Good Time
Blade Runner 2049
mother!
Detroit
Manifesto (Julian Rosefeldt over)
Alain Guiraudie 'Ik wou op de hoogte van de ballen filmen'

L' inconnu du lac

Frankrijk, 2013 | Alain Guiraudie
Frontaal naakt en expliciete seks staan doorgaans borg voor een schandaal. Niet zo bij L'inconnu du lac dat in Cannes de filmhemel werd ingeprezen. "Ik had niet gedacht dat de reacties zo unaniem positief zouden zijn," bekent Alain Guiraudie, "dat is tegelijk verrassend en beangstigend want ik tracht niet iedereen te behagen".

De Franse cineast wil evenmin choqueren; zijn gay thriller is tegelijk extreem en eenvoudig, direct en hypnotiserend. Met dank aan een beperkt aantal locaties en steeds weerkerende situaties en personages. De toon is wél minder vrolijk en hoopvol dan bij Le roi de l'évasion. "Ik dacht lang dat cinema door zijn utopische kracht de wereld kon herscheppen," stelt Guiraudie, "die illusie koester ik niet langer. L'inconnu du lac balanceert op de grens van het sombere en het vrolijke".

Wou je een verhaal vertellen of een wereld tonen? Alles begon met een vertrouwde locatie, een strand waar homoseksuele versierders elkaar ontmoeten. Daarbij kwamen personages gebaseerd op mensen die ik ken. Binnen dat realistisch kader wou ik seksueel verlangen centraal plaatsen. Mijn keuze voor eenheid van plaats vloeit voort uit de frustratie dat de chemie tussen  personages en omgeving ontbrak in Voici venu le temps en Le roi de l'évasion. Bovendien waren dat komedies en na vijf jaar Sarkozy was het lachen me vergaan. Het tragische moest het komische overheersen. L'inconnu du lac gaat over het gevoel dat iemand onder je huid kruipt. In mijn vorige films was liefde frivool, speels en verbonden met kameraadschap. Passionele liefde, liefde-tot-de-dood, had ik net als de impact van aids nog niet onderzocht. De vaststelling dat liefde door die ziekte dichter bij de dood kwam sluit aan bij mijn romantische visie op liefde. Ik focus op het, ongeacht het risico, tot het einde gaan met de ander en herintroduceer seks binnen de liefde. Daarbij ontstaat een spanning tussen vluchtige relaties en langdurige gevoelens. Ik blijf zelf een genieter maar ik ben teruggekomen van de utopie die gepropageerd werd door de seksuele  revolutie. Waar zitten we met die seksuele bevrijding? Waar drijft die dolle zoektocht naar plezier ons heen? Ik denk dat het geëvolueerd is tot een extreme uitwas van het kapitalisme, waar iedereen aan zijn eigen plezier denkt en de ander negeert wanneer die niet meedraait in de plezier-carroussel.

Zijn de personages symbolen? Ik zie hen niet als archetypes maar als figuren. Franck is mijn alter ego, een rustige genieter die droomt van de grote liefde. Michel is de ultraliberale genieter die naar het meer komt om seks te consumeren en probleemloos relaties afbreekt. Hij is tegelijk mysterieus en het prototype van de mooie, sportieve man. Een beetje de god van het meer. Als contrapunt heb je Henri, die genoeg heeft van de ongebreidelde zoektocht naar plezier. Hij zoekt een andere relatie die minder kunstmatig en meer vriendschappelijk is, die tederheid en affectie niet uitsluit. Psychologie interesseert me weinig, ik wil niet in het hoofd van personages kruipen maar ze volgen terwijl het verhaal hen meesleept. Mijn personages evolueren maar ik vraag acteurs nooit om emoties of ideeën ostentatief te uiten. Wat ze tonen moet uit hun personages komen en mag geen interpretatie opdringen.

Het strand fungeert als een theater. Daarom benadruk ik de geografie en worden gecompliceerde dingen theatraal maar eenvoudig geënsceneerd. Het opzet is alles uit te puren, helder maar simpel te zijn. De parking en het pad keren steeds terug terwijl het strand zo overzichtelijk is dat Henri de naturisten ziet en zij hem. Het is een amfitheater waar drama verteld wordt via blikken. Naast de blik van de toeschouwer en die van de elkaar bespiedende personages is er ook die van de via cameo's opduikende regisseur.

