Good Time
Blade Runner 2049
mother!
Detroit
Manifesto (Julian Rosefeldt over)
Rusteloze, dromerige Nói Fucking fjord

NÓI ALBINÓI

IJsland/Denemarken/Engeland/Duitsland, 2003 | Dagur Kári
Nói albinói doet denken aan het werk van Jacques Tati, Aki Kaurismäki en Roy Andersson, waarbij vooral de sterke vertolking van debuterend acteur Tómas Lemarquis je bijblijft als een jongen van een andere planeet.

Het verhaal van de rusteloze, dromerige tiener die niets liever wil dan aan de lethargie van zijn geboortedorp ontsnappen, is vele malen eerder verteld. Johnny Depp gaf hem fijn gestalte in What's eating Gilbert Grape (1993), als de mooie jongen met de vlammend rode haren die na vele dramatische verwikkelingen in het gehucht Endora (populatie: 1091) de horizon tegemoet mocht treden, samen met het meisje van zijn dromen. Pure romantiek, natuurlijk, dit tienerportret van de van oorsprong Zweedse regisseur Lasse Hallström. Zijn jongere, Zweedse collega Lukas Moodysson zou Gilbert op zijn minst zoiets als 'Fucking Endora!' in de mond hebben gelegd.
De nog jongere IJslandse regisseur Dagur Kári is zich terdege bewust van het klassieke verhaal dat hij te vertellen heeft. Ook hij heeft geheel in stijl een gehucht opgezocht, maar hij dikt het verveelde fjordenbestaan van zijn zeventienjarige held Nói zo aan, dat er al snel sprake is van een tragikomedie. En dan in de letterlijke zin van het woord: Dagur Kári slaagt erin de komedie uit de tragedie te halen. Misschien zelfs wel een beetje zoals Jacques Tati die eveneens weinig woorden nodig had, soms alleen wat gemurmel, en die, in het verlengde van zijn komische helden uit de jaren twintig, van de 'sight gag' zijn levenswerk maakte.
Nói maakt zijn entree in een metershoog pak sneeuw. Met een schop moet hij zich een weg naar buiten banen. Dagur Kári filmt het zo, dat het onbegonnen werk lijkt. Het is het eerste teken dat de overweldigende natuur hem volledig in zijn grip heeft. Nói kan er wel van dromen om samen met het beeldschone meisje van het benzinestation te vluchten naar een ver en zonnig eiland met een palmenstrand en een ruisende zee, maar het fjord houdt hem, fysiek gezien, vast. Een bankoverval is in deze contreien ook zo absurd, dat de bankbediende hem er gewoon uit gooit. En als Nói in een gestolen wagen eindelijk op weg denkt te zijn, loopt hij binnen enkele meters weer vast.

Taperecorder
In de vertolking van debuterend acteur Tómas Lemarquis blijft Nói je bij als een jongen van een andere planeet. Regisseur Dagur Kári noemt hem in zijn feestelijke overdrijving en IJslandse rijmelarij een albino (Nói albinói), maar Nói is hoogstens wat wit. Vooral zijn kaalgeschoren hoofd en zijn uitpuilende ogen geven hem het aanzien van een buitenaards wezen.
In de schoolbanken verveelt Nói zich zo, dat hij ter vervanging van zichzelf een taperecorder neerzet. Het had door Tati verzonnen kunnen zijn. Tegelijkertijd herinnert Dagur Kári in zijn gortdroge, absurde scènes vaak aan het werk van zijn Scandinavische broeders Aki Kaurismäki en Roy Andersson die in het absurdisme eerder een poëtische kracht vonden. Dagur Kári tovert een wereld tevoorschijn die het realisme op een plezierige manier ontstijgt. Een wereld waarin tijdperken en seizoenen door elkaar spelen, waarin de geuren en kleuren van de jaren zeventig en tachtig mogen doorsijpelen en waarin de zelf vervaardigde soundtrack (van Dagur Kári's eigen band Slowblow) de opwinding over deze IJslandse eersteling completeert. De Tiger Award-jury in Rotterdam dit jaar zag het pijnlijk genoeg niet. Het was de jongerenjury die met de toekenning van de MovieZone Award het juiste werk deed.

Belinda van de Graaf



top
NÓI ALBINÓI

September 2003 #247

Productie
Philippe Bober
Kim Magnusson
Regie en scenario
Dagur Kári
Camera
Rasmus Videbaek
Montage
Daniel Dencik
Art direction
Jón Steinar Ragnarsson
Muziek
Slowblow
Met
Tómas Lemarquis
Thröstur Leó Gunnarsson
Elín Hansdóttir

