Wonder Woman
Broers
La región salvaje
En amont du fleuve
Daughters of the Dust
Kannibalisme en coming-of-age

Raw

Frankrijk/België, 2016 | Julia Ducournau
Na de revival van zombies en vampiers, is het nu tijd voor de terugkeer van het laatste taboe: de menseneter. Het Franse feministische kannibalistische sprookje Raw verlustigt zich aan rauw mensenvlees.

Door Dana Linssen

Dat er tijdens vertoningen van Raw mensen zijn flauwgevallen verbaast me niets. Dit feministische kannibalistische sprookje is er niet voor de teerhartigen. Regelmatig heb ik tijdens het kijken naar het debuut van de Franse Julia Ducournau een kreet van afgrijzen moeten onderdrukken en tussen mijn vingers door naar de schranspartijen op het doek zitten kijken. Niet dat dat de gruwelen minder erg maakt. Maar het gaat om het idee dat enge dingen minder eng zijn als je er niet helemaal goed naar kijkt. Totdat er op een gegeven moment een scène in de film zit waardoor je even moet controleren of je zelf al je vingers nog hebt. Alsof de wereld van de film zomaar even een hap uit jouw eigen werkelijkheid heeft genomen.
Verder valt het met de daadwerkelijke vleeslust in de film eigenlijk wel mee. Het gaat vooral om de voortreffelijke manier waarop Ducournau, even spaarzaam als effectief, in elke scène de suggéstie wekt dat er nog iets veel afschrikwekkenders aan de hand is dan je daadwerkelijk te zien krijgt. De film is zo verduiveld suggestief dat je er langzaamaan paranoïde van wordt. Gebeuren al die dingen die je denkt te zien wel echt? Alsof je door even met je ogen te knipperen een heel andere film te zien krijgt. Over een meisje dat gaat studeren. Gewoon. Zoals in die duizenden andere films.

Gehaktballetje
Het begint al in een van de eerste scènes als hoofdpersoon Justine wordt geïntroduceerd terwijl ze met haar ouders bij een wegrestaurant een bord eten bestelt. Ze zijn onderweg naar de veeartsenijschool waar Justine binnenkort met haar studie zal beginnen en waar ook haar oudere zus Alexia voor dierenarts studeert. Dan vindt ze een gehaktballetje in haar bord puree, en dat wekt zoveel weerzin op, dat je meteen voelt dat er meer aan de hand is. Dit is niet de gewone weerzin van iemand die niet aan de smaak van vlees gewend is, of die walgt van de gedachte een dood dier te moeten eten. "Je had wel allergisch kunnen zijn", zegt haar moeder. Dus dat is het ook niet.
Na de revival van zombies en vampiers, is het nu tijd voor de terugkeer van het laatste taboe: de menseneter. Zombies en vampiers vertegenwoordigen als het ware nog diverse gradaties van menselijkheid, de angst die we voor hen voelen is gekoppeld aan tragiek en romantiek. De kannibaal is per definitie menselijk, maar ontmenselijkt zichzelf door zich met zijn eigen soort te voeden. Het tast de band aan die een individu met zijn eigen lichaam voelt. Als je je eigen soort kunt opeten, vernietig je uiteindelijk ook jezelf. Voer voor vermaak. De afgelopen jaren kreeg Hannibal Lecter zijn eigen serie, en Netflix produceerde onlangs de horrorsitcom The Santa Clarita Diet. Terwijl Eli Roth probeerde het Cannibal Holocaust-genre van de jaren zeventig en tachtig nieuw leven in te blazen met The Green Inferno (2013).

