Groeten uit Erbil, deel 3

Filmmaakster Beri Shalmashi keert terug naar het belegerde Erbil in Iraaks-Koerdistan, waar ze de afgelopen jaren lesgaf, voor de opnamen van haar korte film Shouted from the Rooftops. Voor de Filmkrant houdt ze een dagboek bij. Deel 3: de eerste draaidag.

Vier uur ’s ochtends. De hele stad is nog in het donker gehuld, maar Kenji, de cameraman en ik weten dat dat snel zal veranderen. Straks prijkt de zon boven de muren van de citadel uit, een paar minuten bij onze locatie vandaan. Ik geef Ismail, onze hoofdrolspeler, wat instructies over de intentie van de openingsscène die we zo gaan filmen vanaf de overkant.  Dan klim ik de stenen treden van zijn locatie af, een vergeten en verlaten huis, een van de laatste van zijn soort in deze stad, waar alles plaats maakt voor moderniteit.

Het is onze eerste opname, iedereen is enthousiast. Het huis waar Ferhat, Ismails karakter woont, is onbewoond, maar dat van zijn geliefde Sherin, daar woont een Arabisch gezin dat hier op de vlucht voor IS is neergestreken. Kenji, twee assistenten en ik lopen naar de overkant van de nauwe, oude straat om het andere huis binnen te lopen waar stevig voor onderhandeld is in vier talen.

We hebben inmiddels toestemming van het ministerie van cultuur, de filmafdeling van Erbil, de veiligheidsdiensten, het hoofd van de wijk, de nieuwsgierige vrouwtjes die verderop in de straat blijken te wonen, de eigenaar van het huis, en de bewoners zelfs, om vanaf hun dak te draaien naar de overkant.

Maar de heer des huizes is niet zo blij met het tijdstip waarop, want wie komt hier nou om vier uur ’s nachts om te filmen dat er iemand op een dak staat? Hij is ook niet zo blij dat zijn deur aan de buitenkant mintgroen is geverfd, alleen maar omdat ik dat mooi vindt voor in de andere shots. Mokkend doet hij de pas geverfde deur voor ons open en gaat terug naar bed, de arme man.

Op mijn tenen loop ik over zijn binnenplaats, zoals alle mooie oude huizen dat hebben, de trap op naar het dak. Daar zoeken we ons kader en fluisteren voorzichtig door de walkie-talkie het een en ander naar Ismail, over waar hij precies moet staan en dat de geluidsman moet bukken om uit beeld te blijven. Ondertussen kruipt de zon wat meer omhoog en schijnt een magisch licht over de daken die we willen draaien.

Een van de assistenten krabbelt op het slateboard, de ander krijgt ter plekke nog les in hoe je moet focus-pullen. En als iedereen klaar staat, op scherp staat, de vogels dansen om de set en het schelle, vroege gebed van de moskee pal naast onze set is uitgezongen, mag ik voor het eerst in lange tijd weer eens ‘actie’ roepen. Het script waar we al zo lang over praten wordt nu eindelijk, beetje bij beetje, met bloed, zweet en tranen, een film.

Beri Shalmashi

Overige delen:
aflevering 1 | aflevering 2 | aflevering 4 | aflevering 5