The Killing of a Sacred Deer
Visages villages
Happy End
A Ghost Story
Battle of the Sexes
Hou Hsiao-hsien IFFR 2008 (foto Angelique van Woerkom)

LE VOYAGE DU BALLON ROUGE

Frankrijk, 2007 | Hou Hsiao-hsien
De Taiwanese grootmeester Hou Hsiao-hsien ging naar Parijs om een film te maken over een schilderij. Het werd een film over een andere film — de klassieker le ballon rouge — en het schilderij vond hij er gelukkig ook nog bij, vertelde hij vorig jaar aan de Filmkrant in Cannes.

Nadat hij voor zijn Ozu-hommage café lumière (2004) naar Tokio trok is de Taiwanese filmmaker Hou Hsiao-hsien filmisch reislustig geworden. Hij had nooit gedacht dat hij dat kon, een vreemde stad filmen, op dezelfde manier als hij altijd mensen filmt die in andere culturen en landen leven, vertelde hij vorig jaar aan de Filmkrant in Cannes, daags na de première van zijn Parijse film le voyage du ballon rouge. Maar eigenlijk is er niet zo'n verschil tussen hoe mensen in Taiwan en elders in de wereld denken en leven, ontdekte hij. En ook niet in de manier waarop hij dat filmen kan: "Ik ben gewoon op dezelfde manier begonnen als altijd, met het zoeken naar heel specifieke locaties en details. Pas als ik die heb kan ik echt met het scenario beginnen."
In dit geval speelt Hou een beetje vals. Want le voyage du ballon rouge ontstond niet uit een wandeling door een stad, uit een zoektocht naar veelbetekenende plekken, maar uit de vraag van het Parijse Musée d'Orsay om ter gelegenheid van de 20ste verjaardag van het museum een film te maken waarin het museum figureerde. "Geen traditionele opdrachtfilm", beklemtoont Hou. "Het museum hoefde niet centraal te staan, als er maar een verwijzing naar de collectie in zat, of er even een schilderij in voorkwam. En het was de bedoeling dat het een serie van korte films zou worden, maar omdat ik met een compleet filmplan kwam, was geloof ik het budget in één keer op."

Naar buiten
In plaats van door Parijs te lopen, doorliep Hou vanuit Taipei eerst de geschiedenis van de stad, van de kunstenaars die er leefden en werkten en de kunstwerken waarin de stad figureerde. Een van de boeken die hij las, Paris to the moon, een verzameling reiscolumns die de Canadese essayist Adam Gopnik voor The New Yorker schreef, inspireerde hem in het bijzonder, "omdat hij de stad vanuit de ogen van een buitenstaander, maar vooral vanuit het perspectief van kinderen beschreef. Er staat een schat aan informatie in over hoe en waar kinderen in die immense stad speelden. Dat is ook allemaal in de film terechtgekomen."
Zo ontdekte hij ook de klassieke kinderfilm le ballon rouge (1956) van Albert Lamorisse, een sprookjesachtige film over de vriendschap tussen een jongetje en een rode ballon. "Maar het is niet alleen maar een sprookje", vindt Hou. "Het is ook een heel realistische film, over hoe de stad er na de Tweede Wereldoorlog uitzag, over hoe het jongetje naar buiten moet, de gereguleerde maatschappij uit, om te kunnen spelen. Hij heeft veel vrijheid, maar die vrijheid moet hij buiten de gebruikelijke kaders veroveren. Daarom is het ook een heel melancholische film."
Toen eenmaal was besloten om, net zoals hij voor café lumière met de Japanse filmmaker Yasujiro Ozu had gedaan, een soort hommage aan de film van Lamorisse te brengen, moest het Musée d'Orsay nog in de film. Hou lacht: "Ik heb ze gevraagd of ze een schilderij met een rode ballon hadden. En zowaar, ze hadden er één in de collectie, 'Le ballon' van Félix Vallotton uit 1899, net uit de begindagen van de cinema dus . Het was uitgeleend voor een tentoonstelling in New York, maar ze zijn erin geslaagd om het voor het draaien één dag langer in het museum te houden. Ze hebben het zelfs speciaal opgehangen, want normaliter staat het in het depot."

Voetsporen
Zo ontstond langzamerhand het verhaal over Simon, een hedendaags Frans jongetje dat net als zijn verre neefje van een halve eeuw geleden door Parijs dwaalt met in zijn voetsporen een rode ballon. Het gaf Hou en zijn vaste cameraman Mark Lee Ping Bing een uitgelezen kans om de stad te filmen als een plek waar tijd en traditie naadloos in elkaar overlopen. Net als Oost en West overigens, want niet alleen heeft Simon een Chinese au pair, die tevens filmstudente is en die zijn gids door de stad en de Franse geschiedenis wordt, ook werkt Simons moeder Suzanne (een verrukkelijk plat-komische hoogblonde Juliette Binoche) als poppenspeelster met een Chinese marionettenspeler. Hou: "Dat is een klassiek poppenspel dat in Taiwan nog heel veel wordt opgevoerd. Het deed me altijd een beetje denken aan Truffaut, omdat het ook over zulke koppige doorzetters gaat. En een beetje zoals Suzanne zelf, doorgaan, doorgaan, doorgaan, maar wel verloren in een oceaan van emoties."

