The Man Who Killed Don Quixote
Previously Unreleased
Carne y arena
Tiere
Grace Jones: Bloodlight and Bami
Opstandigheid, lust en gelatenheid De kaarten zijn geschud

FUCKING ÅMÅL

Zweden, 1998 | Lukas Moodysson
Fucking Åmål is de debuutfilm van de Zweedse regisseur en dichter Lukas Moodysson. Een film over pubers, zonder een puberfilm te zijn, want achter de triviale oppervlakkigheid gaat een diepzinnige wijsheid verborgen; de triviale keuzes in de jeugd maakten je tot de held of burgerlul die je later bent geworden.

Hoe was het ook alweer om zestien te worden? Die moeizame leeftijd tussen servet en tafellaken. Want een kind mag je niet meer zijn, weemoedig kijk je naar je moeder die zo haar best voor je doet en speciaal voor jou een lapje biefstuk heeft gebraden, omdat je er nog zo van moet groeien, terwijl je net vastbesloten was vegetariër te worden, sociaal geëngageerd en bovenmatig volwassen. De hormonen gieren door je lijf en je hebt onhoudbare vlinders in je buik. Alles staat in het teken van 'de eerste keer' en lijkt wel voor de eeuwigheid. Je eerste sigaret, je eerste brommer, je eerste dronkenschap die eindigt in een tollende toiletpot, tutten voor de spiegel en ook: de eerste keer met iemand naar bed, want 'iedereen' doet het al.
De wereld wacht op je, maar niemand weet dat nog, want het dorp waar je woont en het ouderlijk huis, met die oersaaie ouders die je niet-begrijpend vanachter hun krant aankijken, vormen een lastig obstakel. Fucking Åmål brengt het allemaal heerlijk in herinnering en de titel moet dan ook dubbelzinnig worden uitgelegd: opstandigheid, lust en gelatenheid onder één hoedje.

Kreupel
Agnes is jarig. Haar zestiende verjaardag is niet bepaald een feest. Ze is tot over haar oren verliefd. Dat is op zichzelf niet problematisch, wel het object van haar liefde, Elin, een meisje uit haar klas. Op school, waar iedereen zijn best doet om zo gewoon mogelijk te zijn, en waar de vrouw-meisjes een voortdurend kat-en-muisspel spelen met pukkelige onbehouwen jongens, kan Agnes haar gevoelens maar beter voor zich houden. Ook thuis durft ze het haar intellectuele ouders niet te vertellen. Haar geheim vertrouwt ze alleen toe aan haar computer, waarop ze romantische liefdesgedichtjes schrijft.
Agnes heeft nauwelijks vrienden, dat blijkt maar weer al te goed tijdens haar 'feestje', waar toch niemand komt, behalve haar kreupele lelijke vriendin, van wie ze eigenlijk schoon genoeg heeft. Nadat ze deze waarheid onomwonden heeft opgebiecht, trekt ze zich terug op haar kamer met klassieke muziek en starend naar de klassenfoto, die ze heimelijk kusjes geeft. Maar dan, als een godsgeschenk van korte duur, komen Elin en haar zus plotseling binnenvallen, niet omdat ze Agnes zo aardig vinden, maar om eindelijk eens uit hun bol te gaan in dat 'fucking' Åmål. Vanavond willen ze 'the rave' dansen en zijn ze wanhopig op zoek naar drugs (het potje Norrit uit moeders medicijnkast leverde vooralsnog geen kick op). De zusters hebben vernomen dat Agnes pot zou zijn en willen dit nieuwtje eens testen op waarachtigheid. Afgrijzen en sensatie vermengen zich als Elin Agnes hartstochtelijk op de mond zoent voor een weddenschap. Gierend van de lach rollen de zusters naar buiten, om alsnog naar één van de geijkte feestjes te gaan, waar ze zo snel mogelijk dronken worden, want wat moet je anders in Åmål. Maar de kus brandt nog dagen op de lippen van de populaire Elin.

Vijfkeuzemenu
Zijn we niet te oud voor deze film, kun je je afvragen als volwassene, die de onzekerheden van de pubertijd ver achter zich heeft gelaten? Het antwoord is nee. Dat is het knappe van de dertigjarige schrijver Lukas Moodysson die met zijn debuutfilm in Zweden meer bezoekers trok dan Titanic. Hij laat in Fucking Åmål pubers zien van vlees en bloed: grillig, hypocriet, impulsief en opportunistisch, zoals een zestienjarige zich pleegt te gedragen. Dat is voor een groot deel de verdienste van de acteertalenten Rebecca Liljeberg (Agnes) en Alexandra Dahlström (Elin), maar ook het camerawerk zorgt voor een meeslepend perspectief, dat permanent bij de jeugd ligt.
Fucking Åmål wordt nergens plat tienervermaak, want achter de onbenullige oppervlakkigheden van de jeugd gaat een diepzinnige wijsheid verscholen. Moodysson wrijft het ons lacherig onder de neus: in de pubertijd worden de kaarten geschud. Een foute vriend, een misplaatste kus, een te grote mobiele telefoon — jongens komen in de film niet bijster intelligent over — 'de mijne is kleiner, dunner en heeft een vijfkeuzemenu', is hun enige interesse. Een verkeerde keuze kan catastrofaal zijn. Want we waren het even vergeten, wie je uiteindelijk bent, model, psycholoog, lesbiënne, huisvrouw of burgerlul, hangt van trivialiteiten aan elkaar. Uiteindelijk gaat het er toch om waar je de beste warme chocola kunt krijgen en dat pad moet je volgen. Terug kan niet meer, helaas.

