MARIA FULL OF GRACE

Maria full of grace geeft een waarachtig beeld van het leven in een Colombiaanse provinciestad, waar het snelle geld lokt voor het bloemenmeisje Maria.

In Zuid-Amerika heeft men een bijnaam voor drugskoeriers: ‘mula’, (muil)ezel. Daarmee wordt eerder de ezel als lastdier bedoeld, hoewel de Nederlandse spreekwoordelijke domheid in dit geval mooi uitkomt. De Maria uit de titel is zo’n mula. Voor zo’n 4000 dollar vliegt ze met 62 bolletjes cocaïne in haar maag van Bogotá naar New York.
Waarom doet iemand zoiets? Dat is de vraag die de Amerikaanse regisseur Joshua Marston (1969) zich ook stelde toen hij het scenario schreef voor zijn eerste lange speelfilm. Hij woont in Brooklyn, New York, in een wijk waar veel Colombianen wonen. Van mensen in de buurt hoorde hij verhalen. Over de instabiele politieke en economische toestand in Colombia, over de drugsoorlog, over smokkel. Zo kwam hij op het idee om Maria op een bloemenkwekerij te laten werken. Bloemen zijn, naast drugs, voor Ecuador en Colombia een belangrijk exportproduct: vandaar worden ze onder andere verscheept naar Aalsmeer om verder verhandeld te worden. Marston deed zowel openlijk als undercover research in kwekerijen aldaar. Het werk is zwaar, wordt slecht betaald, en is ongezond vanwege de vele pesticiden die worden gebruikt. Veel ander werk is er niet in het provinciestadje waar Maria woont, en thuis wacht haar familie op de cheque van Maria. Een even uitzichtloze situatie als op Curaçao: ook daar lokt het snelle geld.

Reisburo
Maria komt eigenlijk nooit aan in New York. Ze ziet de glanzende torens van Manhattan wel vanuit haar gele taxi, maar op de hotelkamer in New Jersey en later op het piepkleine appartementje in Queens verblijft ze alleen maar tussen landgenoten. Het New York dat zij meemaakt, is Spaanssprekend, en bestaat alleen uit grauwe hoogbouw. Ze wordt ter plaatse opgevangen door Don Fernando, gespeeld door ‘de burgemeester van Little Colombia’, Orlando Tobón. Tijdens zijn research kwam Marston al snel bij Tobón terecht, die kantoor houdt in zijn reisburo in Queens, en naar wie alle Colombiaanse immigranten toegaan als ze problemen hebben. Hij heeft in de afgelopen 20 jaar zo’n 400 lichamen helpen repatriëren van Colombiaanse drugskoeriers die de reis naar de VS niet hadden overleefd. Vanwege zijn vele connecties in de Colombiaanse gemeenschap mocht hij zelfs al coproducent optreden.
Mede door hem komt Maria full of grace zeer authentiek over; zeker ook door het overtuigende spel van de jonge Catalina Sandino Moreno, die in Berlijn een Zilveren Beer voor beste actrice moest delen met Charlize Theron. Dat het Colombiaanse gedeelte van de film werd opgenomen in Ecuador, doet aan de waarachtigheid niets af. Producent HBO nam een risico door een geheel Spaanstalige film te financieren; een hele eenvoudige film bovendien, zonder effecten of stijlvol camerawerk. Alleen aan het einde word je eraan herinnerd dat het een Amerikaanse film is. Let op de (onbedoeld?) ironische tekst op de muur achter Maria.

David van Eijndhoven