Initiatierite
Waar die laatste film vooral moet worden gezien in de traditie van de representatie van de kannibaal in relatie tot het kolonialisme, rondom vragen over toe-eigening, assimilatie en transformatie als spijsverteringskringloop, zoekt Raw het meer in de seksuele metafoor. Net als zoveel genrefilms is het in feite een coming-of-age-verhaal over hoe heftig en angstaanjagend het kan zijn om volwassen te worden: een proces dat iedereen behalve jouzelf gemakkelijk af lijkt te gaan.
Raw legt op meer dan één manier de link tussen kannibalisme en een ontgroeningsritueel, een initiatierite. Justine's bloeddorst (zou het toeval zijn dat ze dezelfde naam heeft als De Sade's beroemde deugdzame heldin?) wordt gewekt op het moment dat ze als onderdeel van de ontgroening een rauw konijnenlevertje moet eten, en veroorzaakt niet geheel toevallig ook samen met een algehele fysieke transformatie (ze vervelt als een slang), haar seksuele ontwaken en "vleselijke" ontmaagding. Seks en shoarma gaan hand in hand.
Ducournau speelt met de aloude angst voor de seksueel actieve vrouw, en de verschillende "bloederige" transformaties die het vrouwenlichaam elke maand, en gedurende haar leven doormaakt. Daarin zien we natuurlijk de erfenis van Stephen King en Brian De Palma's Carrie, wier telekinetische krachten ontbrandden op het moment dat ze begon te menstrueren. Maar Ducournau is niet alleen een vrouw, maar ook vooral van een andere generatie, waardoor ze de vrees voor dat zogenaamd dat mystiek vrouwelijke zowel kan becommentariëren als schaamteloos inzetten voor het dramatische horroreffect. De film is vaak heel geestig, maar de grap zit niet in de schrik, maar in de ernstig uitgespeelde absurditeit van de situatie.

Vleesverslaving
Ducournau's film staat zelfbewust in de filmgeschiedenis. Raw past deels in de traditie van David Cronenbergs body horror, waarin de "vreemdheid" van het eigen en andermans lichaam alleen overwonnen kan worden door het extreem en radicaal te "incorporeren". En natuurlijk heeft de film overeenkomsten met het arthouse-kannibalisme van Claire Denis' Trouble Every Day (2001), die erotische intimiteit vertaalt naar het verlangen om iemand te willen verorberen. Terwijl Raw ook doet denken aan de manier waarop in een recente kannibalenfilm als We Are What We Are (zowel het Mexiaanse origineel als Jim Mickle's remake uit 2013) menseneten een manier is om de solidariteit in een familie te bewaren. Het vervult ook in Raw de dubbele functie van een verschrikkelijk geheim, als een manier om te verzekeren dat datzelfde geheim niet naar buiten zal komen.
Je zou Raw ook kunnen bekijken als een film over eten en eetstoornissen. Het beeld verlustigt zich aan Justine's kauwen en kluiven, smakken en slikken. De keerzijde van haar bingen en braken is langzame fysieke aftakeling, en een nog grotere vleesverslaving. Hardcore vegetariërs zullen plezier hebben bij de gedachte dat de film ook het adagium dat wie vlees eet een beest wordt letterlijk neemt. Talloze shots van half-bewusteloze dieren worden afgewisseld met shots van Justine die op handen en voeten toegeeft aan haar behoefte aan vlees. Bijna high zit zij op een gegeven moment aan een vinger te knabbelen en te sabbelen, orgastisch, zoals een gourmet het merg uit zijn botjes zuigt.


top
Raw

April 2017 #397

Gerelateerd

Julia Ducournau over Raw: "Fucking kannibaal!"

Productie
Jean des Forêts
Regie en scenario
Julia Ducournau
Camera
Ruben Impens
Montage
Jean-Christophe Bouzy
Art direction
Laurie Colson
Muziek
Jim Williams
Met
Garance Marillier
Ella Rumpf
Rabah Nait Oufella

