Touwtrekken over Premium VOD nadert climax
Plannen voor vroegtijdige VOD-release van Tower Heist resulteerden in een boycot van bioscopen
Films direct na hun bioscooprelease thuis kunnen bekijken via een apart tv-kanaal en tegen een extra hoog tarief. Dat is het idee achter Premium VOD. Een aantal VOD-platforms lobbyt ervoor en wil het systeem liefst nog dit voorjaar invoeren. Bioscopen staan logischerwijs niet te trappelen. De eerste filmstudio’s lijken om. Is dit de nagel aan de doodskist van de bioscoopbranche?
Tot op heden is er sprake van een ‘release window’, de periode na de bioscooppremière waarin een film enkel en alleen te zien is in de bioscoop. Die periode duurt meestal drie tot vier maanden. In de tijd dat er nog geen VOD was maar enkel DVD en BlueRay werd er niet erg getornd aan de release window. Met de explosieve groei van VOD-platforms ongeveer tien jaar geleden kwam daar verandering in.
Wie een film bekijkt via Premium VOD betaalt meer dan de normale prijs: $30 tot $50 per titel afhankelijk van hoe ‘vers’ hij is. Eigenlijk is Premium VOD een afgezwakte versie van de zogenaamde day-on-date release. De grote VOD-kanalen, Netflix voorop, pleiten al jaren voor zo’n gelijktijdige release in de bioscoop en via betaalkanalen. Er is al wat mee geëxperimenteerd, ook in Nederland door Herrie Film & TV, maar dat heeft nog niet geleid tot een massale switch. Bij bioscopen blijft het gevoel dat day-on-date release ten koste gaat van theaterbezoek. En hetzelfde geldt voor het Premium VOD-model dat nu wordt voorgesteld. De aandelenbeurs geeft ze daarin gelijk. Toen investeringsbank Morgan Stanley vorig jaar meldde dat filmstudio’s serieus nadenken over Premium VOD daalden de aandelen van de drie grootste Amerikaanse bioscoopketens binnen één dag met zo’n 4%.
Maar de bioscopen kunnen hier weinig tegen uitrichten. De drijvende kracht zit bij de steeds machtiger wordende VOD-platforms die zitten te springen om actuele content. De macht om het proces te sturen ligt bij de filmstudio’s. En die lijken langzaam om te gaan. Toen Universal Studios in 2011 Tower Heist lanceerde als Premium VOD-titel met een prijskaartje van $59,99 werd de studio afgestraft met een sectorbrede boycot van bioscopen. Het zorgde ervoor dat Pandora’s doos weer even dicht ging. Maar als meer, en vooral grote, filmstudio’s ook kiezen voor Premium VOD dan staat de bioscoopbranche behoorlijk machteloos.
En dat lijkt nu te gebeuren. De CEO’s van 20th Century Fox en Warner Bros hebben zich altijd solidair getoond met de theaters. Maar Bob Inger, de grote baas van de allergrootste studio ter wereld Disney, lijkt nu positief te staan tegenover vroegtijdige release via VOD. Dat heeft natuurlijk alles te maken met de VOD-kanalen die het bedrijf zelf aan het optuigen is. Anderhalve maand geleden gooide de vice-voorzitter van Lionsgate Michael Burns nog eens olie op het vuur. "Ik verwacht dat er een vorm van Premium VOD wordt gelanceerd in de komende twaalf tot achttien maanden", zei hij. Het is nu meer een vraag van ‘wanneer’ in plaats van ‘of’ het nieuwe release-systeem er komt. Het is wachten op een tegenzet van de bioscopen.
Edo Dijksterhuis