Kedi (Ceyda Torun over)
Aquarius
The Beguiled
Una mujer fantástica
Jaap van Heusden over In Blue
Willem Wallijn: De grens van de ethica

PIRANHA BLUES: FILM I

België, 1999 | Willem Wallijn
In Piranha blues: Film 1 neemt een advocaat wraak op een riooljournalist, die zijn van corruptie verdachte vader op de hielen zit. Hoewel autobiografisch van opzet, is de film volgens regisseur Willem Wallijn geen op celluloid uitgevochten vendetta met de journalistiek. "De film is 'bigger than life'".

Willem Wallijn (foto: André Bakker)


Diep gefrustreerd raakt advocaat Willem Wallijn, de hoofdpersoon uit Piranha blues, over de negatieve publiciteit rondom het gerechtelijk proces van zijn van corruptie beschuldigde vader. Hij gaat finaal door het lint en mishandelt en ontvoert zijn ergste criticus, riooljournalist Johannes van Buren. Bij wijze van wraakactie onderzoekt hij samen met twee vrienden Van Burens leven op verborgen schandalen.
Filmpersonage Wallijn en regisseur Wallijn zijn niet een en dezelfde persoon, maar de verstrengeling van film en werkelijkheid gaat ver. De Belgische filmmaker baseerde Piranha blues op het gerechtelijke proces tegen zijn vader Luc, die als adjunct-secretaris van de Socialistische Partij een van de hoofdverdachten was in de Agusta-Dassault omkoopaffaire. Behalve Wallijns vader spelen ook zijn vrienden Frank vander Linden en David Steegen zichzelf. Ondanks deze inzet van non-fictieve personen en het gebruik van CNN-beelden, moet de film volgens Wallijn niet gezien worden als een persoonlijk verslag van het feitelijke proces.
"Er is mij tijdens dramaturgielessen altijd geleerd over zaken te schrijven die je zelf kent. Het Agusta-proces is iets dat ik van dichtbij heb meegemaakt en het had de nodige dramatische mogelijkheden. Maar voor mij is het vooral een film over drie mensen die aan de grens van de ethica gekomen zijn: een van corruptie verdachte beklaagde, een journalist en een yuppie advocaat. Door de film heen worden ze parallel gevolgd en op het eind wordt de balans opgemaakt. Wat gaat er met die drie kerels gebeuren? En is er nog hoop voor ze?"

Coppola
Ruim een jaar geleden rondde Wallijn de opnames af voor Piranha blues. Inmiddels is hij bezig met de financiering voor zijn volgende project, Mohamlet, en neemt hij een stap terug om kanttekeningen te zetten bij zijn speelfilmdebuut. "In ieder shot, in iedere scène, in iedere verhaallijn probeerde ik te tonen hoe slim ik wel niet ben. Maar dat is omdat ik me nog steeds probeer te bewijzen als filmmaker. Hoewel ik streef naar een zo organisch en natuurlijk mogelijk geheel, zit er een bepaalde beredeneerdheid achter."
Die beredeneerdheid blijkt ook uit de extreem doorwrochte constructie van de film. Wallijns eersteling bezwijkt bijna onder de symboliek. Geen voorwerp komt in beeld of er is over nagedacht, geen cut is gemaakt of Wallijn heeft er een bedoeling mee. Dat gaat op voor vrijwel alles in de film: van de keuze voor John Kennedy Toole's 'Confederacy of Dunces' als boek dat Van Buren leest in gevangenschap tot de directe verwijzing naar Coppola's Apocalypse now in de openingsscène met de helikopters.
"In eerste instantie is het een verhaal waarvan ik hoop dat de kijker misschien iets kan leren", stelt Wallijn. "Maar de tweede laag, het intellectuele spel dat je speelt met de kijker, is minstens zo belangrijk. In iedere sequentie zit wel een verwijzing en dat gaat van algemene en brede parallellen tot details die alleen herkenbaar zijn voor insiders. Coppola-kenners zullen zijn brutale grote lijn herkennen die ik er als een soort hommage in heb verweven. Anderen zullen de rode draad met Oscar Wilde opmerken. Maar die verwijzingen zijn een kado voor wie ze hebben wil. Als iemand ze niet ziet dan doet het er niet toe."

