Good Time
Blade Runner 2049
mother!
Detroit
Manifesto (Julian Rosefeldt over)
Terrence in Wonderland

THE TREE OF LIFE

Verenigde Staten, 2011 | Terrence Malick
Dertig jaar zou Terrence Malick aan the tree of life gewerkt hebben. Hij kreeg er meteen een Gouden Palm voor, maar waarschijnlijk kan dat de filosoof-filmmaker weinig schelen. Zijn film is er, en dat telt.

Wat betreft ellipsen heeft Terrence Malick met the tree of life de grootste ellips van allemaal gevangen: de film begint bij het ontstaan van het universum, zoomt in op een minuscuul detail (een gezin in Texas in de jaren vijftig) en zoomt dan weer uit naar het einde van het universum. Malick gaat zelfs een stap verder door aan het eind iets te laten zien dat op een hiernamaals lijkt.
Het is gemakkelijk om overdonderd te worden door de ambities van Malicks langverwachte film — een project waarmee de Texaan meer dan dertig jaar zou hebben rondgelopen — want behalve Stanley Kubrick in 2001: a space odyssey pakt niemand het zo groot aan. Of zo klein, zoals we zullen zien.
Wat waren Malicks ambities? Malick wilde niet God vangen, al lijkt het daar sterk op, of het wezenlijke van mens-zijn. Malick wilde Malick vangen. Als er één filmmaker te vergelijken is met de Texaan dan is het David Lynch: allebei voeren ze de kijker binnen in hun eigen universum zonder rekening te houden met wat anderen daarvan begrijpen, al is Malicks universum makkelijker te doorzien dan het labyrint dat Lynch aan het bouwen is.
In the tree of life is dat precies wat er gebeurt: Malick laat zijn eigen universum geboren worden, voert de kijker mee naar gebeurtenissen die hem gevormd hebben, en laat uiteindelijk dat universum weer vergaan. Malick brengt de sensatie over van het Malick-zijn. Niet door antwoorden te geven, of zelfs maar door heldere vragen te stellen. Maar door de sensatie over te brengen van de enormiteit van zijn leven.

Telegram
Het verhaal wordt verteld door Jack O'Brien (Sean Penn), een veertiger die terugkijkt naar momenten uit zijn jeugd waarin een strenge vader (Brad Pitt) leert dat je behalve godsvruchtig vooral ook keihard moet zijn om succes te hebben. Die kadaverdiscipline bepaalt de sfeer in het gezin. Andere flarden van herinneringen lijken verteld te worden door de ogen van de veel zachtaardigere moeder (Jessica Chastain), waarschijnlijk omdat Jack zich daarmee als kind het meest identificeerde. Op een dag ontvangt het gezin een telegram met slecht nieuws, een gebeurtenis die bepalend zal blijken voor de levens van alle betrokkenen. Een gebeurtenis die Malick ook in werkelijkheid is overkomen en die bepalend is gebleken voor zijn hele denken.
the tree of life tovert nog veel meer uit de hoge hoed — Nietzsche, Kierkegaard, het oude testament, de big bang, het oedipuscomplex — maar dit is de essentie. Malicks leven is getekend door een verlies en hij heeft altijd geprobeerd zich te verzoenen met de wreedheid van een universum dat hem iets wezenlijks ontnomen heeft. Dat leverde de inwisselbare grootheden en vragen op die voorbij komen in zijn films: vragen naar een god, de natuur, de verdwaalde mens. Maar die konden dat verlies nooit helemaal verklaren. En dus bleef Malick zoeken.

