The Killing of a Sacred Deer
Visages villages
Happy End
A Ghost Story
Battle of the Sexes
Baan en vriend: Rosetta wil een normaal bestaan Meegezogen worden in een schraal leven

ROSETTA

België, 1999 | Jean-Pierre & Luc Dardenne
Rosetta is een woest, koppig meisje, anderhalf uur lang achternagezeten door een woeste, koppige camera. De film Rosetta laat maar een klein stukje zien uit haar troosteloze leven, maar dringt er diep in door. Dat is geen aangename ervaring.

Na het succes van La Promesse (de film leverde een indrukwekkende waslijst prijzen op) namen de Waalse broers Jean-Pierre & Luc Dardenne drie jaar de tijd voor het ontwikkelen van opvolger Rosetta. In de tussentijd produceerden ze tal van documentaires, maar ze bleven schaven aan het scenario van hun nieuwe speelfilm. Dat is opvallend, want Rosetta lijkt een film zonder script: een rauw portret van zomaar een meisje, zonder duidelijk begin of eind, zonder plot, waarachtig als een documentaire.
Schijn bedriegt. Veel realistischer dan Rosetta kunnen speelfilms niet worden, maar op het tweede gezicht is de film wel degelijk een zeer doordacht kunstwerk. Ieder detail klopt: van de steeds maar weer in beeld gebrachte rituelen waarmee het meisje Rosetta haar dagen markeert, tot de manier waarop de camera alsmaar achter haar aanhobbelt waardoor we Rosetta vaak op de rug zien, begeleid door haar zware ademhaling op de geluidsband. Het zijn welbeschouwd slimme trucs om de film het aanzien van een documentaire te geven, en zo de kijker mee te zuigen in het schrale leven van Rosetta.
'Trucs' is natuurlijk niet het goede woord. Meesterlijke manipulatie is het. En de zorgvuldigheid waarmee de broers Dardenne te werk gaan toont aan dat het nog niet zo eenvoudig is om een speelfilm de ruwheid van het ware leven mee te geven. Een gouden vondst daarbij is de hoofdrolspeelster Emilie Dequenne. Ze won voor haar prestatie de prijs voor de beste vrouwelijke actrice op het filmfestival van Cannes. Absoluut terecht, juist omdat ze in het geheel niet lijkt te acteren; ze ìs Rosetta, een tobberige jonge vrouw met een enorme vechtlust. Ook dat is uiteraard schijn, want Dequenne is in het echte leven een jonge actrice, die studeerde aan het conservatorium en een prijs won voor haar voordrachtskunst. Mijlenver verwijderd van Rosetta; ook zij heeft veel kwaliteiten, maar welsprekendheid hoort daar niet bij.

Priegelen
Rosetta woont met haar aan alcohol verslaafde moeder in een stacaravan op de camping van het stadje Seraing. De werkloosheid is er groot en Rosetta wil maar één ding: een baantje vinden. Het is een obsessie voor haar. Als ze werk heeft, leidt ze een normaal leven, houdt ze zichzelf voor. Met een enorme vasthoudendheid is ze op zoek naar dat normale bestaan. Het maakt haar niet uit wat voor werk ze doet, en het maakt haar ook niet uit hoe ze dat werk bemachtigt.
Iedere dag vertrekt Rosetta van de camping, neemt een sluiproute door het bos naar de weg waar de bus halthoudt, trekt halverwege de route haar laarzen uit en verwisselt ze voor haar nette schoenen, stopt de laarzen in een lege rioolpijp, dekt ze af, stapt op de bus en gaat de stad in. Iedere dag koopt ze een wafel bij het kraampje op het busstation en drinkt water uit de bidon die ze altijd bij zich heeft en op vaste plekken bijvult. Iedere dag komt ze 's avonds weer terug bij de caravan, waar ze haar laveloze moeder aantreft, die haar lichaam verkoopt in ruil voor wat bier.
Zo obsessief als Rosetta is, zo obsessief volgt de camera haar doen en laten. Haar benauwde leven wordt de kijker gewoonweg door de strot geduwd. Al haar handelingen worden gekenmerkt door haast en de camera doet hetzelfde: met schokkende bewegingen legt die haar jachtige rituelen vast, alsof er geen tijd te verliezen is. Vissen in de rivier: snel snel het wurmpje uit het doosje, aan het haakje in het gebroken flesje, fles in de rivier, terugtrekken, vis eruit priegelen, teruggooien.

