Zero Days (Alex Gibney over)
American Honey
Loving
Gimme Danger — Long Live The Stooges
United States of Love
gierig, grillig, geniaal

Mr. Turner (Mike Leigh over)

Verenigde Staten/Groot-Brittannië, 2014 | Mike Leigh
Hij heet de grootste Britse schilder uit de geschiedenis te zijn maar nooit voelde iemand de behoefte een portret te maken. Misschien omdat William Turner zo'n ver­schrikkelijke persoonlijkheid had. Mike Leigh deed het wel.

Door Ronald Rovers

Het was er nog niet. Dat was één reden voor Mike Leigh om een portret te maken van de 'schilder van het licht' William Turner, volgens sommigen de grootste Britse schilder die ooit geleefd heeft. Sowieso, zei Leigh in Cannes afgelopen mei, bestaan er weinig sterke films over kunstenaars. Robert Altmans Vincent & Theo was er een, en Alexander Korda's Rembrandt uit 1936. Anderen komen er bij Leigh minder goed vanaf. "Ik kon het goed vinden met Derek Jarman maar zijn film over Caravaggio was intens saai. Meedogenloos oninteressant. Wel mooi om naar te kijken trouwens."
Er waren meer redenen om een film over Turner te maken. Leigh, minder de sociaal-realist dan landgenoot Ken Loach, maar evengoed gefascineerd door buitenstaanders, voelt ook een ideologische verwantschap met de schilder, viel uit z'n woorden op te maken. In een tijd dat het kijken naar schilderijen behalve in een handjevol 'public galleries' zoals de Londense National Gallery en het Louvre voorbehouden was aan de rijken, weigerde Turner het spelletje mee te spelen. Hij vond dat z'n schilderijen niet moesten verstoffen in privécollecties waar alleen de happy few zich eraan kon vergapen, maar dat ze door alle Britten gezien moesten kunnen worden. Je zou kunnen zeggen dat Turner een radicaal democratisch idee over kunst had.

Tegenwoordig onbetaalbaar
Doordat hij weigerde zijn schilderijen te verkopen aan privéverzamelaars liep Turner uiteindelijk een flinke zak geld mis, want de aristocratie en bourgeoisie waren bereid om veel ponden op tafel leggen voor die enorme lyrisch belichte landschappen. Maar ook andere Britten genoten van zijn schilderijen. In ieder geval van Turners vroege werk, toen hij realistischer schilderde. Later wilde hij zich nog wel eens verliezen in hysterisch aquarelleren en van zulke vage abstracties moest het publiek minder hebben. De Britten hielden van de heroïsche klare lijn. De ironie, als je het zo kunt noemen, is dat Turners schilderijen tegenwoordig onbetaalbaar zijn, zoals alles wat in grote openbare musea te zien is. Of heeft Mike Leigh soms wel schilderijen door het hele huis hangen? Hij woont in een flat, zegt de filmmaker. Hij is niet rijk. Hij heeft geen Turner.