Verfrissend water
Zo'n persoonlijk verhaal hoeft nog geen sterke film op te leveren. Van een afstandje bekeken, zeker met de esoterische kitsch over het ontstaan van leven en universum erbij, om over de pathetische laatste scène maar te zwijgen, is the tree of life puur melodrama. Tegelijk blijft de film prikkelen omdat je je af kunt vragen hoe je scènes over het eeuwige en het transcendentale anders dan esoterisch, melodramatisch en pathetisch kunt verbeelden.
De grote kracht van the tree of life is dat hij zijn eigen beperkingen durft te laten zien. Dat de film erkent dat hij tekortschiet in z'n verbeelding van het eeuwige en het ondoordringbare. Dat hij in alle ernst en eenvoud en voorbij alle ironie en cynisme vragen op tafel durft te leggen over de plek van de mens op aarde en verwonderd is over de wreedheid, het verlies en de troost in onze levens. Dat hij laat zien dat het persoonlijke, net als bij Kubricks 2001, niet met het universele verbonden kan worden. Dat is waar Malick de Deense filosoof Kierkegaard aanhaalt: de waarheid is een samenstelling van onverbindbaarheden.
Dat alles geeft de film zijn ontroerende kracht. Malick kijkt hier als een kind. Niet alleen in scènes met herinneringen aan binnenvallend zonlicht en verfrissend water tijdens een warme zomerdag. Ook in scènes over het ontstaan en het einde van alles. Alsof hij wil zeggen, en weer klinkt dat onvermijdelijk pathetisch, dat tegenover de krachten van het universum en het leven dat mensen overkomt, niemand echt als volwassene kan kijken. the tree of life is een uiterst persoonlijke film geworden die desondanks over ons allemaal gaat.

Ronald Rovers



Terrence Malick: editor

Ook aan the tree of life werd weer door minstens vijf editors meegewerkt: voor filmmaker Terrence Malick is de montage nu eenmaal het moment waarop een film echt ontstaat. De Gouden Palm-winnaar stond eigenlijk al voor het festival van vorig jaar op de rol, maar de eigenzinnige Malick (Ottawa, 1943) besloot zich niet door rode lopers en klatergoud te laten opjagen. Hij levert zijn films af hóe en wannéér hij dat wil, en pas als hij er helemaal tevreden over is. Dat betekende bijvoorbeeld dat het na zijn debuut badlands (1975), maar liefst vijf jaar duurde voordat hij opvolger days of heaven (1978) afleverde en daarna twintig jaar voordat the thin red line (1998) het licht zag. Ondertussen werkte hij als docent (Malick studeerde filosofie, maar zwaaide kort voor zijn scriptie over de Duitse filosoof Martin Heidegger af), journalist, en soms als uncredited scenarioschrijver voor andere projecten (zoals dirty harry en great balls of fire). Zijn mediaschuwheid is bekend; het droeg allemaal bij aan de mythe van het kluizenaar-genie dat in zijn films (die zich allemaal in het verleden afspelen) een metafysische kijk op de verhouding tussen mens en natuur (de films bestaan grotendeels uit exterieurs) ontvouwt. Uit interviews die zijn producenten rondom de releases van zijn films geven, blijkt echter dat er bij Malick niets vaags aan de hand is. Hij is niet contactgestoord, gewoon gesteld op z'n privacy en vrijheid, zeer precies en zijn films wijken ondanks de lange montage niet eens zo heel erg veel af van het oorspronkelijke idee en scenario.  De lange montageperiode heeft volgens de mensen die met hem samenwerken vooral te maken met naar perfectionisme neigend vakmanschap, met schaven en schuren, en vooral met het toevoegen van de voice-overs, vaak van meer dan een persoon. Voor the new world (2005) werd bijvoorbeeld een complete voice-over met Billy Bob Thornton opgenomen die het eindresultaat niet haalde. Ze zijn Malicks handelsmerk en geven een meerstemmig stream-of-consciousness-perspectief op de gebeurtenissen die zich op het doek ontrollen.

Dana Linssen


top
THE TREE OF LIFE

Juni 2011 #333

Productie
Sarah Green
Grant Hill
Brad Pitt
Regie en scenario
Terrence Malick
Camera
Emmanuel Lubezki
Montage
Hank Corwin
Jay Rabinowitz
Daniel Rezende
Billy Weber
Mark Yoshikawa
Art direction
Jack Fisk
Muziek
Alexandre Desplat
Met
Brad Pitt
Jessica Chastain
Sean Penn