Wasserette
Om aan te geven hoe consequent hij zijn symboliek ondanks deze nuancering doorvoert, licht Wallijn de rol van zuivering in de film toe. "Ik heb geprobeerd die lijn in iedere scène te verwerken. Zo slaapt Van Buren in een bad, plast zijn moeder in haar broek, wroet Wallijn in vuilniszakken, worden er voortdurend handen gewassen en spelen sleutelscènes zich af in een wasserette en een openbaar toilet. Alleen in de scène die zich afspeelt in het advocatenkantoor kon ik maar niet verzinnen hoe ik de symboliek zou kunnen verwerken. Uiteindelijk heb ik Wallijns cliënt hoofd van een waterzuiveringsinstallatie gemaakt."
De ver doorgevoerde obsessie met structuur die blijkt uit het boordevolle scenario, heeft zijn visuele pendant in de montage. Daar waar mogelijk heeft Wallijn slowmotion, jumpcuts en andere technieken in de strijd gegooid, waardoor Piranha blues af en toe de op hol geslagen motoriek van een videoclip heeft. "Aangezien ik niet op de filmschool heb gezeten, zijn er weinig 'not done'-regels die mij kunnen vervelen", verklaart Wallijn. "De film heeft negen ton gekost en dat heet dan een lowbudgetproductie. Maar ik wilde niet dat Piranha blues het uiterlijk had van de klassieke Vlaamse lowbudgetfilm, waarbij het beperkte budget een excuus is voor het opdienen van een grijs soepje. Ik ben misschien doorgeschoten naar de andere kant. Een scène die ik in principe in twee shots kon vertellen, heb ik uiteindelijk in twintig cuts neergezet. Ik wilde dat de film lichtjes 'over the top' zou zijn."
"In de montagekamer en op de set hingen permanent overal briefjes met daarop de tekst 'bigger than life'. Dat stond ook als instructie op de scenario's van de acteurs. De dialogen zijn dan ook 'bigger than life'. Dat moet volgens mij om de film interessant te houden. Dit is geen Rosetta. En ik beoog geen Ken Loach-effect. Ik wil vooral de kijkers entertainen."

Edo Dijksterhuis



top
PIRANHA BLUES: FILM I

Maart 2000 #209

Productie en regie
Willem Wallijn
Scenario
Petra van Rompay
Camera
Lou Berghmans
Montage
Neil Skeet
Art direction
Peter Angelo Cornelis
Jimmy van Meel
Muziek
Dirk Jans
Met
Peter Van den Begin
Carl Ridders
Herbert Flack
Luc Wallijn