Dubbelleven
De belangrijkste reden om een portret van Turner te maken was de man zelf. Iemand die in een groot artikel in de Daily Mail onlangs nog 'een opperste rariteit' werd genoemd, maar die Leigh toch wilde "bijzetten in het pantheon van grote schilders."
"Hoe meer ik over hem las, hoe meer hij een personage in een Mike Leigh-film werd. Het contrast tussen de kunstenaar en de man fascineerde me. Die met zichzelf worstelende, kwetsbare figuur die van die epische, sublieme, poëtische schilderijen maakte." Leigh caste Timothy Spall voor de hoofdrol, niet voor de eerste keer trouwens, onder meer omdat Spall "een grote sensibiliteit" had voor die periode ("hij heeft veel Dickens gelezen"). Wat was die sensibiliteit dan precies? Hij kon het niet exact zeggen.
Maakt niet uit. Het is precies het contrast dat Leigh noemde dat de film uittilt boven veel andere biografieën. Hij trapte gelukkig niet in de val om over de genialiteit van de kunstenaar te filosoferen — dat zegt niks — maar laat Turner gewoon in z'n dagelijks leven zien. Dat betekent vreten, drinken, opvliegend, arrogant, gierig, nors en onvriendelijk zijn en een dubbelleven leiden met een vrouw waarbij hij twee dochters verwekte. "Een complexe man", zei Leigh met wat hopelijk een gevoel voor humor was. "Hij organiseerde één keer per jaar een tentoonstelling voor The Royal Academy maar verder was hij op zichzelf. De vraag hoe zo'n man zulke schilderijen kon maken kan een film niet beantwoorden." Leigh was duidelijk beducht om die mystiek niet te laten verdwijnen. En terecht. Het is precies wat Mr. Turner een sterke film maakt. Een traditionele film, dat wel, waar je een beetje doorheen moet kijken. Neem een beetje afstand om het complete beeld te zien, net als bij Turners schilderijen.
Toch probeerde iemand nog even de mystiek rond Turner om zeep te helpen door te vragen of lijden nodig is om grote kunst te maken. Nee, zei Leigh. Het zat anders. "Lijden is niet nodig. Maar je lijdt wel als je iets creëert. Niet omdat het een rituele noodzaak is, maar omdat je niks voor niks krijgt. Je zult er meer in moeten investeren dan in een 9-tot-5 baan."
We vergaten in Cannes te vragen of hij het bewust zo heeft aangepakt, maar Mr. Turner drijft op eenzelfde contrast tussen realisme en romantiek als Turners schilderijen: het benauwde Victoriaanse decor met gekostumeerde personages tegenover de lyrische ruimte die Turner in z'n kunst schiep. Dat niet alles biografisch blijkt te kloppen, zoals het verhaal dat Turner zich in een storm aan een mast liet binden, past daar prima bij. Wat trouwens wel klopt zijn Turners laatste woorden, die hij ook in het echt heeft uitgesproken en die mooi passen bij zijn schilderijen waarin het licht altijd zo'n voorname rol speelde. 'De zon is verdwenen.'

Many saw his shimmering canvases as a crazed denial of familiar rules. Was his eyesight failing? Was he going mad?
Late Turner: Painting Set Free te zien in Tate Britain Londen, tot 25 januari

 



top
Mr. Turner (Mike Leigh over)

December 2014 #371



Productie
Georgina Lowe
Regie en scenario 
Mike Leigh
Camera
Dick Pope
Montage
Jon Gregory
Art Direction
Suzie Davies
Met
Timothy Spall
Paul Jesson
Dorothy Atkinson