Kleur, 138 minuten

Distributie
Independent
Te zien
vanaf 2 juni

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


T

T2 Trainspotting
TABEE TOEAN
Tabloid
Tabu
Tabu: A Story of the South Seas
TADPOLE
TAEGUKGI
THE TAILOR OF PANAMA
THE TAKE
TAKE CARE OF YOUR SCARF, TATJANA
Take Shelter
TAKE THE LEAD
Take This Waltz
TAKEN
Taken 2
Taken 3
TAKERS
TAKING LIVES
The Taking of Deborah Logan
THE TAKING OF PELHAM 1-2-3
TAKING SIDES
TAKING WOODSTOCK
The Tale of Princess Kaguya (Isao Takahata over)
A TALE OF TWO SISTERS
THE TALENTED MR. RIPLEY
Tales (Ghesse-ha)
TALES FROM EARTHSEA
TALES FROM THE GOLDEN AGE
TALK TO ME
TALKING GUITARS
TAMARA DREWE
TAMBIEN LA LLUVIA
TAN DE REPENTE
TANGO
TANGO ARGENTINO
LE TANGO DES RASHEVSKI
THE TANGO LESSON
TANK GIRL
Tanta agua
THE TAO OF STEVE
TAPAS
Tape (Diederik van Rooijen)
TAPE (Richard Linklater)
TARA
TARA ROAD
TARNATION
Tarzan
DE TASJESDIEF
TASTE OF CHERRY (TA'M E GUILASS)
THE TASTE OF TEA
Tatsumi
TAURUS
TAXI
TAXI 2
TAXI 3
Taxi Teheran
TAXIDERMIA
TBS
TE DOY MIS OJOS
TEA
TEA WITH MUSSOLINI
The Teacher
TEACHING MRS. TINGLE
TEAM AMERICA: WORLD POLICE
TEARS OF THE BLACK TIGER
TEARS OF THE SUN
TECHNOCALYPS
Ted
Ted & de schat van de mummie
Ted 2
TED BUNDY
TEGEN HET VERGETEN
TEIGETJES FILM
TEKKONKINKREET
TELEGRAM
TELL NO ONE
TEMMINK: THE ULTIMATE FIGHT
LES TÉMOINS
TEMPORADA DE PATOS
LE TEMPS DU LOUP
LES TEMPS QUI CHANGENT
LE TEMPS QUI RESTE
LE TEMPS RETROUVÉ
TEMPTATION OF A MONK
THE TEMPTATION OF ST. TONY
TEMPUS FUGIT
TEN
TEN CANOES
TEN MONOLOGUES FROM THE LIVES OF THE SERIAL KILLERS
TENACIOUS D: THE PICK OF DESTINY
TENDER SON — THE FRANKENSTEIN PROJECT
TENDERNESS
La tendresse
Term Life
THE TERMINAL
TERMINAL VELOCITY
Terminator 2: Judgement Day 3D
TERMINATOR 3: RISE OF THE MACHINES
TERMINATOR SALVATION
Terminator: Genesys
THE TERMINATOR: SPECIAL EDITION
TERMINUS PARADIS
Terraferma
TERRIBLY HAPPY
TERRORAMA!
TERUG NAAR DE KUST
TESIS
THE TESSERACT
DAS TESTAMENT DES DOKTOR MABUSE
Testament of Youth
LA TETA ASUSTADA
LA TÊTE EN FRICHE
La tête haute
TETSUO II: THE BODY HAMMER
Texas Chainsaw Massacre
THE TEXAS CHAINSAW MASSACRE
THE TEXAS CHAINSAW MASSACRE: THE BEGINNING
Texas Killing Fields
TEZA
THANK YOU FOR SMOKING
Thanks for Sharing
That Awkward Moment
That Small Piece
That Sugar Film
THAT THING YOU DO!
The Twilight Saga: Breaking Dawn Part 2
Theeb
Their Finest
THELONIOUS MONK: STRAIGHT NO CHASER
The Theory of Everything
THERE WILL BE BLOOD
THERE'S ONLY ONE JIMMY GRIMBLE
THERE'S SOMETHING ABOUT MARY
Thérèse Desqueyroux
THEY
THE THICK OF IT
THE THIN RED LINE
The Thing
THINGS TO DO IN DENVER WHEN YOU'RE DEAD
THINGS WE LOST IN THE FIRE
THINGS YOU CAN TELL JUST BY LOOKING AT HER
THE THIRD MIRACLE
The Third Side of the River
THE THIRD WHEEL
THIRTEEN
THIRTEEN DAYS
THIRTEEN GHOSTS
