Tien anime-tips

Voor wie in Japanse anime-series wil duiken, kan het aanbod overweldigend voelen. Omdat het dat is. En hoe weet je dan of iets de moeite waard is? We selecteerden tien bijzondere series.

Ergo Proxy (2006)
Met filosofische verwijzingen strooiende cyberpunk, over een restant mensheid dat zich na een ecologische ramp heeft teruggetrokken onder een koepel. Detective Re-l Mayer ontdekt dat de ‘perfectie’ van die afgeschermde realiteit een leugen is. Visueel staat de serie ver af van de meeste anime, met meer realistisch getekende personages en een lekker duistere gothic-esthetiek. Zeker in de afleveringen waarin Re-l samen met een robot in konijnenpakje en een mysterieuze hybride tussen robot en mens het barre land buiten de koepel doorkruist in een zwevend schip, op zoek naar antwoorden, vindt de serie een heel eigen ritme en sfeer. Te zien op Crunchyroll en verkrijgbaar op blu-ray.

Frieren (sinds 2023)
Wie The Lord of the Rings heeft gezien, weet wat je zoal doet als avonturier of magiër in fantasy: draken verslaan, orks onthoofden, magische spreuken leren en, als alles meezit, nog voor het avondeten het einde van de wereld voorkomen. Je zwerft van het ene glorieuze gevecht naar het andere. Het zijn zo’n beetje de vaste ingrediënten van elk fantasyverhaal. Maar niet in deze serie. Monsters genoeg, maar de serie is vooral gefascineerd door de kleine momenten tussen al die grote hoofdstukken. De stoïcijnse elf Frieren is in sociale situaties zo ongeveer het tegenovergestelde personage van Bocchi (hieronder): schaamteloos blind voor (of ongeïnteresseerd in) de gevoelens van anderen. Maar laat dat nou net veranderen als ze aan een nieuw grandioos avontuur begint. Te zien op Crunchyroll en verkrijgbaar op blu-ray.

Kaiba (2008)
Masaaki Yuasa, meesteranimator achter The Tatami Galaxy (2010), Keep Your Hands Off Eizouken! (2020) en Ping Pong the Animation (2014), mag niet ontbreken in deze lijst. Kaiba is niet de meest typische Yuasa-titel, maar wel een fantastisch psychedelisch spel met anime-tropes. Zoals de seksualisering van meisjes in lolicon. Kaiba speelt zich af in een wereld waarin mensen hun brein kunnen overhevelen naar een ander lichaam. Lichamen zijn daardoor verworden tot handelswaar, waarbij rijke mannen azen op meisjeslichamen. Het is slechts een van de vele concepten waar de serie op hoge snelheid doorheen buitelt. Zo kan er letterlijk in het hoofd van mensen worden gekropen en met speels gemak van planeet naar planeet worden gehopt. Verkrijgbaar op blu-ray.

Monster (2004-5)
“U can’t binge-watch it. It is require patients.” Wat (fijn passend) gebrekkig Engels is van een Reddit-gebruiker als commentaar op deze serie. Het vereist geduld, bedoelde de gebruiker, maar laten we dat meteen maar ontkrachten. Vrijwel elke aflevering van dit tamelijk geniaal vertelde moordmysterie houdt je op het puntje van die spreekwoordelijke stoel. Uitstekend te bingen; alleen aan het eind zakt de boel een beetje in. Gebaseerd op de manga van Naoki Urasawa volgt de serie het onderzoek van de briljante neurochirurg dr. Kenzou Tenma die in Europa verwikkeld raakt bij een steeds krankzinniger en onnatuurlijker reeks moorden. Hinkstapspringt niet alleen door Europa, maar ook langs een dozijn morele dilemma’s. En wat is toch die curieuze obsessie van anime met laat-negentiende-eeuwse Europese architectuur? Te zien op Netflix als je de taal op Engels zet (vreemd maar waar). 