Kleur, 150 minuten

Distributie
eOne
Te zien
vanaf 11 december

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


M

M. BUTTERFLY
M/OTHER
MA FEMME EST UNE ACTRICE
Ma loute
Ma Ma
MA VIE EN ROSE
MA VRAIE VIE À ROUEN
DE MAANPRINSES EN HET GEHEIM VAN HET WILDE PAARD
MABOROSI
MAC
MACBETH
MACHAN
Machete Kills
Machine Gun Preacher
THE MACHINIST
Macondo
MAD CITY
MAD DOG AND GLORY
MAD LOVE
Mad Max: Fury Road
MADAGASCAR
Madagascar 3: Europe's Most Wanted
MADAGASCAR: ESCAPE 2 AFRICA
Madame Bovary
MADAME L'EAU
MADAME SATÃ
MADE IN AMERICA
MADE IN DAGENHAM
MADE IN HONG KONG
MADE OF HONOUR
MADELIEFJES
Madeliefjes (gerestaureerde versie)
MADELINE
THE MADNESS OF KING GEORGE
LA MADRE MUERTA
Mãe só há uma/Don't Call Me Son
MAFIA!
Magallanes
Le magasin des suicides
THE MAGDALENE SISTERS
Maggie's Plan
THE MAGIC FLUTE
Magic in the Moonlight
Magic Mike
Magic Mike XXL
Magic Trip
HET MAGISCHE ZWAARD
MAGNIFICANT OBSESSION
The Magnificent Seven (2016)
MAGNOLIA
Magnus
MAGONIA
MAID IN MANHATTAN
Maïdan
LA MAISON
MAJESTEIT
The Major
MAKAROV
MAKDEE — THE WEB OF THE WITCH
MAKE IT HAPPEN
MAKE WAY FOR TOMORROW
Make Your Move
THE MAKING OF A NEW EMPIRE
THE MAKING OF THE LORD OF THE RINGS
Makkers staakt uw wild geraas & Alles is liefde
EL MAL AJENO
Mal de Pierres
LA MALA EDUCACIÓN
MALA NOCHE
Malavita
MALCOLM X
Maleficent 3D
MALÈNA
MALLRATS
MALPERTUIS
MAMA
Mama
Mama
MAMA MOE EN DE KRAAI
MAMBO ITALIANO
Mammal (Rebecca Daly over)
MAMMOTH
MAMMUTH
THE MAN
MAN ABOUT TOWN
A MAN APART
Een man die Ove heet
A MAN ESCAPED
THE MAN FROM ELYSIAN FIELDS
The Man from London (Previously Unreleased)
The Man from U.N.C.L.E.
THE MAN IN THE IRON MASK
DE MAN MET DE HOND
Man of Steel
MAN OF THE YEAR
MAN OF VIOLENCE
Man on a Ledge
MAN ON FIRE
MAN ON THE MOON
MAN ON WIRE
MAN PUSH CART
A MAN TO REMEMBER
MAN TROUBLE
Man Up
THE MAN WHO CRIED
THE MAN WHO FELL TO EARTH
THE MAN WHO KNEW TOO LITTLE
THE MAN WHO WASN'T THERE
THE MAN WHO WASN'T THERE — SPECIAL DOUBLE DISC EDITION
Man with a Movie Camera and Other Works by Dziga Vertov
Man with High Heels (IFFR Jang Jin)
THE MAN WITH RAIN IN HIS SHOES
The Man with the Iron Fists
MAN WITHOUT A FACE
THE MAN WITHOUT A PAST
MAN — KIND
MANA: BEYOND BELIEF
MANAGEMENT
Manchester By the Sea
The Manchurian Candidate
THE MANCHURIAN CANDIDATE (2004)
Mandela: Long Walk to Freedom
MANDERLAY
Mange tes morts
Manglehorn
MANHATTAN MURDER MYSTERY
MANHUNTER
MANNEKEN PIS
Mannenharten
Mannenharten 2
Het mannetje van de maan
MANS GENOEG
MANSFIELD PARK
MANUALE D'AMORE
MANUFACTURED LANDSCAPES
MANUFACTURING DISSENT: UNCOVERING MICHAEL MOORE
Manuscripts Don't Burn
MAO'S LAST DANCER
MAP OF THE HUMAN HEART
A MAP OF THE WORLD
Maps to the Stars
MAR ADENTRO
Marauders
MARCELLO, MARCELLO
MARCH COMES IN LIKE A LION
