The Founder

‘Give me an M… Give me a C…’ De film over de ontstaansgeschiedenis van ’s werelds bekendste hamburgerketen mist scherpte maar Michael Keaton steelt de show.

Je kunt het je bijna niet meer voorstellen: een wereld zonder fastfood. In The Founder zien we hoe Ray Croc (Michael Keaton) in 1954 voor het eerst kennismaakt met het concept. Dick en Mac McDonald in San Bernardino hebben groot succes met hun frietjes en hamburgers in een zakje van papier. Croc, een rondreizende verkoper die tot dan toe weinig succes had met zijn mixers en gladde praatjes, ziet meteen het potentieel voor een franchise. Hij probeert de twee vriendelijke broers te overtuigen van zijn grootse visie: de gevels van Amerika, voortaan getooid met de nationale vlag, het kruis en de gouden bogen van McDonald’s. "De nieuwe Amerikaanse kerk, zeven dagen per week geopend."
De echte Ray Croc overleed in 1984 op 81-jarige leeftijd en liet toen een zakenimperium achter dat 31 landen bestreek. 7500 filialen, alleen al in de VS. Zijn succes was vooral te danken aan slimme leaseconstructies en de aanschaf van vastgoed. En hij deed dat alles met de naam van de gebroeders McDonald, maar zonder de bedenkers zelf. Dick en Mac lieten zich al in 1961 uitkopen.
The Founder is geen liefdesverklaring aan McDonald’s maar de film van John Lee Hancock (Saving Mr. Banks) laat zich daar zeker in de eerste helft soms moeilijk van onderscheiden. Met de production designer van Saving Mr. Banks en dezelfde director of photography ziet de film er fraai uit: een geïdealiseerde versie van de jaren vijftig, wanneer een groeiende consumptie en een optimistische levenshouding alles mogelijk maken. The Power of the Positive, zoals de titel luidt van de grammofoonplaat die Ray Croc keer op keer voor zichzelf afspeelt. De film ademt lange tijd dezelfde geest: vlotte, geestige scènes, optimistische muziek, vrolijke pom pom girls en close-ups van handdrukken bij de opening van alweer een nieuw fastfoodrestaurant. De moraal komt later: Crocs tomeloze ambitie heeft een prijs, of zoals de tagline van de film al verraadt: ‘He took someone else’s idea and the world ate it up.’
Laura Dern heeft een kleine, maar waardige rol als Crocs onbestorven weduwe Ethel. Nick Offerman en John Carroll-Lynch zijn innemend en zelfs grappig als de vriendelijke broers McDonald die zich uiteindelijk zelfs hun naam laten afnemen. Michael Keaton steelt de show. Zijn Ray Croc is een vrolijke Frans die je inpakt met z’n charmes maar wier opportunisme geen grenzen kende. Niet talent brengt je ver in het leven, orakelt Crocs grammofoonplaat, maar volharding. En volhardend is hij. Ondanks die goede acteurs en de fraaie vormgeving is The Founder geen film die echt beklijft of raakt. De stijl en het verloop van het geïdealiseerde fifties succesverhaal zijn te bekend, terwijl de slotakte weer te gemakkelijk de kant van de kleine man/hamburgerbakker kiest. De verrassing ontbreekt en Hancocks intentie om van de ontstaansgeschiedenis van McDonald’s een kritiek te maken op de Amerikaanse Droom mist scherpte. Halverwege, op het hoogtepunt van zijn succes, zingt Croc een duet in de film: Pennies from Heaven. Een suikerzoet lied over muntgeld voor een bittere geschiedenis van hebzucht: het is op zich een aardige vondst, maar tekent ook de halfslachtigheid van The Founder.

Barend de Voogd