Kokuho

Een qua spanning en ritme soms onevenwichtig eerbetoon aan een eeuwenoude Japanse theatertraditie levert toch een interessante inkijk in een vrij gesloten wereld.

Kabuki is niet alleen de naam van een wijk in Night City in megagame Cyberpunk 2077, het is ook een eeuwenoude Japanse theatertraditie.

Vergeef de lichte provocatie – zo’n openingszin is natuurlijk heiligschennis voor liefhebbers van een toneelstijl die tot aan de tweede helft van de twintigste eeuw met strikte regels was omgeven. Het is een theatertraditie die zowel extravagant is als minimalistisch. Een interessante combinatie die de makers van Kokuho misschien ook ambieerden, maar niet konden waarmaken.

De meest strikte regel in het klassieke kabuki was misschien wel dat vrouwen niet mee mochten spelen. Het shogunaat oordeelde dat kabuki tot moreel verval leidde en daar mochten vrouwen niet aan worden blootgesteld. Mannen hebben zoals bekend geen last van moreel verval. Alle vrouwenrollen worden dus door mannen gespeeld.

In Kokuho, dat op de eerste en de laatste plaats een eerbetoon is aan kabuki, wordt de zoon van een vermoorde yakuza-baas in huis genomen door Hanjiro Hanai, een bekende kabuki-acteur. De vriendschap en rivaliteit tussen de jonge Kikuo en Hanjiro’s zoon Shunsuke is waar de film om draait. Leuk detail is dat de mannen twee keer in de film hinten op de grote emoties waarmee ze – zoals in kabuki – op de gebeurtenissen zouden kunnen reageren, maar dat niet doen omdat dat iets te voorspelbaar zou zijn.

Dat de film een eerbetoon is, zie je aan de ruimte die wordt gegeven aan kabukivoorstellingen, inclusief de korte teksten die in beeld verschijnen over de voorstelling waar we naar kijken. Het verhaal van de film is helaas te mager voor de 174 minuten speelduur. Zeker in de tweede helft wil de aandacht nog wel eens afdwalen omdat de privé-sores van de beide mannen niet altijd even boeiend zijn. Ook al worden die sores gepresenteerd als een soort koningsdrama met hoogoplopende conflicten over opvolging en nalatenschap. Toch moet gezegd dat de film naar het einde toe het drama terugvindt.

Het kijken naar een vorm van theater die voor niet-ingewijden behoorlijk enigmatisch kan zijn, is wat Kokuho nog het meest de moeite waard maakt. Dat mannen zich deze door vrouwen gecreëerde theatervorm in de zeventiende eeuw toe-eigenden kun je vervloeken, anderzijds is het interessant dat de grens tussen de beide seksen in zo’n machocultuur werd losgelaten. En niet om een soort komedie te spelen; het was allemaal bloedserieus. Inclusief de uchikake, de formele kleding van de vrouwelijke personages.

Op de film als geheel is best wat af te dingen. Tegelijk is het een zeldzame en toegankelijke inkijk in een voor veel mensen onbekende cultuur.