Kedi (Ceyda Torun over)
Aquarius
The Beguiled
Una mujer fantástica
Jaap van Heusden over In Blue
Aranka Coppens (l.) en Joost Wijnant als Jimi: vadertje en moedertje in het park Dertienjarige tsarina zoekt droomprins

ROSIE: THE DEVIL IN MY HEAD

België, 1998 | Patrice Toye
Met Rosie maakt de Vlaamse regisseuse Patrice Toye haar indrukwekkende speelfilmdebuut. Zonder sentimentaliteit dringt ze door in het universum van een dertienjarig meisje, dat te snel opgroeit tussen volwassenen die het ook allemaal niet precies weten.

Wie droomt er niet van om op een podium te staan en onder veel geflits, cameralichten en geklap een prijs in ontvangst te nemen? Het komt niet vaak voor dat een Filmkrantjournalist op deze manier gelauwerd wordt en al helemaal niet voor iets dat zij niet heeft gedaan. Maar in Rusland kan alles en zo gebeurde het dat ik als loslopende Benelux-burger en één van de weinige westerlingen werd gevraagd om de Gouden Parel van Sotsji in ontvangst te nemen voor de Belgische film Rosie. Het was mijn debuut op de Russische staatstelevisie en ik bedankte regisseuse Patrice Toye voor het maken van een schitterende film.

Lage Landen
Het is vreemd dat je naar een postcommunistisch kuuroord aan de Zwarte Zee af moet reizen om je zuiderburen te ontdekken, maar zo gaan die dingen soms. Nog nagloeiend van de hete middagzon ging ik in de donkere, betonnen filmzaal zitten. Binnen vijf seconden was ik weer thuis in de donkergrijze lucht van de Lage Landen. De hoofdpersoon, de dertienjarige Rosie, bewoog zich voort in de zeer vertrouwde jaren zeventig-kleding die ik zelf ook heb gedragen. Maar na het feest van de herkenning realiseerde ik me dat ik in een hele bijzondere wereld zat, namelijk in het hoofd van een meisje dat te snel opgroeit en alleen naar haar eigen gevoel luistert. Dat heeft vergaande gevolgen.

Regels breken
Rosie is het speelfilmdebuut van de 32-jarige Patrice Toye, die naar eigen zeggen de eerste vrouwelijke Vlaamse regisseur is. In de vier jaar dat ze voor financiering moest knokken heeft ze onder meer documentaires gedraaid over jeugdige criminele meisjes die ze uiteindelijk voor fictieve doeleinden wilde gebruiken. Ze heeft gestudeerd bij de Amerikaanse scenario-goeroe Robert McKee. De kennismaking met de Amerikaanse manier van schrijven was voor haar heel nuttig, want zo zegt ze in een interview met de Amerikaanse website 'IndieWIRE': "Je moet eerst de regels kennen voordat je ze breekt."
Wat direct opvalt aan Rosie is niet zozeer dat de maakster regels breekt, als wel dat ze een geheel eigen filmtaal hanteert. Net als Thomas Vinterbergs Festen en Tom Tykwers Lola rennt — net als Rosie in 1998 genomineerd voor de Oscar voor beste buitenlandse film — geeft Rosie de kick van het kijken naar iets volkomen origineels. Niet voor niets is de film een festivalfavoriet, die van Toronto tot Berlijn heeft gedraaid. Toye heeft de troosteloosheid van een Belgische buitenwijk in de jaren zeventig zo overtrokken in beeld gebracht dat het surrealistisch wordt. In het postproductieproces heeft ze bijvoorbeeld expres de kleuren laten verslappen.
Toye's partner en cameraman van-tien-jaar-lang Richard van Oosterhout heeft voor deze film een opvallende stijl ontwikkeld. Ook de atmosferische muziek van de producent van, John Parrish, die de gehele score schreef, draagt bij aan de creatie van Rosie's universum. Deze gedurfde poëtische effecten geven direct aan dat de film geen pure imitatie is van Toye's favoriet Ken Loach, maar dichter bij de visuele en narratieve eigenwijsheid van Terrence Malick staat, één van haar andere helden. Rosie is dan ook net als Badlands consequent gefilmd vanuit de logica van de jonge hoofdpersonages.