Kleur, 102 minuten

Distributie
Paradiso Entertainment
Te zien
vanaf 6 april

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


P

P'tit Quinquin (Bruno Dumont over)
P.O. Box
P.S.
P.S. I LOVE YOU
HET PAARD VAN SINTERKLAAS
THE PACIFIER
LE PACTE DES LOUPS
Paddington
Page One: Inside the New York Times
THE PAGEMASTER
PAID
Pain & Gain
EL PÁJARO DE LA FELICIDAD
Pak van mijn hart
PALINDROMES
THE PALLBEARER
PALMETTO
PALOOKAVILLE
PAMELA ANDERSON & TOMMY LEE ONGECENSUREERD
Pan
PAN'S LABYRINTH
PANE E TULIPANI
PANIC ROOM
PANIEK IN HET DORP
PANJ É ASR (AT FIVE IN THE AFTERNOON)
PANMAN, RHYTHM OF THE PALMS
PANTHER
IL PAPÀ DI GIOVANNA
Papa ou maman
PAPA'S SONG
PAPA, VADERTJE VORST IS DOOD
PAPARAZZI
THE PAPER
PAPER SOLDIER (Previously Unreleased)
Paper Towns
The Paperboy
Par example, Electre
De Parade
Paradies: Glaube
Paradies: Hoffnung
Paradies: Liebe
PARADISE GIRLS
PARADISE NOW
PARADISE ROAD
The Paradise Suite
Paradise Trips
Paradiso
Paranoia
PARANOID PARK
PARANORMAL ACTIVITY
PARANORMAL ACTIVITY 2
Paranormal Activity 3
Paranormal Activity 4
Paranormal Activity: Ghost Dimension
Paranormal Activity: The Marked Ones
Paranorman
LES PARAPLUIES DE CHERBOURG
Parched
THE PARENT TRAP
LE PARFUM D'YVONNE
PARIS
Paris Can Wait
PARIS JE T'AIME
PARIS S'EVEILLE
PARIS WAS A WOMAN
Paris, Texas
Parked
Parker
Parkland
LA PAROLA AMORE ESISTE
PARQUE VIA
PARRADOX
PART TIME GOD
PARTIR
Parts of a Family
Party Girl
Pas son genre
PAS SUR LA BOUCHE!
PAS TRÈS CATHOLIQUE
Pasolini
Pasolini Blu-ray Collection
PASOLINI, UN DELITTO ITALIANO
Passage — A Boat Movie
DE PASSANTEN
Le passé
PASSENGER 57
PASSENGERS
Passengers
DE PASSIEVRUCHT
Passion
PASSION
PASSION FISH
THE PASSION OF THE CHRIST
Patatje oorlog
PATCH ADAMS
Paterson
The Patience Stone
THE PATRIOT
PATRIOT GAMES
LES PATRIOTES
PATRIOTISM
Patriots Day
EL PATRULLERO
Patti Cake$
PAUL
Paul Blart Mall Cop 2
PAUL DANS SA VIE
PAUL DRIESSEN INSIDE OUT
PAULIE
PAULINE & PAULETTE
PAUZE
PAVILION OF WOMEN
Pawn Sacrifice
PAY IT FORWARD
PAYBACK
PAYCHECK
La pazza gioia (Paolo Virzi over)
THE PEACEMAKER
PEARL HARBOR
PEAU D'HOMME, COEUR DE BÊTE
PECKER
PEEPING TOM
THE PELICAN BRIEF
DE PELIKAAN MAN
Pelle en de dierenrovers
PELLE EN DE WATERDIEVEN
PENELOPE
The Penguins of Madagascar
PENNY'S SHADOW
PEONY PAVILION
PEOPLE I KNOW
THE PEOPLE VS. LARRY FLYNT
THE PEOPLE'S PRINCESS
PÉPÉ LE MOKO
PEPPERMINTA
Percy Jackson: Sea Of Monsters
PERCY, BUFFALO BILL & IK
PERDITA DURANGO
LE PÈRE DE MES ENFANTS
PERFECT CIRCLE (SAVRSENI KRUG)
A Perfect Day
A PERFECT GETAWAY
Perfect Horse
THE PERFECT MAN
A PERFECT MURDER
Perfect Sense
THE PERFECT STORM