Kleur, 99 minuten

Distributie
Cinemien
Te zien
vanaf 20 april

Ga voor alle bioscopen
en speeltijden naar
MrMovie.nl

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


R

R U THERE
R.W. FASSBINDER COLLECTIE I & II
RABAT
RABBIT HOLE
RABBIT ON THE MOON
RABBIT-PROOF FENCE
Race
RACHEL GETTING MARRIED
RACING STRIPES
RADELOOS
RADIOLAND MURDERS
LA RAFLE.
THE RAGE: CARRIE 2
The Raid
The Raid 2
The Railway Man
RAIN DOGS
THE RAINBOW WARRIORS OF WAIHEKE ISLAND
RAINING STONES
RAISE YOUR VOICE
RAISING CAIN
RAISING HELEN
THE RAMEN GIRL
Ramon en het Paard van Sinterklaas
Rams
La rançon de la gloire (Xavier Beauvois over)
RANDOM HEARTS
RANGO
Rânia
RANSOM
RAPA-NUI
RAPID FIRE
RAPUNZEL
RASPUTIN
THE RAT PACK
RAT RACE
RATATOUILLE
RATCATCHER
Ratchet & Clank
RATJETOE EN DE THORNBERRY'S: BIJ DE BEESTEN AF
RATJETOE — DE RUGRATS FILM
Die Räuberin
The Raven
RAVENOUS
Raw
RAY
Razend
THE READER (Stephen Daldry over)
THE REAL BLONDE
THE REAL HOWARD SPITZ
Real Steel
Réalité
Reality
REALITY BITES
THE REAPING
REAR WINDOW
Reasonable Doubt
REBECCA
Rebelle
Rebels
REBELS OF THE NEON GOD
Rebelse stad
THE REBIRTH
THE REBOUND
THE RECKONING
RECLAIM YOUR BRAIN (FREE RAINER)
RECONSTRUCTION
RECOUNT
THE RECRUIT
RECYCLE
RED
Red 2
RED BEADS
RED CORNER
RED DRAGON
RED DUST
RED EYE
RED HOT
Red Lights
RED PLANET
RED RIDING HOOD
RED RIDING-TRILOGIE
RED ROAD
RED ROCK WEST
THE RED SHOES
THE RED STUFF
The Red Turtle
THE RED VIOLIN
REDACTED
REDS
LE REFUGE
Refugiado
REGARDE LA MER
REGENERATION
Het regent gehaktballen 2
HET REGENT GEHAKTBALLEN 3D
Regilaul
La región salvaje
Regression
LES REGRETS
REIGN OF ASSASSINS
REIGN OF FIRE
REINDEER GAMES
LA REINE MARGOT
DIE REISE NACH KAFIRISTAN
RELAX... IT'S JUST SEX!
THE RELIC
La religieuse
RELIGULOUS
Remainder
THE REMAINS OF THE DAY
REMBRANDT
REMBRANDT'S J'ACCUSE
Remember
REMEMBER ME
REMEMBER THE TITANS
RENAISSANCE
LES RENDEZ-VOUS DE PARIS
RENDITION
Renesse
RENO 911!: MIAMI
Renoir
RENT-A-FRIEND
Réparer les vivants
The Repentant (El Taaib)
THE REPLACEMENT KILLERS
REPO MEN
REPRISE
REQUIEM
REQUIEM FOR A DREAM
RESCUE DAWN
RESERVATION ROAD
RESERVOIR DOGS
THE RESIDENT
RESIDENT EVIL
RESIDENT EVIL: AFTERLIFE 3D
RESIDENT EVIL: APOCALYPSE
RESIDENT EVIL: EXTINCTION
Resident Evil: Retribution
Resident Evil: The Final Chapter
RESISTANCE
La résistance de l'air
RESPIRO
RESSOURCES HUMAINES
Rester vertical
Restless
RESTORATION
RESURRECTION MAN
Retour à Ithaque
THE RETURN (VOZVRASJÈNJE)
RETURN OF THE JEDI
RETURN TO HANSALA
Return to Homs (IDFA)