Tsarina
Rosie steelt een baby en pleegt een moord, maar tegen de tijd dat de film daar belandt, zijn dat al volkomen begrijpelijke handelingen. Je voelt dat Rosie geen crimineel is, maar een meisje dat verward raakt van de onstabiele volwassenen om haar heen. De film opent met een scène waarin ze nep-Russisch praat met haar oom Michel. De Russen in Sotsji reageerden niet, maar mijn hart had Rosie direct gestolen. Geïnspireerd door een Boeketreeksroman, ontdekt Rosie het personage van de tsarina die op haar prins wacht. De prins komt in de vorm van Jimi, een bloedmooie jongen die ze in de bus ontmoet. Jimi laat zich haar aandacht met welgevallen aanleunen, maar echte verkering gaat hem te ver.
Rosies belangrijkste relatie is die met haar moeder Irene, een jonge vrouw die op sommige momenten onbereikbaar is voor Rosie. Dat maakt Rosie verdrietig, boos en drijft haar uiteindelijk tot haar 'misdrijven'. Want Irene is op zoek naar een man en verlangt van Rosie — die niets liever wil dan een moederfiguur — dat ze speelt alsof ze haar jongere zusje is. Aan het begin van de film, als Rosie wordt ondervraagd in de jeugdgevangenis, blijkt dat ze nergens spijt van heeft. De rest van de film wordt zo verteld dat je je daar als kijker niet over verbaast.
De vijftienjarige Aranka Coppens, die hiervoor nog nooit heeft geacteerd, speelt Rosie met zo'n fantastische mengeling van trots, pijn, meisjesachtigheid en uitdaging, dat het niet moeilijk wordt om haar gedachtewereld te volgen. Thuis is het niet leuk. Mama wil geen mama zijn, oom is een gokverslaafde die op mama's zak teert. Mama's vriendjes zijn niet gezellig. Ze ziet een prins in de bus en stapt erop af. Ze wil een baby om het plaatje compleet te maken en stapt ook daar op af.
Alleen in de relatie met Irene staat ze hulpeloos. Die machteloosheid gaat ze ook te lijf, met evenveel verve als waarmee ze samen met Jimi en een gestolen baby vadertje en moedertje speelt op een braakliggend terrein. Rosie's kapitale mix van brutaliteit en kwetsbaarheid blijft nog lang na het kijken op je netvlies hangen. Toye werkt nu aan een nieuw script met de Spaanse cultschrijver Ray Loriga: hopelijk hoeven we daar minder lang op te wachten dan op Rosie.

Thessa Mooij



top
ROSIE: THE DEVIL IN MY HEAD

Februari 2000 #208

Productie
Antonino Lombardo
Regie en scenario
Patrice Toye
Camera
Richard van Oosterhout
Geluid
Dirk Bombey
Montage
Ludo Troch
Muziek
John Parrish
Met
Aranka Coppens
Sara de Roo
Frank Vercruyssen
Dirk Roofthooft