Herhaling en schematisme leidt tot een hypnotiserend sprookje. Door de parking steeds te filmen met hetzelfde plan en dezelfde bewegingen in beeld ontstaat er iets bevreemdend. Een lus van bezwerende beelden dompelt alles onder in een thrillersfeer. Alle dagen lijken op elkaar maar toch verschillen ze. Enerzijds benadrukken we de herhaling, anderzijds doorbreken we ze. Dat creëert spanning. Een mengeling van frivoliteit, vreugdevolheid, hedonisme, zomerse sfeer en nachtmerrie onderstreept het sprookjesachtige karakter van het verhaal. En zoals in elk goed sprookje is er een mix van angst en opwinding, van plezier en gevaar. In die sfeer praten de bezoekers van het meer over een legende — een meerval van 5 meter — die gebaseerd is op angst en de onzekerheid of iets waar of onwaar is. De legende is een van de vele fantastische elementen in de film, momenten waarop de realiteit verglijdt naar iets bovennatuurlijks.

Wanneer Henri uiteindelijk naar Michel gaat is zijn motivatie mysterieus. Het is zowel een offer als een geënsceneerde zelfmoord. Ik heb graag dat de kijker zich afvraagt of ze nu vrijen of vechten in het bos. Henri beschermt Franck door zijn daad maar hij heeft ook zin om zelfmoord te plegen.

Alles eindigt met figuren die opgaan in de natuur en niet met een redding van buitenaf. Zo'n interventie was absoluut te mijden. Waar het om gaat is Franck te confronteren met zichzelf, met zijn eenzaamheid en zijn gevoel van gemis. Eindigen met een eenzame, om Michel roepende Franck leek me gepast. Angstgevoelens vloeien nu eenmaal voort uit eenzaamheid. De opbouw is veelzeggend: het begint met een zacht roepen, versterkt dan tot een angstige kreet om te eindigen met een luide, hartverscheurende schreeuw. Het politieonderzoek interesseert me niet, de inspecteur voert ook een sociologisch en geen misdaadonderzoek. Hij is nieuwsgierig en zou misschien liever deelnemen aan het strandleven, al bekritiseert hij het consumptiegedrag.

Waarom toon je de seks zo expliciet? Als reactie op mijn afstandelijkheid bij vorige films wou ik op de hoogte van de ballen filmen. Ik was het beu om 'grote liefde' altijd boven de gordel te zien filmen terwijl al wat zich onder de gordel afspeelt naar pornografie wordt verwezen. Seks maakt voor mij deel uit van liefde en passie. Het is een belangrijk deel van ons leven en moet getoond worden. Onder meer via horizontale opnamen waarbij geslachtsdelen de plaats innemen van gezichten. Anderzijds wou ik niet provoceren maar seks en liefde assimileren, ook al wordt liefde gespeeld door de acteurs en seks door doublures.

Hoe belangrijk was de locatie? We draaiden aan het meer van Sainte-Croix, vlakbij de gorges du Verdon. Het is een locatie waar ik me goed voel. Niet onbelangrijk want om een locatie te filmen moet je ze kennen, moet je ze bekijken, en om ze te bekijken moet je zin hebben om ze te bekijken. Het geen achtergrond maar een personage. Vandaar dat het licht belangrijk is en ik absoluut in de Provence wou draaien. De regio met de meeste zon in Frankrijk en met plaatsen waar er ook veel wind waait. Ik had nood aan een sensuele plaats, met water dat uitnodigt om te gaan zwemmen en bomen met ritselende bladeren die sensualiteit uitstralen.

Hoe ontmoette je producente Sylvie Pialat? Ik ken Sylvie al zeven jaar. Ik wou haar al lang benaderen maar wist niet goed hoe. Gelukkig nam ze zelf contact op met de vraag me te ontmoeten. Ik was in de wolken. Tijdens onze ontmoeting hebben we, sigaretten rokend en alcohol drinkend, over van alles gepraat en uiteindelijk zijn we gaan samenwerken. Het vreemde was dat ze pas na onze ontmoeting mijn films is beginnen bekijken; ze was enkel geïntrigeerd geraakt doordat mensen zoals het 'les InRocks'-duo Serge Kaganski en Frédéric Bonnaud over mij praatten. Haar aanpak is sowieso persoonsgebonden, sommige mensen produceert ze graag en anderen wil ze helemaal niet produceren. Ik weet dat ze gezegd heeft dat er overeenkomsten zijn tussen mijn cinema en die van Maurice Pialat maar met mij sprak ze daar nooit over. Ik voel me ook geen kind van Pialat. Veel mensen verwezen bij Le Roi de l'évasion naar hem maar voor mij was hij geen invloed. Ook al zie ik in de authenticiteit van zijn personages een verwantschap.