THIS BOY'S LIFE
THIS FILM IS NOT YET RATED
This is 40
THIS IS ENGLAND
This Means War
This Must Be the Place
THIS WORLD, THEN THE FIREWORKS
THE THOMAS CROWN AFFAIR
THOMAS EST AMOUREUX
THOR 3D
Thor: The Dark World
Those Who Feel the Fire Burning
A THOUSAND ACRES
THOUSAND PIECES OF GOLD
A Thousand Times Good Night
THE THREE BURIALS
The Three Disappearances of Soad Hosni
Three Generations
THREE KINGS
THREE MILES NORTH OF MOLKOM
THREE MONKEYS
The Three Musketeers (Paul W.S. Anderson)
THE THREE MUSKETEERS (Stephen Herek)
THREE NINJAS
THREE SEASONS
THREE TIMES
THREE TO TANGO
THREESOME
THRILLER — EN GRYM FILM
THROUGH THE OLIVE TREES
Through the Wall (Laavor et Hakir)
THUIS
THUMBSUCKER
THUNDERBIRDS
THUNDERHEART
TIC TAC
TICKET TO JERUSALEM
TICKETS
TIDELAND
TIE XI QU: WEST OF THE TRACKS
TIENGEMETEN
TIERRA
La tierra y la sombra
THE TIGER AND THE SNOW
TIGERLAND
EEN TIJD VOOR DRONKEN PAARDEN
TIJL UILENSPIEGEL
TILL HUMAN VOICES WAKE US
TIM BURTON'S THE NIGHTMARE BEFORE CHRISTMAS
TIMBOEKTOE
Timbuktu
TIME AND TIDE
THE TIME MACHINE
THE TIME THAT REMAINS
A TIME TO KILL
A TIME TO LOVE AND A TIME TO DIE
THE TIME TRAVELLER'S WIFE
TIMECOP
TIMELINE
Times like deese
THE TIMES OF HARVEY MILK
TIN CUP
TINA, WHAT'S LOVE GOT TO DO WITH IT
Tini, het nieuwe leven van Violetta
TINKE
Tinker Bell
Tinker Tailor Soldier Spy
TINKERBEL EN DE GROTE REDDINGSOPERATIE
Tinkerbell & de legende van het Nooitgedachtbeest
Tinkerbell en de piraten
TIRAMISU
TIRZA
TISHE!
TITAN A.E.
TITANIC
Titanic 3D
TITUS
TMNT
TO DIE FOR
TO END ALL WARS
To My Beloved (Para monha amada morta)
To Rome with Love (Woody Allen over)
TO SANG FOTOSTUDIO
To Stay Alive — A Method
To the Wonder
TO WONG FOO, THANKS FOR EVERYTHING! JULIE NEWMAR
DIE TÖDLICHE MARIA
TODO SOBRE MI MADRE (ALL ABOUT MY MOTHER)
Toegetakeld door de liefde
DE TOEKOMST IS OVER EEN UUR
Toen mijn vader een struik werd (setbezoek)
Toen was geluk heel gewoon — De film
TOGETHER (Chen Kaige)
TOGETHER (Lukas Moodysson)
TOKYO DECADENCE
TOKYO EYES
TOKYO FIST
TOKYO RAIDERS
TOKYO SONATA
TOLLBOOTH
TOM & THOMAS
TOM & VIV
Tom à la ferme
TOM AND JERRY
TOMBOY
TOMBSTONE
TOMMY BOY
Tomorrow
TOMORROW NEVER DIES
Toni Erdmann
TONINO
Tonio
Tony
Tony 10
TONY MANERO
TONY TAKITANI
TOO MUCH FLESH
TOOTLETUBS & JYRO
Top of the Lake
Top of the Lake China Girl
TOPSY-TURVY
Torn
TORQUE
Toscaanse bruiloft
Tot altijd
TOT ZIENS
TOTAL BALALAIKA SHOW
TOTAL ECLIPSE
TOTAL LOSS
Total Recall
TOTALLY F***ED UP
TOTALLY SPIES!
Toto and His Sisters
TOTÒ CHE VISSE DUE VOLTE
TOUCH
THE TOUCH
TOUCH OF EVIL
A TOUCH OF FEVER
A Touch of Sin
Touch of the Light
TOUCHING THE VOID
Tour de France
TOUR DES LÉGENDES
THE TOURIST
TOURNÉE
LA TOURNEUSE DE PAGES
Tous ensemble
Tous les chats sont gris
TOUS LES MATINS DU MONDE
TOUS LES SOLEILS
TOUT EST PARFAIT
Le tout nouveau testament