MARCH OF THE PENGUINS
LA MAREA
MAREBITO
Margin Call
MARGOT AT THE WEDDING
Marguerite
MARIA BETHANIA — MUSIC AND PERFUME
MARIA FULL OF GRACE
EL MARIACHI
Mariage à Mendoza
MARIAN
MARIE ANTOINETTE
MARIE ANTOINETTE IS NIET DOOD
MARIE BAIE DES ANGES
Marie Heurtin (Jean-Pierre Améris en Ariana Rivoire over)
MARIE-JO ET SES DEUX AMOURS
LA MARIÉE ÉTAIT EN NOIR
MARIKEN
MARILYN HOTCHKISS' BALLROOM DANCING AND CHARM SCHOOL
Marina
MARION
MARION BRIDGE
MARISCOS BEACH
MARIUS ET JEANNETTE
THE MARK OF CAIN
THE MARKET
Marketa Lazarová
Marley
MARLEY AND ME
MARMADUKE
MARRIED LIFE
MARS ATTACKS!
Martha Marcy May Marlene
The Martian
MARTYRS
MARY
MARY AND MAX
MARY REILLY
MARY SHELLEY'S FRANKENSTEIN
Maryland
Masaan
MASCHERA DI CERA
Masha en de beer: naar de bioscoop
THE MASK
THE MASK OF ZORRO
AL MASSIR
The Master
MASTER AND COMMANDER
THE MASTER AND HIS PUPIL
Master of the Universe
Masterminds
De masters
MASTERS OF HORROR
MATAHARIS
THE MATCH
MATCH POINT
MATCHSTICK MEN
Matei Child Miner (Matei copil miner)
MATILDA
UN MATIN BONNE HEURE
THE MATRIX
THE MATRIX RELOADED
THE MATRIX REVOLUTIONS
Matterhorn
Matterhorn (Slow Criticism)
De Matthäus Missie van Reinbert de Leeuw
MAU MAU
Maudite soit la guerre
MAUVAISES FRÉQUENTATIONS
MAVERICK
MAX
MAX ET JEREMIE
MAX PAYNE
MAXIMUM RISK
MAY
THE MAY LADY
Maya de Bij
MAYBE BABY
MAYBE SWEDEN
The Maze Runner
Maze Runner: The Scorch Trials
Me and Earl and the Dying Girl (Previously Unreleased)
ME AND ORSON WELLES
ME AND YOU AND EVERYONE WE KNOW
Me Before You
ME YOU THEM
ME, MYSELF & IRENE
MEAN CREEK
MEAN GIRLS
THE MEAN MACHINE
MEANDER
THE MECHANIC
The Mechanic: Resurrection
Medianeras
MEDICINE MAN
Mediterranea
MEDITERRANEO
Medium Cool
Meek's Cutoff
THE MEERKATS
Mees Kees langs de lijn
Mees Kees op de planken
Mees Kees op kamp
DE MEEST VERRE TOCHT VAN WINNIE DE POEH
Meester Kikker
Meesterspion
MEET JOE BLACK
Meet Me in Venice
MEET THE FOCKERS
MEET THE PARENTS
MEET THE PARENTS: LITTLE FOCKERS
MEET THE ROBINSONS
MEET THE SPARTANS
MEET WALLY SPARKS
MEGA MINDY 2
Mega Mindy en de snoepbaron
Mega Mindy vs. Rox
MEGAMIND
MEGANE
LA MEGLIO GIOVENTÙ
Mein Blind Date mit dem Leben
MEIN FÜHRER — DIE WIRKLICH WAHRSTE WAHRHEIT ÜBER ADOLF HITLER
MEISJE
Het meisje en de dood
Meisje met negen pruiken
Mekong Hotel
MEKTOUB
Melancholia
MELINDA AND MELINDA
Melody
MEMENTO
MEMOIRS OF A GEISHA
MEMOIRS OF A INVISIBLE MAN
MEMORIES OF MURDER
MEMORY OF THE UNKNOWN
Men & Chicken
MEN IN BLACK
MEN IN BLACK 2
Men in Black 3
MEN OF HONOR
MEN ON THE BRIDGE
The Men Who Knew Infinity
THE MEN WHO STARE AT GOATS
MEN WITH GUNS
MENACE II SOCIETY
MENE TEKEL
Meneer Pluizenbol
O Menino e o Mundo
LA MENTALE
Le meraviglie
THE MERCHANT OF VENICE
MÈRES ET FILLES
MERMAID IN A MANHOLE
MERRY CHRISTMAS/JOYEUX NOËL