Kleur, 97 minuten

Distributie
A-film Distribution
Te zien
vanaf 17 februari

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


R

R U THERE
R.W. FASSBINDER COLLECTIE I & II
RABAT
RABBIT HOLE
RABBIT ON THE MOON
RABBIT-PROOF FENCE
Race
RACHEL GETTING MARRIED
RACING STRIPES
RADELOOS
RADIOLAND MURDERS
LA RAFLE.
THE RAGE: CARRIE 2
The Raid
The Raid 2
The Railway Man
RAIN DOGS
THE RAINBOW WARRIORS OF WAIHEKE ISLAND
RAINING STONES
RAISE YOUR VOICE
RAISING CAIN
RAISING HELEN
THE RAMEN GIRL
Ramon en het Paard van Sinterklaas
Rams
La rançon de la gloire (Xavier Beauvois over)
RANDOM HEARTS
RANGO
Rânia
RANSOM
RAPA-NUI
RAPID FIRE
RAPUNZEL
RASPUTIN
THE RAT PACK
RAT RACE
RATATOUILLE
RATCATCHER
Ratchet & Clank
RATJETOE EN DE THORNBERRY'S: BIJ DE BEESTEN AF
RATJETOE — DE RUGRATS FILM
Die Räuberin
The Raven
RAVENOUS
Raw
RAY
Razend
THE READER (Stephen Daldry over)
THE REAL BLONDE
THE REAL HOWARD SPITZ
Real Steel
Réalité
Reality
REALITY BITES
THE REAPING
REAR WINDOW
Reasonable Doubt
REBECCA
Rebelle
Rebels
REBELS OF THE NEON GOD
Rebelse stad
THE REBIRTH
THE REBOUND
THE RECKONING
RECLAIM YOUR BRAIN (FREE RAINER)
RECONSTRUCTION
RECOUNT
THE RECRUIT
RECYCLE
RED
Red 2
RED BEADS
RED CORNER
RED DRAGON
RED DUST
RED EYE
RED HOT
Red Lights
RED PLANET
RED RIDING HOOD
RED RIDING-TRILOGIE
RED ROAD
RED ROCK WEST
THE RED SHOES
THE RED STUFF
The Red Turtle
THE RED VIOLIN
REDACTED
REDS
LE REFUGE
Refugiado
REGARDE LA MER
REGENERATION
Het regent gehaktballen 2
HET REGENT GEHAKTBALLEN 3D
Regilaul
La región salvaje
Regression
LES REGRETS
REIGN OF ASSASSINS
REIGN OF FIRE
REINDEER GAMES
LA REINE MARGOT
DIE REISE NACH KAFIRISTAN
RELAX... IT'S JUST SEX!
THE RELIC
La religieuse
RELIGULOUS
Remainder
THE REMAINS OF THE DAY
REMBRANDT
REMBRANDT'S J'ACCUSE
Remember
REMEMBER ME
REMEMBER THE TITANS
RENAISSANCE
LES RENDEZ-VOUS DE PARIS
RENDITION
Renesse
RENO 911!: MIAMI
Renoir
RENT-A-FRIEND
Réparer les vivants
The Repentant (El Taaib)
THE REPLACEMENT KILLERS
REPO MEN
REPRISE
REQUIEM
REQUIEM FOR A DREAM
RESCUE DAWN
RESERVATION ROAD
RESERVOIR DOGS
THE RESIDENT
RESIDENT EVIL
RESIDENT EVIL: AFTERLIFE 3D
RESIDENT EVIL: APOCALYPSE
RESIDENT EVIL: EXTINCTION
Resident Evil: Retribution
Resident Evil: The Final Chapter
RESISTANCE
La résistance de l'air
RESPIRO
RESSOURCES HUMAINES
Rester vertical
Restless
RESTORATION
RESURRECTION MAN
Retour à Ithaque
Retour en Bourgogne
THE RETURN (VOZVRASJÈNJE)
RETURN OF THE JEDI
RETURN TO HANSALA
Return to Homs (IDFA)
RETURN TO ME
RETURN TO PARADISE