Kleur, 95 minuten

Distributie
Filmmuseum
Te zien
vanaf 11 september

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


N

N — The Madness of Reason
N'OUBLIE PAS QUE TU VAS MOURIR
NA PUTU
NAAR DE KLOTE!
NACHMITTAG
NACHO LIBRE
NACHTRIT
NACHTVLINDER
NADIE CONOCE A NADIE
NADINE
NAISSANCE DES PIEUVRES
NAKED
THE NAKED CITY
NAKED GUN 33 1/3
NAKED IN NEW YORK
THE NAKED PREY
THE NAMESAKE
LA NANA
Nannerl, la soeur de Mozart
THE NANNY DIARIES
NANNY MCPHEE
NANNY MCPHEE AND THE BIG BANG
NAPOLEON
Napoléon
NAQOYQATSI
NARC
NATHALIE
National Gallery (Frederick Wiseman over)
NATIONAL SECURITY
NATIONAL TREASURE
NATIONAL TREASURE: BOOK OF SECRETS
THE NATIVITY STORY
NATURAL BORN KILLERS
Nature
DE NATUURLIJKE RUIMTE
The Navigator
THE NAVIGATORS
NE LE DIS À PERSONNE (TELL NO ONE)
Ne me quitte pas
NEAK SRE
Nebraska
NED KELLY
NEDS
Need for Speed
NEEDFUL THINGS
THE NEGOTIATOR
LA NEGRA ANGUSTIAS
Les neiges du Kilimandjaro
Neighbouring Sounds
NEKO-MIMI
NELL
NELLY ET MR. ARNAUD
Nelsons No. 5
NEMMENO IL DESTINO
Nena
NÉNETTE ET BONI
Neon Bull
The Neon Demon
NEROLIO (Aurelio Grimaldi over)
Neruda
Nerve
THE NET
The Net (Geumul)
THE NETHER-HORROR COLLECTION
NETTOYAGE À SEC
Never a Dull Moment
NEVER BEEN KISSED
NEVER LET ME GO
NEVER TALK TO STRANGERS
THE NEW DAUGHTER
THE NEW GUY
NEW IN TOWN
NEW JERSEY DRIVE
New Kids Nitro
NEW KIDS: TURBO!
NEW MOON: THE TWILIGHT SAGA
NEW POLICE STORY
NEW ROSE HOTEL
THE NEW SWISS FAMILY ROBINSON
THE NEW WORLD
New Year's Eve
NEW YORK MINUTE
NEW YORK, I LOVE YOU
NEW YORK, IMAGES FROM THE EDGE
The Newsroom
THE NEWTON BOYS
NEXT
THE NEXT BEST THING
Next Goal Wins
NEXT STOP WONDERLAND
THE NEXT THREE DAYS
Next to Her
The Nice Guys
Nick
NICK OF TIME
NID DE GUÊPES/THE NEST
NIET ZONDER JOU
DE NIETSNUT
DE NIEUWE AVONTUREN VAN HET MOLLETJE
Nieuwe helden
DE NIEUWE MOEDER
Nieuwe tieten
De nieuwe wildernis
NIGHT AND THE CITY
NIGHT AT THE MUSEUM
NIGHT AT THE MUSEUM: BATTLE OF THE SMITHSONIAN
Night at the Museum: Secret Of The Tomb
A NIGHT AT THE ROXBURY
The Night Before
NIGHT FALLS ON MANHATTAN
NIGHT MAIL
Night Moves
Night of 1000 Hours
THE NIGHT OF THE HUNTER
NIGHT TRAIN (Previously Unreleased)
Night Train to Lisbon
NIGHT WATCH (NOCHNOI DOZOR)
THE NIGHT WE NEVER MET
A NIGHTMARE ON ELM STREET
NIGHTS IN RODANTHE
NIGHTWATCH
NIGHTWATCHING
Nijntje de film
Niko 2: Familiezaken
NIKO EN DE VLIEGENDE BRIGADE
NIL BY MOUTH
NIMA TEMBA SHERPA
Nina
LA NIÑA SANTA
NINA TAKES A LOVER
NINE
NINE MONTHS
NINE QUEENS (NUEVE REINAS)
NINJA ASSASSIN
Ninja Turtles
Ninja Turtles: Out of the Shadows
NINOTCHKA
THE NINTH GATE
NIRGENDWO IN AFRIKA
NIXON
NO
NO COUNTRY FOR OLD MEN
No Escape
NO ET MOI
NO GOOD DEED
NO MAN'S LAND
NO MORE HEROES-DVD BOX
NO ONE KNOWS ABOUT PERSIAN CATS
NO RESERVATIONS
NO STRINGS ATTACHED
NO TRAINS NO PLANES
NO WAY HOME
Noah
De Nobelprijswinnaar
NOBODY KNOWS
NOBODY'S FOOL
Noces (Stephan Streker over)
LA NOCHE DE LOS GIRASOLES
Una noche sin luna (Previously Unreleased)
Nocturama (Bertrand Bonello over) (Previously Unreleased)
Nocturnal Animals
NÓI ALBINÓI
Noi credevamo
Noma — My Perfect Storm
NOMAD
NÖMADAK TX
Nono, het zigzagkind
De noodkreet in de fles
NOORD-KOREA, EEN DAG UIT HET LEVEN
NOOSE
NORBIT
NORD
Nordvest (Slow Criticism)
NORDWAND
NORMAAL — IK KOM ALTIED WEER TERUG
NORMAL LIFE
NORMAN JEAN AND MARILYN
NORTH
NORTH BY NORTHWEST
NORTH COUNTRY
NORTHFORK
Northwest
NORWEGIAN WOOD
NOSFERATU
LA NOSTRA VITA
NOSTRADAMUS
I nostri ragazzi (Het Diner)
NOT ANOTHER TEEN MOVIE
NOT ONE LESS (YI GE DOU BU NENG SHAO)
NOTEBOEK
THE NOTEBOOK
De Notenkraak
NOTES ON A SCANDAL
NOTHING PERSONAL
NOTHING TO LOSE
Notre jour viendra
Notre paradis
LA NOTTE
NOTTING HILL
NOU, DAT WAS HET DAN?
Le nouveau
Une nouvelle amie
Nova Zembla
The November Man
NOW AND THEN
Now You See Me
Now You See Me 2
Now, Forager: A Film About Love & Fungi (Slow Criticism)
NOWHERE
NOWHERE BOY
NSU: German History X
NUAGES. LETTRES À MON FILS
NUE PROPRIÉTÉ
LES NUITS FAUVES
THE NUMBER 23
NUOVOMONDO
NURSE BETTY
THE NUTTY PROFESSOR
THE NUTTY PROFESSOR II: THE KLUMPS
Nymphomaniac
NYNKE