Mantra
Er zit ook nog wel een verhaal in Rosetta, zij het rudimentair. Rosetta vindt een baan en een vriend, maar het altruïstische optreden van deze Riquet wordt door haar niet begrepen. Waarom zou iemand zijn best doen om het haar naar de zin te maken? Is het soms niet ieder voor zich in deze wereld? De plot is echter volledig ondergeschikt aan de ervaring deel uit te maken van het leven van Rosetta.
En dat is precies de grote kunst van de gebroeders Dardenne. Anderhalf uur lang bieden ze geen andere uitweg dan het meegaan in Rosetta's dagelijkse strijd. Het is een behoorlijk beklemmende ervaring. Zo beklemmend, dat het heilzaam werkt te beseffen hoe dit allemaal tot stand kwam. Net zoals Rosetta's bezwerende avondlijke formule ("Ik heb een baan. Ik heb een vriend. Ik leid een normaal bestaan.") geeft de volgende mantra verlichting: "Het is een speelfilm. Het is niet echt. Het lijkt maar zo. Het zijn allemaal slimme trucs. Het is gewoon heel knap gemaakt."

Pauline Kleijer



top
ROSETTA

Maart 2000 #209

Productie
Jean-Pierre & Luc Dardenne
Michèle & Laurent Pétin
Regie en scenario
Jean-Pierre & Luc Dardenne
Camera
Alain Marcoen
Montage
Marie-Hélène Dozo
Geluid
Jean-Pierre Duret
Art direction
Igor Gabriel
Met
Emilie Dequenne
Fabrizio Rongione
Anne Yernaux
Olivier Gourmet