MES IN HET WATER
MESSAGE IN A BOTTLE
THE MESSENGER
THE MESSENGER: THE STORY OF JOAN OF ARC
THE MESSENGERS
Met grote blijdschap
METAL: A HEADBANGER'S JOURNEY
METALLICA: SOME KIND OF MONSTER
Metallica: Through the Never
Metéora
METISSE
METRO
Metro Manila
METROLAND
THE MEXICAN
Mia madre
MIAMI RHAPSODY
MIAMI VICE
MICHAEL
Michael
MICHAEL CLAYTON
MICHAEL COLLINS
MICHAEL JACKSON'S THIS IS IT
Michael Kohlhaas
Michel Petrucciani
MICHEL VAILLANT
Michiel de Ruyter
MICKEY BLUE EYES
MICMACS À TIRE-LARIGOT
MICROCOSMOS
Midden in de winternacht
Midnight in Paris
MIDNIGHT IN THE GARDEN OF GOOD AND EVIL
Midnight Special
MIDNIGHT STING
Midnight's Children
Miele
Mientras duermes
MIFUNE'S LAST SONG
THE MIGHTY
MIGHTY APHRODITE
A MIGHTY HEART
MIGHTY JOE
MIGHTY JOE YOUNG
MIJN FRANSE TANTE GAZEUZE
Mijn Mamma is in Amerika en ze heeft Buffalo Bill ontmoet
Mijn naam is Courgette/Ma vie de Courgette (Claude Barras over)
MIJN NAAM IS EUGÈNE
MIJN OPA DE BANKROVER
MIJN VADER IS EEN DETECTIVE
Mike and Dave Need Wedding Dates
MILAREPA
Miles Ahead
MILK
MILKY WAY
The Mill & the Cross
MILLE MOIS
MILLENNIUM 2: THE GIRL WHO PLAYED WITH FIRE
MILLENNIUM 3: GERECHTIGHEID
MILLENNIUM MAMBO
MILLENNIUM: MANNEN DIE VROUWEN HATEN
MILLION DOLLAR BABY
THE MILLION DOLLAR HOTEL
A Million Ways to Die in the West
MILLIONS
Milo
MIMIC
MINA TANNENBAUM
MINDBENDER
MINDHUNTERS
MINE VAGANTI
Minions
MINOES
MINORITY REPORT
Minuscule
MIO FRATELLO È FIGLIO UNICO
Il mio viaggio in Italia
MIRACLE ON 34TH STREET
La mirada invisible
MIRAKEL
MIRAL
THE MIRROR HAS TWO FACES
MIRRORS
LES MISÉRABLES (1995)
LES MISÉRABLES (1998)
Les misérables (2012)
Misericordia
THE MISFITS
MISHIMA: A LIFE IN FOUR CHAPTERS
MISS BLANCHE
MISS CONGENIALITY
MISS CONGENIALITY 2
MISS INTERPRETED (MARLENE DUMAS)
MISS JULIE (1999)
Miss Julie (2014)
Miss Peregrine's Home for Peculiar Children
MISS PETTIGREW LIVES FOR A DAY
MISS POTTER
MISS T'S TEASERAMA
Miss You Already
De missie
MISSING ALLEN
MISSING LINK
The Missing Picture (L'image manquante)
MISSION TO MARS
MISSION: IMPOSSIBLE
MISSION: IMPOSSIBLE 2
MISSION: IMPOSSIBLE 3
Mission: Impossible — Ghost Protocol
Mission: Impossible — Rogue Nation
THE MIST
Mistaken for Strangers
MISTER LONELY
MISTÉRIOS DE LISBOA
Mistress America (Previously Unreleased)
Mocros
MOD FUCK EXPLOSION
THE MOD SQUAD
Modern Times
MODIGLIANI
The Modular Body (Floris Kaayk over)
Moebius
DE MOEDER
MOEDER DAO, DE SCHILDPADGELIJKENDE
MOGE U GELUKKIG WORDEN
Le moine
MOLIÈRE
MOLOCH
A MOMENT OF INNOCENCE (NUN VA GOLDUN)
MOMMA'S MAN
Mommy
MOMMY, I'M SCARED
MON COLONEL
MON FILS À MOI
MON HOMME
Mon pire cauchemar
Mon roi
MONA LISA SMILE
THE MONASTERY — MR. VIG & THE NUN
MONDAY
Mondomanila
MONDOVINO
Money Monster
MONEY TALKS
MONEY TRAIN
Moneyball