Mushi-shi (2005-6)
Misschien wel de meditatiefste (en visueel mooiste) animeserie die er bestaat. Over Ginko, een man die rondreist om incidenten te bestuderen rond mushi, magische wezens die allerlei vormen aan kunnen nemen en soms bezit nemen van mensen. Een serie die (zeker in vervolg Mushi-shi: Next Passage, 2014-15) durft te leunen op het ongrijpbare en onkenbare dat zich voorbij de sluiers van de zichtbare wereld bevindt. Met als persoonlijke favoriet de aflevering waarin een berggod het aanbreken van de lente belemmert. Twintig minuten lang dwaalt Ginko over die bosrijke berg, alles gedempt door de dikke laag sneeuw die er ligt, om in de laatste paar minuten die berggod (een schildpad) te vinden en hem en de lente wakker te schudden. Heerlijk. Te zien op Crunchyroll.

Odd Taxi (2021)
Odokawa is een curieus figuur. Hij zegt nauwelijks iets, maar als taxichauffeur lijkt hij een soort mompelende Vergilius die elke nacht de ziel van de stad doorkruist. Het is dus bijna onvermijdelijk dat hij betrokken raakt bij zaken die het daglicht niet verdragen. De kracht van deze met niets te vergelijken serie zit in de toon, de sfeer en de droogkomische gesprekken die Odokawa voert met een hele reeks al even gekke personages. Te zien op Crunchyroll en verkrijgbaar op blu-ray.

House of Five Leaves (2010)
Waar personages in anime vaak getekend worden met smalle mondjes die vervolgens wel om de haverklap hysterisch schreeuwen, daar hebben de personages in House of Five Leaves brede monden, waarmee ze voornamelijk mompelen en saké nippen. Het is een van de manieren waarop deze serie net een beetje subversief is. De serie speelt in de Edo-periode en draait om Masanosuke, die graag een goede samoerai wil zijn; maar zijn introverte aard zit hem in de weg. Hij wordt ingelijfd door een bende die haar geld verdient met kidnappings, maar die kidnappings komen nauwelijks in beeld. Met onderkoelde humor en veel aandacht voor de ontwikkeling van de personages, gaat deze serie over dat wat tussen de regels gebeurt. Te zien op YouTube.

Orb: On the Movements of the Earth (2024-25)
Een serie met een vrij uniek en subliem perspectief. Orb volgt de verspreiding van het idee van helio-centrisme door Europa. In 2026 accepteert vrijwel iedereen dat de aarde om de zon draait, precies zoals in elk ander planetenstelsel planeten om een ster draaien. Zeshonderd jaar geleden was dat een ketters idee, waar talloze mensen voor vermoord zijn. De serie volgt verschillende personages, terwijl ze vechten voor het inzicht dat de mens niet de maat van alle dingen is. Gebaseerd op de manga van Uoto. Te zien op Netflix.

Bocchi the Rock! (sinds 2022)
Er zijn meer animeseries die sociaal ongemak en het introverte karakter van het hoofdpersonage tot onderwerp maken, maar deze doet dat heel erg leuk. Een hele jonge Bocchi ziet op tv een verlegen maar inmiddels beroemde jongen zeggen dat “in een rockband zelfs introverte mensen kunnen shinen” en hop, een legende is geboren. De rest van de serie volgt de perikelen van de zestienjarige Bocchi en de drie andere meiden van een band op weg naar roem en erkenning, maar vooral op weg naar de volgende sociale interactie. Constante visuele grappen houden het onderwerp licht, terwijl de serie geen moment Bocchi’s verlegenheid vergeet. Te zien op Crunchyroll en verkrijgbaar op blu-ray.

Serial Experiments Lain (1998)
Deze serie is uit 1998. Dat is de moeite waard om te vermelden, want de serie heeft haast iets profetisch in de verbeelding van de richting waarin het internet zich zou ontwikkelen. Na de zelfdoding van een klasgenoot ontvangt de introverte Lain berichten van haar uit de Wired, een geëvolueerde vorm van internet waar de grenzen tussen fysieke en digitale realiteit vervagen. De plot is bij vlagen even lastig te ontwarren als de kluwen kabels en elektriciteitsdraden die de esthetiek bepalen, maar dat is ook precies waar de serie over gaat: een wereld die zo complex is geworden dat we ons constant verloren voelen. Van dezelfde mangaka (yoshitoshi ABe) als het ook sterke Texhnolyze (2003) en Haibane renmei (2002). Verkrijgbaar op blu-ray.