Ivo De Kock



top
L' inconnu du lac

Februari 2014 #362

Productie
Sylvie Pialat
Regie en scenario
Alain Guiraudie
Camera
Claire Mathon
Montage
Jean-Christophe Hym
Art direction
Roy Genty
François-Renaud Labarthe
Laurent Lunetta
Met
Pierre Deladonchamps
Christophe Paou
Patrick d'Assumçao
Jérôme Chappatte

Kleur, 100 minuten

Distributie
Cinemien
Te zien
op het IFFR en vanaf 6 februari

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


I

I am a Woman Now
I Am Belfast
I AM FROM TITOV VELES
I AM Hardwell — Living The Dream
I AM LEGEND
I Am Not Your Negro
I AM THE VIOLIN
I Am Wrath
I CONFESS
I COULD NEVER BE YOUR WOMAN
I Don't Know How She Does It....... In Time
I DON'T WANT TO SLEEP ALONE (Tsai Ming-liang over)
I Give It A Year
I KNOW WHAT YOU DID LAST SUMMER
I LIKE IT LIKE THAT
I LOVE A MAN IN UNIFORM
I Love Dick
I Love Dollars (Workshop Filmkritiek)
I LOVE HUCKABEES
I LOVE TROUBLE
I LOVE YOU MAN
I LOVE YOU PHILLIP MORRIS
I LOVE YOUR WORK
I NOW PRONOUNCE YOU CHUCK AND LARRY
I SERVED THE KING OF ENGLAND
I SHOT ANDY WARHOL
I Spit On Your Grave Too
I SPY
I STILL KNOW WHAT YOU DID LAST SUMMER
I Wish
I'M A CYBORG BUT THAT'S OK
I'M IN TROUBLE!
I'm Not a F**king Princess
I'M NOT THERE
I'M NUMBER FOUR
I'm the Same, I'm An Other
I, Anna
I, CLAUDIUS
I, Daniel Blake
I, Frankenstein
I, ROBOT
I.D.
I.Q.
Icarus
ICE AGE
ICE AGE 3: DAWN OF THE DINOSAURS
Ice Age 5: Collision Course
Ice Age: Continental Drift
ICE AGE: THE MELTDOWN
Ice and The Sky
Ice Dragon
THE ICE HARVEST
ICE PRINCESS
The Ice Storm
The Iceman
Ich Seh, Ich Seh
ICHI THE KILLER
Ida
Identicals
IDENTITY
Identity Thief
The Ides of March
THE IDIOT
IDIOT BOX
THE IDIOTS
The Idol
IEDEREEN BEROEMD!
IEP!
If I Stay
IF I WANT TO WHISTLE, I WHISTLE
If the Sun Explodes
IF THESE WALLS COULD TALK
If...
IGBY GOES DOWN
IGOR
Ik ben Alice
IK GA NAAR TAHITI
IK OMHELS JE MET DUIZEND ARMEN
IK OOK VAN JOU
Ik wil gelukkig zijn
IK WIL NOOIT BEROEMD WORDEN
IKÍNGUT
IKKE NIET
IKLIMLER
IL CICLONE
ÎLES FLOTTANTES
Ill Manors
ILLÉGAL
THE ILLUSIONIST
THE ILLUSIONIST en Jacques Tati
Ilo Ilo
ILS (THEM)
ILUSIONES ÓPTICAS
Im Keller
Im Labyrinth des Schweigens
L' image manquante (IDFA 2013: Onvoltooid verleden)
THE IMAGINARIUM OF DOCTOR PARNASSUS
IMAGINARY CRIMES
IMAGINE ME & YOU
IMAGINE THAT
IMAGINING ARGENTINA
The Imitation Game
The Immigrant
THE IMMORTAL
IMMORTAL BELOVED
Immortals 3D
Impardonnables
IMPORT/EXPORT
The Impossible
The Imposter
IN & OUT
IN A BETTER WORLD
In a World...
IN ALLE STILTE
IN AMERICA
In Another Country
In Bloom
IN BRUGES
In Darkness
IN DE GREEP VAN DE TANGO
IN DEN TAG HINEIN
IN DREAMS
IN GOOD COMPANY
In grazia di Dio
IN HER SHOES
IN HET HUIS VAN MIJN VADER
In jouw naam
IN LOVE AND WAR
IN MEMORIA DI ME
IN MOTION
In Oranje
In Order of Disappearance
In Pursuit of Silence
IN SEARCH OF BEETHOVEN
IN THE BEDROOM
IN THE BLEAK MIDWINTER