TOUT VA BIEN (ON S'EN VA)
TOWELHEAD
Tower Heist
Towers & Comets (Torres & cometas)
THE TOWN
TOWN AND COUNTRY
TOY STORY
TOY STORY 1 & 2, 3D
TOY STORY 2
TOY STORY 3, 3D
Tracers
Tracks
TRADE
TRAFFIC
TRAHIR
Train to Busan
TRAINING DAY
TRAINSPOTTING
Trainwreck
TRAITOR
TRAMONTANA
Tramontane (Rabih) (Vatche Boulghourian over)
Trance
TRANSAMERICA
Transcendence
TRANSE
TRANSFORMERS
Transformers: Age of Extinction
Transformers: Dark of the Moon 3D
TRANSFORMERS: REVENGE OF THE FALLEN
Transformers: The Last Knight
Transit Havana
TRANSPORTER
TRANSPORTER 2
The Transporter Refueled
TRANSSIBERIAN
TRANSYLVANIA
THE TRAP (KLOPKA)
Trash
TRASH HUMPERS
TRAVELING BIRDS
TRAVELLERS AND MAGICIANS
The Treasure (Corneliu Porumboiu over)
TREASURE PLANET (PIRATENPLANEET)
THE TREE
THE TREE OF LIFE
TREES LOUNGE
Treme seizoen 1
TRÊS IRMÃOS
Trespass (Joel Schumacher)
TRESPASS (Walter Hill)
TRI BRATA
THE TRIAL
TRIAL BY JURY
TRIANGLE
The Tribe
THE TRIBUNAL
TRICKS
TRIGGER
THE TRIGGER EFFECT
THE TRIP
The Trip to Italy
DE TRIP VAN TEETJE
Triple 9
TRIPLE AGENT
TRIPLE BOGEY ON A PAR 5 HOLE
LES TRIPLETTES DE BELLEVILLE
Trippel Trappel: dierensinterklaas
Trishna
TRISTAN + ISOLDE
TRISTRAM SHANDY: A COCK AND BULL STORY
TROIS COULEURS: BLANC
TROIS COULEURS: BLEU
TROIS COULEURS: ROUGE
Trois mondes
Trois souvenirs de ma jeunesse
TROIS VIES ET UNE SEULE MORT
TROJAN EDDIE
THE TROLL HUNTER
Trolls
TROMABILIA
TROPA DE ELITE
La Tropa de Elite 2
TROPIC THUNDER
TROPICAL MALADY
LE TROU
Trouble with the Curve
TROUBLED WATER
TROY
THE TRUCE
TRUE CRIME
True Detective
TRUE GRIT
TRUE LIES
TRUE NOON
TRUE ROMANCE
Truman
THE TRUMAN SHOW
Trumbo
TRUST
THE TRUTH ABOUT CATS & DOGS
TRYS DIENOS
TSATSIKI
TSATSIKI 2
Tschick
TSOTSI
Tu dors Nicole
TU RIDI
TUCKER & DALE VS EVIL
TUESDAY, AFTER CHRISTMAS
DE TUIN VAN DE FINZI-CONTINI'S
Tuintje in mijn hart
Tula: The Revolt
Tulip Fever
Tulipani
TULPAN
THE TULSE LUPER SUITCASES. PART ONE: THE MOAB STORY
Turbo
TURBULENCE
Türelem (With a Little Patience)
The Turin Horse
Turist
TURISTAS (Previously Unreleased)
TURKS FRUIT
THE TURNER REVELATION
TURTLE: THE INCREDIBLE JOURNEY
TURTLES CAN FLY
Tussen 10 en 12
TUSSEN HEMEL EN AARDE
TUSSENLAND
TUSSENSTAND
DE TUSSENTIJD
TUVALU
THE TUXEDO
TUYA'S MARRIAGE
TWEE KEER IDA (FORBUDT FOR BØRN)
TWEE VROUWEN
De tweeling
TWELFTH NIGHT
TWELVE
TWENTYFOURSEVEN
Twentynine Palms
TWILIGHT (Catherine Hardwicke)
TWILIGHT (Robert Benton)
The Twilight Saga: Breaking Dawn — Part 1
TWILIGHT SAGA: ECLIPSE
TWILIGHT SAMURAI
TWIN FALLS IDAHO
TWIN PEAKS FIRE WALK WITH ME
TWIN TOWN
TWISTED
TWISTER
TWO BITS
The Two Faces of January
TWO FAMILY HOUSE
TWO FOR THE MONEY
TWO HANDS
THE TWO HORSES OF GENGHIS KHAN
TWO LOVERS
Two Mothers
TWO MUCH
Two Night Stand
TWO WEEKS NOTICE
TWO-LANE BLACKTOP
TYKHO MOON
Tyrannosaur