan te haken. VERS brengt ze in contact met andere makers, verzorgt workshops over onderwerpen als het schrijven van een filmplan, en wijst de weg in de wereld van film en televisie. Heel wat gevestigde namen van nu zijn ooit begonnen binnen deze vereniging.”

VERS werd opgericht in 1996 door een groep jonge honden die inmiddels tot het establishment gerekend mogen worden: onder ander scenarist Robert Alberdingk Thijm, regisseur Paula van der Oest, actrice Isa Hoes en cameraman Bert Pot. Ook de inmiddels overleden acteur Roef Ragas en de wegens MeToo-schandalen gecancelde casting director Job Gosschalk waren van de partij. Ze noemden zichzelf een rebellenclubje maar maten zich wel de officieel klinkende naam Nederlandse Vereniging van Nieuwe Film- en Televisiemakers (NFTVM) aan.

In de beginjaren werden de meeste activiteiten georganiseerd in Het Ketelhuis, maar Italiaans restaurant Il Fiore gold als officieus clubhuis. Onder het genot van pasta en wijn verzonnen de vrijwilligers nieuwe programma’s gebaseerd op hun eigen vragen en behoeften. Zo werden er thema-avonden en sectorbijeenkomsten georganiseerd. Een ‘who is who’-boekje moest inzicht geven in het soms ondoorzichtige netwerk van de filmindustrie en tijdens De Dag van het Eigen Bedrijf werd verteld wat er zoal komt kijken bij het opzetten van een mediabedrijf. Ook ontstond De Dag van het TV-idee en produceerde de vereniging de 100^ste aflevering van NTR Kort!. Later stond de NFTVM aan de wieg van De Ontmoeting, die tot op de dag van vandaag jaarlijks ongeveer acht korte films van nieuwe makers mogelijk maakt.

Sinds de beginjaren is het aantal activiteiten alleen maar gegroeid in aantal en soort, vertelt VERS-voorzitter Geurds. “We organiseren masterclasses en impactavonden, hebben workshops over duurzaam film maken, en geven één keer per jaar een magazine uit – dit jaar over de mentale gezondheid van makers. Iedere maand hebben we een activiteit en daar komen gemiddeld vijftig tot zeventig mensen op af.”

In 2006 nam de NFTVM de Open Screen-avonden in Kriterion onder zijn hoede. Die vrije vertoningsavonden werden vier jaar later – samen met de vereniging – omgedoopt tot VERS en groeiden daarna uit tot filmfestival, inclusief prijzen in de vorm van camerahuur van Cam-a-lot, postproductiesteun van Filmmore en cursussen van ScriptAcademy. In deze periode was onder andere Sven Bresser actief als vrijwilliger.

“We hebben hem geprobeerd te strikken voor het VERS filmfestival van dit jaar,” zegt coördinator Tobias Brunt over de maker van voormalig Oscar-inzending en Cannes-première Rietland. “Hij kon helaas niet omdat hij in het buitenland is.”

Wel aanwezig op het festival zijn de makers van de dertien films in competitie. “Van oktober tot december kunnen er films worden ingestuurd,” legt Brunt het selectieproces uit. “Dat zijn er jaarlijks 120-140. Er zijn geen inhoudelijke criteria. De makers moeten uit Nederland of België komen, maximaal drie films op hun naam hebben, en hun film mag niet langer dan een half uur duren. Voor de drie blokken van dit jaar kwam de selectiecommissie uit op dertien films. Die vormen een dwarsdoorsnede van de onderwerpen en genres waar beginnende makers nu mee bezig en die we waarschijnlijk de komende jaren gaan terugzien in grotere producties.”

Ter ere van het VERS-jubileum is het festival uitgebreid met een vierde dag: donderdagavond staat helemaal in het teken van het aanhaken, handen schudden, verbinden en netwerken. In die bemiddelende rol wordt de vereniging steeds professioneler, stelt Geurds. “We zijn onderdeel van de Creatieve Coalitie en werken samen met Go Short. We zijn aanwezig op de talentdagen van het Nederlands Film Festival en gaan langs bij alle filmscholen. Sinds vorig jaar hebben we ook XR omarmd en binnenkort starten we een pilotproject waarin vijf makers elkaars filmplannen bespreken om ze op die manier aan te scherpen.”

Vrijwel alle VERS-avonden zijn ook toegankelijk voor niet-leden, die dan ook in grote getalen komen opdagen. Het ledental is daarentegen gedaald, zeker vergeleken met de hoogtijdagen vijftien jaar geleden toen nog 1500 makers hun lidmaatschapsgeld van €90 per jaar over maakten. “We schommelen nu tussen de 200 en 300 leden,” vertelt Geurds. “De daling van het ledenaantal is misschien te wijten aan het ontstaan van regionale hubs als CineSud en Studio Camera. Maar we merken dat het animo weer groeit. Er is behoefte aan een community als VERS, met een appgroep waarin vacatures en oproepen worden gedeeld en iedere maand een evenement waar je elkaar ontmoet. Veel makers zitten toch op een eilandje.”