Kleur, 90 minuten

Distributie
A-Film Distribution
Te zien
vanaf 24 februari

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


R

R U THERE
R.W. FASSBINDER COLLECTIE I & II
RABAT
RABBIT HOLE
RABBIT ON THE MOON
RABBIT-PROOF FENCE
Race
RACHEL GETTING MARRIED
RACING STRIPES
RADELOOS
RADIOLAND MURDERS
LA RAFLE.
THE RAGE: CARRIE 2
The Raid
The Raid 2
The Railway Man
RAIN DOGS
THE RAINBOW WARRIORS OF WAIHEKE ISLAND
RAINING STONES
RAISE YOUR VOICE
RAISING CAIN
RAISING HELEN
THE RAMEN GIRL
Ramon en het Paard van Sinterklaas
Rams
La rançon de la gloire (Xavier Beauvois over)
RANDOM HEARTS
RANGO
Rânia
RANSOM
RAPA-NUI
RAPID FIRE
RAPUNZEL
RASPUTIN
THE RAT PACK
RAT RACE
RATATOUILLE
RATCATCHER
Ratchet & Clank
RATJETOE EN DE THORNBERRY'S: BIJ DE BEESTEN AF
RATJETOE — DE RUGRATS FILM
Die Räuberin
The Raven
RAVENOUS
Raw
RAY
Razend
THE READER (Stephen Daldry over)
THE REAL BLONDE
THE REAL HOWARD SPITZ
Real Steel
Réalité
Reality
REALITY BITES
THE REAPING
REAR WINDOW
Reasonable Doubt
REBECCA
Rebelle
Rebels
REBELS OF THE NEON GOD
Rebelse stad
THE REBIRTH
THE REBOUND
THE RECKONING
RECLAIM YOUR BRAIN (FREE RAINER)
RECONSTRUCTION
RECOUNT
THE RECRUIT
RECYCLE
RED
Red 2
RED BEADS
RED CORNER
RED DRAGON
RED DUST
RED EYE
RED HOT
Red Lights
RED PLANET
RED RIDING HOOD
RED RIDING-TRILOGIE
RED ROAD
RED ROCK WEST
THE RED SHOES
THE RED STUFF
The Red Turtle
THE RED VIOLIN
REDACTED
REDS
LE REFUGE
Refugiado
REGARDE LA MER
REGENERATION
Het regent gehaktballen 2
HET REGENT GEHAKTBALLEN 3D
Regilaul
La región salvaje
Regression
LES REGRETS
REIGN OF ASSASSINS
REIGN OF FIRE
REINDEER GAMES
LA REINE MARGOT
DIE REISE NACH KAFIRISTAN
RELAX... IT'S JUST SEX!
THE RELIC
La religieuse
RELIGULOUS
Remainder
THE REMAINS OF THE DAY
REMBRANDT
REMBRANDT'S J'ACCUSE
Remember
REMEMBER ME
REMEMBER THE TITANS
RENAISSANCE
LES RENDEZ-VOUS DE PARIS
RENDITION
Renesse
RENO 911!: MIAMI
Renoir
RENT-A-FRIEND
Réparer les vivants
The Repentant (El Taaib)
THE REPLACEMENT KILLERS
REPO MEN
REPRISE
REQUIEM
REQUIEM FOR A DREAM
RESCUE DAWN
RESERVATION ROAD
RESERVOIR DOGS
THE RESIDENT
RESIDENT EVIL
RESIDENT EVIL: AFTERLIFE 3D
RESIDENT EVIL: APOCALYPSE
RESIDENT EVIL: EXTINCTION
Resident Evil: Retribution
Resident Evil: The Final Chapter
RESISTANCE
La résistance de l'air
RESPIRO
RESSOURCES HUMAINES
Rester vertical
Restless
RESTORATION
RESURRECTION MAN
Retour à Ithaque
Retour en Bourgogne
THE RETURN (VOZVRASJÈNJE)
RETURN OF THE JEDI
RETURN TO HANSALA
Return to Homs (IDFA)
RETURN TO ME
RETURN TO PARADISE
De reünie
The Reunion
REVANCHE
REVELATION
The Revenant
Revenge of the Green Dragons
REVENGER'S TRAGEDY
THE REVENGERS' COMEDIES
REVISION: APOCALYPSE 2
REVOLUTIONARY ROAD
The Rewrite
REX GILDO, DE VAL VAN EEN SCHLAGERKONING
REYKJAVIK-ROTTERDAM
Rhino Season
RHYTHM IS IT
RICHARD III
RICHIE RICH
RICHTING ENGELAND
RICHTING WEST
Ricki and the Flash
RICKY
Riddick
Ride Along
Ride Along 2
RIDE WITH THE DEVIL
RIDICULE
RIDING ALONE FOR THOUSANDS OF MILES
RIDING GIANTS
RIEN À DÉCLARER
RIEN À FAIRE
DE RIETFLUIT
RIFF RAFF
RIGHTEOUS KILL
THE RING
THE RING 2
THE RINGMASTER
Rings
RINGU/RING
RIO
Rio 2
RIO, EEN DAG IN AUGUSTUS CAMPO GRANDE — CENTRAL DO BRASIL
Rio: I Love You
The Riot Club
Riphagen
RIPLEY'S GAME
Ripper Street
Rise of the Guardians
Rise of the Planet of the Apes
Risen
RISING SUN
Risk
RIT OVER DE GRENS
Rita & Krokodil
THE RITE
THE RIVER
A River Below
A RIVER RUNS THROUGH IT
THE RIVER WILD
DE RIVIER OKKERVIL
RIVIERA HOTEL
RIZE
RKO 281 — THE BATTLE OVER CITIZEN KANE
THE ROAD
THE ROAD (DE WEG)
THE ROAD HOME
Road North
THE ROAD TO ELDORADO
THE ROAD TO GUANTANAMO
ROAD TO PERDITION
THE ROAD TO WELLVILLE
ROAD TRIP
ROADRACERS
ROADS TO KOKTEBEL
ROB ROY
Rob the Mob
UNE ROBE D'ÉTÉ
Roberto Succo
ROBIN HOOD
ROBIN HOOD, MEN IN TIGHTS
Robinson Crusoe
Robocop
Robot & Frank
ROBOTS
ROCCO E I SUOI FRATELLI
THE ROCK
Rock 'n Roll
Rock of Ages
ROCK STAR
ROCK'N ROLL JUNKIE
ROCKNROLLA
ROCKY BALBOA
HET RODE KORENVELD
De rode ziel
Rodin
ROGUE ASSASSIN
Rogue One — A Star Wars Story
ROGUE TRADER
Rokjesdag
ROLE MODELS
ROMANCE
ROMANCE & CIGARETTES
ROMANCE DE VALENTÍA — ONLY THE BRAVE
ROMANZO CRIMINALE
ROMASANTA
ROMEO IS BLEEDING
ROMEO MUST DIE
ROMPER STOMPER
ROMY & MICHELE'S HIGH SCHOOL REUNION
Ron Goossens, Low-Budget Stuntman
Ronal The Barbarian
RONIN
ROOKSPOREN
Room
Room 514
ROOS REBERGEN — "WEET IK NIET ZO GOED..."
ROPE
ROSAS DANST ROSAS
LES ROSEAUX SAUVAGES
ROSENSTRASSE
ROSETTA
ROSIE: THE DEVIL IN MY HEAD
ROSINE
ROTVOS
ROUGH MAGIC
Rough Night (Girls Night Out)
THE ROUND UP
ROUNDERS
LA ROUTE
ROUTE IRISH
The Rover
A Royal Affair
A Royal Night Out
THE ROYAL TENENBAUMS
RR
RUBBER
RUBY & QUENTIN
Ruby Sparks
RUDO Y CURSI
RUDYARD KIPLING'S THE JUNGLE BOOK
RUGRATS IN PARIS
RUHR
THE RUINS
THE RULES OF ATTRACTION
RULES OF ENGAGEMENT
The Rum Diary
RUMBA
RUMBLE IN THE BRONX
RUMOR HAS IT...
Run All Night
Run and Jump
RUN, FAT BOY, RUN
RUNAWAY BRIDE
THE RUNAWAY JURY
THE RUNAWAYS
RUNDSKOP
The Runner
Runner, Runner
RUNNING SCARED
Rush
RUSH HOUR
RUSH HOUR 2
RUSH HOUR 3
RUSHMORE
DE RUSLUI
RUSSIAN ARK
Ruth & Alex