MONGOL — THE UNTOLD STORY OF GENGHIS KHAN
MONGOLIAN PING PONG
MONKEYS IN PARADISE
Monsieur Chocolat
Monsieur Lazhar
MONSOON WEDDING
MONSTER
A Monster Calls
MONSTER HOUSE
Monster Hunt
MONSTER IN LAW
The Monster of Nix
Monster Trucks
Het monster van Parijs
MONSTER'S BALL
MONSTERS
Monsters University
MONSTERS VS. ALIENS
MONSTERS, INC.
Monte Carlo
MONTE CARLO
A MONTH BY THE LAKE
MOOLAADÉ
MOON (Duncan Jones over)
MOON-RAK TRANSISTOR
MOONLESS NIGHT
MOONLIGHT
Moonlight
MOONLIGHT & VALENTINO
MOONLIGHT MILE
Moonrise Kingdom
Moonwalkers
MOORDWIJVEN
More Than Honey
MORIR EN SAN HILARIO
MORLANG
MORNING GLORY
MORRISON KRIJGT EEN ZUSJE
LES MORSURES DE L'AUBE (LOVE BITES)
The Mortal Instruments: City of Bones
MORTAL KOMBAT
MORTAL KOMBAT: ANNIHILATION
Mortdecai
MORVERN CALLAR
AL MOSAFER
THE MOST DISTANT COURSE (Previously Unreleased)
A Most Violent Year
A Most Wanted Man
MOTHER
THE MOTHER
MOTHER AND CHILD
MOTHER AND SON (MAT' I SYN)
MOTHER NIGHT
MOTHER OF MINE
MOTHER'S BOY
MOTHER'S DAY
Mother's Day
THE MOTHMAN PROPHECIES
THE MOTORCYCLE DIARIES
MOULIN ROUGE
Mountains May Depart (Shan he gur ren)
THE MOURNING FOREST
MOUSE HUNT
Movie 43
THE MOZART BIRD
Mr Morgan's Last Love
MR. & MRS. SMITH
MR. BEAN'S HOLIDAY
MR. BROOKS
MR. DEEDS
MR. HOLLAND'S OPUS
Mr. Holmes
MR. JONES
MR. MAGOO
MR. MAGORIUM'S WONDER EMPORIUM
MR. NICE
MR. NOBODY
Mr. Popper's Penguins
MR. RIGHT
MR. SATURDAY NIGHT
Mr. Turner (Mike Leigh over)
MR. WOODCOCK
MRS. BROWN
MRS. DALLOWAY
MRS. DOUBTFIRE
MRS. HENDERSON PRESENTS
MRS. PARKER AND THE VICIOUS CIRCLE
MUCH ADO ABOUT NOTHING (1993)
Much Ado About Nothing (2012)
Much Loved
Mud
LOS MUERTOS
MULAN
MULHOLLAND DRIVE
MULHOLLAND FALLS
MULTIPLICITY
THE MUMMY
THE MUMMY RETURNS
MUNDANE HISTORY
MUNDO GRÚA
UN MUNDO MENOS PEOR
MUNICH
MUNO NO HITO (DE NIETSNUT)
THE MUPPET CHRISTMAS CAROL
The Muppets
Muppets Most Wanted
MUR
MURDER AT 1600
MURDER BY NUMBER
MURDER IN THE FIRST
MURDERBALL
MURIEL OU LE TEMPS D'UN RETOUR
MURIEL'S WEDDING
MUSA
Museum Hours
MUSIC AND LYRICS
MUSIC OF THE HEART
MUSICA CUBANA
MUST LOVE DOGS
Mustang
MUTE WITNESS
DE MUZE
MY ARCHITECT: A SON'S JOURNEY
MY BABY'S DADDY
MY BEST FRIEND'S GIRL
MY BEST FRIEND'S WEDDING
MY BIG FAT GREEK WEDDING
My Big Fat Greek Wedding 2
MY BLOODY VALENTINE 3D
MY BLUEBERRY NIGHTS
MY BOSS'S DAUGHTER
MY BROTHER'S WEDDING
My Joy
MY LIFE
MY LIFE AS A DOG
MY LIFE WITHOUT ME
MY LITTLE EYE
MY NAME IS JOE
MY NAME IS KHAN
My Old Lady
MY ONE AND ONLY
MY QUEEN KARO
MY SISTER'S KEEPER
My Skinny Sister
MY SON, MY SON, WHAT HAVE YE DONE
MY SUMMER OF LOVE
MY SUPER EX GIRLFRIEND
MY WAY HOME
My Week with Marilyn
MY WINNIPEG
MYKOSCH
LE MYSTÈRE DE LA CHAMBRE JAUNE
MYSTERIOUS SKIN
MYSTERY SCIENCE THEATER 3000: THE MOVIE
MYSTIC RIVER
THE MYTH OF THE AMERICAN SLEEPOVER