PERFECT STRANGER
A PERFECT WORLD
Perfetti sconoscuti
PERFORMANCE
PERFUME: STORY OF A MURDERER
The Perks of Being a Wallflower
Permanent Vacation
LA PERRERA
EL PERRO NEGRO
PERSÉCUTION
PERSEPOLIS
Person to Person
Personal Shopper
PERSONAL VELOCITY
PERSUASION
PERSY JACKSON: THE LIGHTNING THIEF
THE PERVERT'S GUIDE TO CINEMA
The Pervert's Guide to Ideology
Pete's Dragon
PETER PAN
PETER PAN: RETURN TO NEVER LAND
THE PETER SELLERS STORY...AS HE FILMED IT
PETER'S FRIENDS
PETERSBURG, PLACES AND PAINTINGS
LE PETIT LIEUTENANT
LE PETIT POUCHET
LE PETIT PRINCE A DIT
PETITES COUPURES
LES PETITS FRÈRES
LES PETITS MOUCHOIRS
LES PETITS RUISSEAUX
Petting Zoo
PETTSON & FINDUS
PETTSON & FINDUS 2 — BRIEF AAN DE KONING
PETTSON & FINDUS: PETTSONS BELOFTE
PETTSON & FINDUS: VERGETELDINGETJES
PEUR(S) DU NOIR
Phantom Boy
THE PHANTOM OF THE OPERA
THE PHANTOM OF THE OPERA
PHASE IV
PHENOMENON
Phil Spector
PHILADELPHIA
PHILEINE ZEGT SORRY
Philomena
The Philosophers
Phineas and Ferb (NL)
Phoenix
PHONE BOOTH
PI
THE PIANIST
LA PIANISTE
THE PIANO
Pianomania
PICKUP ON SOUTH STREET
PICNIC
PICTURE PERFECT
PIECES OF APRIL
PIEDRAS
PIEDS NUS SUR LES LIMACES
La piel que habito
Piepkuikens
PIET PIRAAT & HET ZWAARD VAN ZILVERTAND
PIET PIRAAT EN DE BETOVERDE TROON
PIET PIRAAT EN HET VLIEGENDE SCHIP
Pieta
Pieter Post de film
PIETJE BELL
PIETJE BELL 2: DE JACHT OP DE TSARENKROON
A Pigeon Sat on a Branch Reflecting on Existence
PIGLET'S BIG MOVIE (KNORRETJES GROTE FILM)
DE PIJNBANK
PIJNLIJKE ONVERSCHILLIGHEID
THE PILLOW BOOK
Pim & Pom: Het grote avontuur
PINK PALACE, PARADISE BEACH
THE PINK PANTHER
PINK PANTHER 2
PINK PICTURES FROM JAPAN
Pink Saris
PINOCCHIO
PINOKKIO 964
PIPE DREAM
PIPO EN DE P-P-PARELRIDDER
PIPPI LONGSTOCKING
PIRANHA 3D
Piranha 3DD
PIRANHA BLUES: FILM I
THE PIRATES OF THE CARIBBEAN
PIRATES OF THE CARIBBEAN 2
PIRATES OF THE CARIBBEAN 3
PIRATES OF THE CARIBBEAN: ON STRANGER TIDES 3D
Pirates of the Caribbean: Salazar's Revenge
Pirates!
LA PISCINE
Una pistola en cada mano
PITCH BLACK
Pitch Perfect
Pitch Perfect 2
PITER
IL PIÚ BEL GIORNO DELLA MIA VITA
LA PIVELLINA
Pixadores
PIXAR SHORT FILM COLLECTION
Pixels
PIZZAMAFFIA
The Place Beyond the Pines
PLACE VENDÔME
LA PLAGE DES ENFANTS PERDUS
LES PLAGES D'AGNÈS
Plan C
Planes
Planes: Fire & Rescue
PLANET 51
Planet of Snail
PLANET OF THE APES
PLANTA 4A
PLATFORM
Play
PLAY IT TO THE BONE
THE PLAYER
Playing For Keeps
PLAYING GOD
PLEASANT DAYS
PLEASANTVILLE
THE PLEDGE
PLOP & KWISPEL
PLOP EN DE KABOUTERBABY
PLOP EN DE PINGUÏN
PLOP EN HET VIOOLAVONTUUR
PLOP IN DE STAD
PLOP IN DE WOLKEN
Plop wordt kabouterkoning
PLOTS WITH A VIEW