De reünie
The Reunion
REVANCHE
REVELATION
The Revenant
Revenge of the Green Dragons
REVENGER'S TRAGEDY
THE REVENGERS' COMEDIES
REVISION: APOCALYPSE 2
REVOLUTIONARY ROAD
The Rewrite
REX GILDO, DE VAL VAN EEN SCHLAGERKONING
REYKJAVIK-ROTTERDAM
Rhino Season
RHYTHM IS IT
RICHARD III
RICHIE RICH
RICHTING ENGELAND
RICHTING WEST
Ricki and the Flash
RICKY
Riddick
Ride Along
Ride Along 2
RIDE WITH THE DEVIL
RIDICULE
RIDING ALONE FOR THOUSANDS OF MILES
RIDING GIANTS
RIEN À DÉCLARER
RIEN À FAIRE
DE RIETFLUIT
RIFF RAFF
RIGHTEOUS KILL
THE RING
THE RING 2
THE RINGMASTER
Rings
RINGU/RING
RIO
Rio 2
RIO, EEN DAG IN AUGUSTUS CAMPO GRANDE — CENTRAL DO BRASIL
Rio: I Love You
The Riot Club
Riphagen
RIPLEY'S GAME
Ripper Street
Rise of the Guardians
Rise of the Planet of the Apes
Risen
RISING SUN
RIT OVER DE GRENS
THE RITE
THE RIVER
A RIVER RUNS THROUGH IT
THE RIVER WILD
DE RIVIER OKKERVIL
RIVIERA HOTEL
RIZE
RKO 281 — THE BATTLE OVER CITIZEN KANE
THE ROAD
THE ROAD (DE WEG)
THE ROAD HOME
Road North
THE ROAD TO ELDORADO
THE ROAD TO GUANTANAMO
ROAD TO PERDITION
THE ROAD TO WELLVILLE
ROAD TRIP
ROADRACERS
ROADS TO KOKTEBEL
ROB ROY
Rob the Mob
UNE ROBE D'ÉTÉ
Roberto Succo
ROBIN HOOD
ROBIN HOOD, MEN IN TIGHTS
Robinson Crusoe
Robocop
Robot & Frank
ROBOTS
ROCCO E I SUOI FRATELLI
THE ROCK
Rock 'n Roll
Rock of Ages
ROCK STAR
ROCK'N ROLL JUNKIE
ROCKNROLLA
ROCKY BALBOA
HET RODE KORENVELD
Rodin
ROGUE ASSASSIN
Rogue One — A Star Wars Story
ROGUE TRADER
Rokjesdag
ROLE MODELS
ROMANCE
ROMANCE & CIGARETTES
ROMANCE DE VALENTÍA — ONLY THE BRAVE
ROMANZO CRIMINALE
ROMASANTA
ROMEO IS BLEEDING
ROMEO MUST DIE
ROMPER STOMPER
ROMY & MICHELE'S HIGH SCHOOL REUNION
Ron Goossens, Low-Budget Stuntman
Ronal The Barbarian
RONIN
ROOKSPOREN
Room
Room 514
ROOS REBERGEN — "WEET IK NIET ZO GOED..."
ROPE
ROSAS DANST ROSAS
LES ROSEAUX SAUVAGES
ROSENSTRASSE
ROSETTA
ROSIE: THE DEVIL IN MY HEAD
ROSINE
ROTVOS
ROUGH MAGIC
Rough Night (Girls Night Out)
THE ROUND UP
ROUNDERS
LA ROUTE
ROUTE IRISH
The Rover
A Royal Affair
A Royal Night Out
THE ROYAL TENENBAUMS
RR
RUBBER
RUBY & QUENTIN
Ruby Sparks
RUDO Y CURSI
RUDYARD KIPLING'S THE JUNGLE BOOK
RUGRATS IN PARIS
RUHR
THE RUINS
THE RULES OF ATTRACTION
RULES OF ENGAGEMENT
The Rum Diary
RUMBA
RUMBLE IN THE BRONX
RUMOR HAS IT...
Run All Night
Run and Jump
RUN, FAT BOY, RUN
RUNAWAY BRIDE
THE RUNAWAY JURY
THE RUNAWAYS
RUNDSKOP
The Runner
Runner, Runner
RUNNING SCARED
Rush
RUSH HOUR
RUSH HOUR 2
RUSH HOUR 3
RUSHMORE
DE RUSLUI
RUSSIAN ARK
Ruth & Alex