RETURN TO ME
RETURN TO PARADISE
De reünie
The Reunion
REVANCHE
REVELATION
The Revenant
Revenge of the Green Dragons
REVENGER'S TRAGEDY
THE REVENGERS' COMEDIES
REVISION: APOCALYPSE 2
REVOLUTIONARY ROAD
The Rewrite
REX GILDO, DE VAL VAN EEN SCHLAGERKONING
REYKJAVIK-ROTTERDAM
Rhino Season
RHYTHM IS IT
RICHARD III
RICHIE RICH
RICHTING ENGELAND
RICHTING WEST
Ricki and the Flash
RICKY
Riddick
Ride Along
Ride Along 2
RIDE WITH THE DEVIL
RIDICULE
RIDING ALONE FOR THOUSANDS OF MILES
RIDING GIANTS
RIEN À DÉCLARER
RIEN À FAIRE
DE RIETFLUIT
RIFF RAFF
RIGHTEOUS KILL
THE RING
THE RING 2
THE RINGMASTER
Rings
RINGU/RING
RIO
Rio 2
RIO, EEN DAG IN AUGUSTUS CAMPO GRANDE — CENTRAL DO BRASIL
Rio: I Love You
The Riot Club
Riphagen
RIPLEY'S GAME
Ripper Street
Rise of the Guardians
Rise of the Planet of the Apes
Risen
RISING SUN
RIT OVER DE GRENS
THE RITE
THE RIVER
A RIVER RUNS THROUGH IT
THE RIVER WILD
DE RIVIER OKKERVIL
RIVIERA HOTEL
RIZE
RKO 281 — THE BATTLE OVER CITIZEN KANE
THE ROAD
THE ROAD (DE WEG)
THE ROAD HOME
Road North
THE ROAD TO ELDORADO
THE ROAD TO GUANTANAMO
ROAD TO PERDITION
THE ROAD TO WELLVILLE
ROAD TRIP
ROADRACERS
ROADS TO KOKTEBEL
ROB ROY
Rob the Mob
UNE ROBE D'ÉTÉ
Roberto Succo
ROBIN HOOD
ROBIN HOOD, MEN IN TIGHTS
Robinson Crusoe
Robocop
Robot & Frank
ROBOTS
ROCCO E I SUOI FRATELLI
THE ROCK
Rock of Ages
ROCK STAR
ROCK'N ROLL JUNKIE
ROCKNROLLA
ROCKY BALBOA
HET RODE KORENVELD
ROGUE ASSASSIN
Rogue One — A Star Wars Story
ROGUE TRADER
Rokjesdag
ROLE MODELS
ROMANCE
ROMANCE & CIGARETTES
ROMANCE DE VALENTÍA — ONLY THE BRAVE
ROMANZO CRIMINALE
ROMASANTA
ROMEO IS BLEEDING
ROMEO MUST DIE
ROMPER STOMPER
ROMY & MICHELE'S HIGH SCHOOL REUNION
Ron Goossens, Low-Budget Stuntman
Ronal The Barbarian
RONIN
ROOKSPOREN
Room
Room 514
ROOS REBERGEN — "WEET IK NIET ZO GOED..."
ROPE
ROSAS DANST ROSAS
LES ROSEAUX SAUVAGES
ROSENSTRASSE
ROSETTA
ROSIE: THE DEVIL IN MY HEAD
ROSINE
ROTVOS
ROUGH MAGIC
THE ROUND UP
ROUNDERS
LA ROUTE
ROUTE IRISH
The Rover
A Royal Affair
A Royal Night Out
THE ROYAL TENENBAUMS
RR
RUBBER
RUBY & QUENTIN
Ruby Sparks
RUDO Y CURSI
RUDYARD KIPLING'S THE JUNGLE BOOK
RUGRATS IN PARIS
RUHR
THE RUINS
THE RULES OF ATTRACTION
RULES OF ENGAGEMENT
The Rum Diary
RUMBA
RUMBLE IN THE BRONX
RUMOR HAS IT...
Run All Night
Run and Jump
RUN, FAT BOY, RUN
RUNAWAY BRIDE
THE RUNAWAY JURY
THE RUNAWAYS
RUNDSKOP
The Runner
Runner, Runner
RUNNING SCARED
Rush
RUSH HOUR
RUSH HOUR 2
RUSH HOUR 3
RUSHMORE
DE RUSLUI
RUSSIAN ARK
Ruth & Alex