Dana Linssen



top
LE VOYAGE DU BALLON ROUGE

Mei 2008 #299

Regie
Hou Hsiao-hsien

113 minuten

Distributie
Filmmuseum
Te zien
vanaf 1 mei

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


V

V FOR VENDETTA
V.I.S.S.E.N.
VA SAVOIR
VA, VIS ET DEVIENS
VAARWEL PAVEL
Les vacances du petit Nicolas
VACAS
Vacation
DE VADER VAN DE SOLDAAT
VALE ABRAÃO
VALENTÍN
VALENTINE
VALENTINE'S DAY
Valentino
Valerian and the City of a Thousand Planets
VALERIE AND HER WEEK OF WONDERS
Valhalla Rising
VALIANT
VALKYRIE
THE VALLEY OF THE BEES
VALS LICHT
VALSE WALS
LES VALSEUSES
De vampier zusjes
Vampierzusjes 2: Vleermuizen in je buik
Vampire Academy
VAMPIRE IN BROOKLYN
VAMPIRES SUCK
Vamps
VAMPYR
THE VAN
VAN GOD LOS
VAN GOGH
VAN HELSING
VAN MANNEN EN MERRIES
De Van Waveren Tapes
VAN WILDER: PARTY LIAISON
VANILLA SKY
THE VANISHING
VANTAGE POINT
Varg Veum: Het uur van de wolf
VARSITY BLUES
VATEL
Vazante
Vele hemels boven de zevende
LE VÉLO DE GHISLAIN LAMBERT
VELVET GOLDMINE
VENDREDI SOIR
LA VENGEANCE D'UNE BLONDE
VENGEANCE IS MINE
VENGO
VENOM
Du vent dans mes mollets
LA VENTANA
Ventoux (Nicole van Kilsdonk over)
VENUS
VENUS BOYZ
Venus in Fur
VENUS IN FURS
VERA DRAKE
VERBORGEN GEBREKEN
De verbouwing
VERDER DAN DE MAAN
THE VERDICT
VERDWAALD IN HET GEHEUGENPALEIS
Verdwijnen
VERGEEF ME
De vergeten krijgers
HET VERHAAL VAN XIAO YAN
VERHÄNGNIS
Verliefd op Ibiza
Verloop van jaren — Dichter bij Remco Campert (The Passing Years)
DE VERLOREN KOLONIE
DE VERLOREN SCHAT VAN DE TEMPELRIDDERS II
DE VERLOSSING
VERONICA GUERIN
Veronica Mars
VERS LE SUD
THE VERSACE MURDER
VERSAILLES
DAS VERSPRECHEN
DE VERSTEKELING
VERTICAL LIMIT
VERTIGO
VERY BAD THINGS
A VERY BRADY SEQUEL
VET HARD
LA VEUVE DE SAINT-PIERRE
Una via a Palermo
LOS VIAJES DEL VIENTO
Viceroy's House
VICKY CRISTINA BARCELONA
VICTOR... PENDANT QU'IL EST TROP TARD
Victoria
Victoria and Abdul
LA VIDA ES SILBAR
LA VIDA QUE TE ESPERA
VIDEOCRAZY
Videodrome
VIDEOMAPPINGS: AÏDA, PALESTINE
Une vie
LA VIE AU RANCH (Sophie Letourneur over)
La vie d'Adèle
La vie d'une autre
La vie de Jean-Marie
La vie de Jésus
LA VIE EN ROSE
Une vie meilleure
LA VIE MODERNE
LA VIE PROMISE
LA VIE RÊVÉE DES ANGES
LA VIE SUR TERRE
LA VIEILLE QUI MARCHAIT DANS LA MER
DE VIER ELEMENTEN
VIER MINUTEN
The View from Our House
VIEW FROM THE TOP
VIJF AVONDEN
De vijf en de piratenschat
VIJF KIDS EN IK
HET VIJFDE SEIZOEN
VILLA AMALIA
VILLA DES ROSES
THE VILLAGE
VILLAGE OF DREAMS
Vincent
VINCERE
VINYAN
VIOLA DI MARE
VIOLENT COP (SOMO OTOKO KYOBO NI TSUKI)
VIOLENT TRADITION
Violet
Violeta Went to Heaven
Violette
Virgin Mountain
THE VIRGIN SUICIDES
VIRGINA
VIRUS
VISAGE (Tsai Ming-liang over)
Visages villages
VISION
The Visit
The Visit, an Alien Encounter
LES VISITEURS
LES VISITEURS 2: LES COULOIRS DES TEMPS
THE VISITOR
LA VITA È BELLA
VITAL
Viva la libertà!
VIVA LALDJÉRIE
VIVA ZAPATERO!
VIVE ELLE
VIVE L'AMOUR (AIQING WANSUI)
VIZONTELE
VLEES
VLIEGEN NAAR DE MAAN 3D
DE VLIEGENDE HOLLANDER
DE VLIEGENIERSTER VAN KAZBEK
DE VLINDER TILT DE KAT OP
Een vlucht regenwulpen
VODKA LEMON
VOICES OF BAM
LA VOIE LACTÉE
Voir du pays
VOLAVÉRUNT
VOLCANO (Mick Jackson)
Volcano (Rúnar Rúnarsson)
LE VOLEUR D'ENFANTS
VOLEURS DE CHEVAUX
VOLGENS DE VOGELS
VOLLE MAAN
VOLVER
Het vonnis
Voor elkaar gemaakt
Voor ik doodga
VOORLAND
The Vow
Vox populi
VOY A EXPLOTAR
Voyage à travers le cinéma français
VOYAGE AU DÉBUT DU MONDE
LE VOYAGE DU BALLON ROUGE
The Voyeur
VREEMD BLOED
DE VRIENDSCHAP
DE VUURTOREN
¡Vivan las antipodas!