Juraj Lehotsky over BLIND LOVES

De Slowaakse regisseur Juraj Lehotsky filmde over de liefde van vier blinde hoofdpersonen. Vier dromerige documentaireverhalen op de grens met fictie. Lehotsky: "Peter moest onder water een octopus ontmoeten."

Natuurlijk is de wanhoop soms zichtbaar in blind loves. Maar Lehotsky’s film richt zich in zijn vier verhalen vooral op het intieme vertrouwen.

Ik neem aan dat u begon met het idee dat liefde blind maakt. Liefde was inderdaad een grote inspiratie. Het heeft zo’n enorme schoonheid en is zo tastbaar dat zelfs blinden het kunnen zien. Een blind meisje dat op zoek is naar de liefde was mijn eerste idee voor de film. Toen ik op zoek was naar een geschikte hoofdpersoon, vond ik eigenlijk vier geschikte hoofdpersonen en vier krachtige verhalen.

Waarom koos u voor deze vier mensen? Ik heb veel blinde mensen ontmoet over heel Slowakije en ik voelde me tot deze vier protagonisten aangetrokken omdat ze anders waren, origineel waren en een innerlijke schoonheid hadden. Het werken met blinde hoofdpersonen was een heel fijne ervaring. Ik realiseerde me dat ze heel natuurlijk acteerden.

Er zit een scène in waarin Peter piano speelt voor een open raam en een vogeltje binnen vliegt en op de piano gaat zitten. Toeval? Ik hou ervan om in mijn films te praten met beelden in plaats van woorden. Peter vertelde me ooit dat hij van vogels houdt en ik besloot een scène te maken met Peter en een vogeltje. Nee, die scène is geen toeval maar ik ben blij dat die wel zo overkomt. Ik wilde een magische scène in de film.

De prachtige onderwatersequentie doet denken aan Jules Verne en is een duidelijke stijlbreuk met de rest van de film. Waarom wilde u die erin hebben? Peter houdt van Jules Verne en ik bedacht dat het mooi zou zijn om hem in een fantasiewereld te brengen. Ik was benieuwd hoe hij het leven zou zien in een onderwaterwereld. We hebben geprobeerd om het echt onder water op te nemen maar jammer genoeg hebben we dat idee moeten loslaten. Geïnspireerd door de beroemde animator Karel Zeman besloot ik een animatiesequentie te maken. Ik liet Peter onder water een octopus ontmoeten omdat dat ook een dier is dat het leven via zijn tastzin stilletjes observeert.

Had u de milde en warme toon van de film al vanaf het begin in gedachten of kwam die met de personages mee? Dat is de stijl van al mijn films. Het belangrijkst voor mij is om heel dicht bij mijn personages te komen want dat is de sleutel tot de intimiteit in de scènes. Zonder dat had de film iets artificieels gekregen, iets onmenselijks. Ik hou ervan om iets verborgens in mensen te ontdekken en om zo misschien een andere kijk op de wereld te vinden. Dat de gesprekken tussen Miro en Monika zo intiem zijn, is omdat alles ‘media res’ is opgenomen. Dat wil zeggen dat ze al bezig waren, het was al aan het gebeuren, en op dat moment zetten we de camera aan. We zaten heel dicht op de realiteit en bij alles wat de hoofdpersonen zeggen, hadden ze hele sterke gevoelens. Ik was heel kalm achter de camera en liet hen rustig hun leven ‘acteren’.

Zonder opdringerig te zijn, vormen geluid en tast een soort lichtend pad in de film. En geven ze textuur aan iets dat voor de kijker anders misschien op afstand blijft. Ze brengen iets van schoonheid over voor diegenen die het willen zien. Was het uw bedoeling zo’n delicate atmosfeer te creëren? Ik laat me altijd leiden door mijn intuïtie. Ik wilde een kalme atmosfeer creëren met warme, menselijke verhalen. Ik hou ervan als elk van de elementen in de film — beeld en geluid en personages — hun eigen betekenis krijgen.

U hebt vermeden de tragedie van blind zijn te filmen. Waarom was dat belangrijk? Omdat blindheid geen tragedie hoeft te zijn. Het kan ook een ander soort leven zijn. Vol geluk. Kijk maar naar de film en leer wat liefde is.

Ronald Rovers