IN THE COMPANY OF MEN
In the Crosswind
IN THE CUT
IN THE ELECTRIC MIST
In the Fog
In the Heart of the Sea
In the Land of Blood and Honey
IN THE LINE OF FIRE
IN THE LOOP
IN THE MOOD FOR LOVE
In the Name of
IN THE NAME OF THE FATHER
IN THE SOUP
IN THE VALLEY OF ELAH
IN THIS WORLD
In Time
IN WEITER FERNE, SO NAH!
IN YOUR HANDS
THE IN-LAWS
INAZUMA
The Inbetweeners
De inbreker
Incarnate
INCENDIARY
INCENDIES
INCEPTION
Inch'Allah
L' inconnu du lac
THE INCREDIBLE HULK
THE INCREDIBLES
INDECENT PROPOSAL
INDEPENDENCE DAY
Independence Day: Resurgence
INDEPENDENT ANIMATION FROM THE NETHERLANDS
DE INDIAAN
INDIANA JONES AND THE KINGDOM OF THE CRYSTAL SKULL
INDIGÈNES
Indivisibli
INFAMOUS
Infancia clandestina
INFERNAL AFFAIRS
INFERNAL AFFAIRS 2
Inferno
Les infidèles
Infiltrant
The Infiltrator
Infinitely Polar Bear
THE INFORMANT!
THE INFORMERS
INGLORIOUS BASTARDS
INGLOURIOUS BASTERDS
Inherent Vice
INKHEART
INLAND EMPIRE
DIE INNERE SICHERHEIT
INNOCENCE (Lucile Hadzihalilovic)
INNOCENCE (Paul Cox)
THE INNOCENT
Les Innocentes
THE INNOCENTS
INQUIÉTUDE
INSIDE DEEP THROAT
INSIDE JOB
Inside Llewyn Davis
INSIDE MAN
Inside No. 9
Inside Out
Inside the Chinese Closet
THE INSIDER
INSIDIOUS
Insidious: Chapter 2
Insidious: Chapter 3
INSOMNIA
INSPECTOR GADGET
INSTINCT
Insyriated
INTERMISSION
The Intern
THE INTERNATIONAL
The Internship
THE INTERPRETER
INTERSECTION
INTERSTELLA 5555
Interstellar
The Interview
Interview (Steve Buscemi)
INTERVIEW (Theo van Gogh)
INTERVIEW WITH THE VAMPIRE
INTIMACY
INTIMATE RELATIONS
INTO GREAT SILENCE
Into the Forest
Into the Inferno
INTO THE WEST
INTO THE WILD
Into the Woods
INTOLERABLE CRUELTY
Intouchables
L' INTRUS
The Invader
THE INVASION
Invasion of the Body Snatchers (Don Siegel)
Invasion of the Body Snatchers (Philip Kaufman)
LES INVASIONS BARBARES
Inventaris van het moederland
INVENTING THE ABBOTTS
INVESTIGATION
INVICTUS
INVISIBLE WAVES
The Invisible Woman
INVOLUNTARY
Io e te
IO NON HO PAURA
IO SONO L'AMORE
IP MAN
IRAQ FOR SALE
IRINA PALM
IRIS
IRMA VEP
THE IRON GIANT (DE IJZEREN REUS)
THE IRON HEEL OF OLIGARCHY (ZJELEZNAJA PIATA OLIGARKHII)
IRON ISLAND
The Iron Lady
IRON MAN
IRON MAN 2
Iron Man 3
IRON MONKEY
Iron Sky
Irrational Man (Woody Allen over)
IRRÉVERSIBLE
Is the Man Who is Tall Happy?
Isabelle (Ben Sombogaart)
ISABELLE (Tim Oliehoek)
LA ISLA DE LOS NIÑOS PERDIDOS
La isla mínima
THE ISLAND
THE ISLAND OF DR. MOREAU
The Islands and the Whales
THE ISLE
ISTANBUL TALES
ISTORIA 52
It
It Comes at Night
IT COULD HAPPEN TO YOU
It Follows
IT TAKES TWO
IT WAS AN ACCIDENT
IT'S A BOY/GIRL THING
IT'S A FREE WORLD...
IT'S A WONDERFUL LIFE
IT'S ALL ABOUT LOVE
IT'S ALL GONE PETE TONG
IT'S COMPLICATED
IT'S HARD TO BE NICE
IT'S MAGIC TIME
ITALIAN FOR BEGINNERS
THE ITALIAN JOB
ITALIANETZ
ITALO-WESTERN BOX
Italy: Love It or Leave It
IVANHOOD
IVANSXTC
L' IVRESSE DU POUVOIR
Ixcanul