PLUK DE KLEINE BEVER
PLUK VAN DE PETTEFLET
PLUNKETT & MACLEANE
PLUS QU'HIER, MOINS QUE DEMAIN
POCAHONTAS, THE LEGEND
PODIUM
POEH'S LOLLIFANTEN FILM
De poel
Poesía sin fin
POETIC JUSTICE
Poetins Olympische droom
POETRY
Point Break
POKÉMON 2: OP EIGEN KRACHT
POKÉMON 3
POKÉMON 4EVER
POKÉMON: THE FIRST MOVIE
POLA X
THE POLAR EXPRESS
Polisse
POLITIST, ADJECTIV
POLLEKE
POLLOCK
Poltergeist
Pompeii
POMPOKO
PONETTE
Le pont du nord
PONYO ON THE CLIFF BY THE SEA
POODLE SPRINGS
De Poolse bruid
POOR BOY'S GAME
Pop Aye
POPE JOAN
Popoz
Populaire
Porcile
Porfirio
THE PORTRAIT OF A LADY
POSEIDON
POSSE
POSSESSION
The Possession
POSSIBLE FILMS VOLUME 2
POSSIBLE LOVES
POST MORTEM
Post tenebras lux
Postcards from the Zoo
IL POSTINO
THE POSTMAN
POSTMAN
The Postman's White Nights
POTICHE
Poulet aux prunes
LES POUPÉES RUSSES
Poupoupidou
Power Rangers
POWER RANGERS: THE MOVIE
PRACTICAL MAGIC
A PRAIRIE HOME COMPANION
PRANZO DI FERRAGOSTO
PRECIOUS
The Precocious & Brief Life of Sabina Rivas
PREDATORS
PREFERISCO IL RUMORE DEL MARE
Préjudice
De premier
Les premiers les derniers
PREMONITION
Le prénom
De president
PRESQUE RIEN
THE PRESTIGE
PRÊT-À-PORTER
PRETTIGE KERST, MR. MOOSE
Pride
PRIDE AND GLORY
PRIDE AND PREJUDICE
Pride and Prejudice and Zombies
PRIEST
Priest 3D
La prima cosa bella
LA PRIMA LINEA
PRIMAL FEAR
PRIMARY COLORS
PRIME
PRIMER
The Prince
THE PRINCE & ME
Prince Avalanche
THE PRINCE OF EGYPT
PRINCE OF PERSIA: SANDS OF TIME
PRINCESS
THE PRINCESS & THE FROG
THE PRINCESS DIARIES
THE PRINCESS DIARIES: THE ROYAL ENGAGEMENT
Prins
PRINSES LILLIFEE
Prinses Lillifee en de kleine eenhoorn
PRISONER OF THE MOUNTAINS
Prisoners
PRIVATE
THE PRIVATE LIVES OF PIPPA LEE
PRIVATE PARTS
LE PRIX DU PARDON
Problemski Hotel
PROCEDURE 769, THE WITNESSES TO AN EXECUTION
Profession Heartbreaker
PROFESSIONE: REPORTER
PROFETIA
PROFONDO ROSSO
The Program
Project T
Project X
LA PROMESSE
Prometheus
THE PROMISE
The Promise
PROMISED LAND
Promised Land
The Promised Land
Promised Lands
PROMISES
PROOF
PROOF OF LIFE
Prooi
PROP & BERTHA
THE PROPHECY
UN PROPHÈTE
THE PROPOSAL
THE PROPOSITION
THE PROPOSITION
The Prosecutor, The Defender, The Father and His Son
PROVIDENCE
PSYCHO (HITCHCOCK)
PSYCHO (VAN SANT)
PUBLIC ENEMIES
PUBLIC ENEMY NO. 1 — PART 1 & 2
PUBLIC ENEMY NO. 2
THE PUBLIC EYE
Publieke werken
Pudding T
PUDOR
PUISQUE NOUS SOMMES NÉS
PULP FICTION
Pulsar
PUNCH-DRUNK LOVE
THE PUNISHER
PUNISHMENT PARK
THE PUPPETMASTER (HSIMENG RENSHENG)
PUPS
The Purge
The Purge: Anarchy
The Purge: Election Year
THE PURSUIT OF HAPPYNESS
PUSH
PUSHER
PUSHING TIN
Puss in Boots
LA PUTA Y LA BALLENA
PUZZLE