Fleur Jurgens



top
FUCKING ÅMÅL

Februari 2000 #208

Productie
Lars Jönsson
Regie en scenario
Lukas Moodysson
Camera
Ulf Brantås
Montage
Michal Leszczylowski
Bernhard Winkler
Geluid
Nils Nilsson
Art direction
Lina Strand
Heidi Saikkonen
Met
Rebecca Liljeberg
Alexandra Dahlström
Erica Carlson
Mathias Rust

Kleur, 89 minuten

Distributie
Upstream Pictures
Te zien
tijdens het Filmfestival Rotterdam en vanaf 3 februari

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


F

F FOR FAKE
LE FABULEUX DESTIN D'AMÉLIE POULAIN
Faccia a faccia
FACE
The Face of an Angel
The Face of Love
FACE/OFF
FACES
Facing Mirrors
FACTORY GIRL
FACTOTUM
THE FACULTY
Fading Gigolo
FADOS
FAIL SAFE
FAILURE TO LAUNCH
FAIR GAME (Andrew Sipes)
FAIR GAME (Doug Liman)
Fair Wind (Fahrtwind)
FAIRUZ — WE HIELDEN ZOVEEL VAN MEKAAR
FAIRY TALE — A TRUE STORY
Faith Connections
FAITHFUL
FAITHLESS
FALCONE
FALKENBERG FAREWELL
THE FALL
FALL TIME
FALLEN
FALLEN ANGELS
A Fallible Girl
FALLING DOWN
DIE FÄLSCHER
FAME
FAMILIA RODANTE
FAMILIE
De familie Slim
FAMILIEGEHEIM
Familieweekend
La famille Bélier
A Family
FAMILY
A Family Affair
The Family Fang
FAMILY FILES
THE FAMILY MAN
A Family Quartet
THE FAN
FANFAN LA TULIPE
FANNY & ALEXANDER
FANTASIA 2000
Fantastic Beasts and Where to Find Them
Fantastic Four (Josh Trank)
FANTASTIC FOUR (Tim Story)
FANTASTIC FOUR: RISE OF THE SILVER SURFER
FANTASTIC MR. FOX
Les fantômes d'Ismaël
FAR AND AWAY
FAR FROM HEAVEN
Far from the Madding Crowd
FAREWELL
FAREWELL MY CONCUBINE
The Farewell Party
A Farewell to Arms
FARGO
FARINELLI, IL CASTRATO
Fashion Chicks
FAST & FURIOUS
FAST & FURIOUS 5
Fast & Furious 7
Fast & Furious 8
Fast and Furious 6
THE FAST AND THE FURIOUS
FAST AND THE FURIOUS 3
FAST FOOD FAST WOMEN
Fata morgana
Fataal (Jesse Bleekemolen over)
FATAL REACTION: BOMBAY
FATAL REACTION: NEW YORK
FATAL REACTION: SINGAPORE
FATELESS
FATHER AND SON (OTETS I SIN)
Father Figures
FATHER OF THE BRIDE PART 2
FATHER'S DAY
FATHERLAND
The Fault in Our Stars
Faust (Aleksander Sokoerov)
FAUST (F.W. Murnau)
FAUST (LECKE FAUST)
FEAR
Fear and Desire
FEAR AND LOATHING IN LAS VEGAS
THE FEAR INSIDE ME
FEARLESS (Peter Weir)
FEARLESS (Ronny Yu)
Fedora
FEEL THE NOISE
FEELING MINNESOTA
FEESTJE!
FELICE...FELICE...
FELICIA'S JOURNEY
Félicité
Félix & Meira
FÉLIX ET LOLA
FELLINI DVD-BOX
FEMALE PERVERSIONS
LA FEMME DE GILLES
FEMME FATALE
LES FEMMES DE 6ÈME ETAGE
LES FEMMES... OU LES ENFANTS D'ABORD
Fences
Ferdinand
FERIEN
FERNGULLY, THE LAST RAINFOREST
FESTEN
FESTIVAL EXPRESS
Feuchtgebiete
Feuten: het feestje
FEVER PITCH
A Few Best Men
A FEW GOOD MEN
FEW OF US
Le fidèle
Fidelio
A Field in England
FIERCE CREATURES
Fietsen naar de maan
De fietser
FIETSMUG & DANSMUG
THE FIFTH ELEMENT
The Fifth Estate
FIFTY DEAD MEN WALKING
Fifty Shades Darker
Fifty Shades of Black
Fifty Shades of Grey
FIGHT CLUB
THE FIGHTER
FIGHTING
Fighting fish
THE FIGHTING TEMPTATIONS
FIGNER, THE END OF A SILENT CENTURY
LE FIL DE L'HORIZON
Fill the Void
LA FILLE D'ARTAGNAN
La fille de Brest
LA FILLE DE L'AIR
LA FILLE DU RER
La fille inconnu
LA FILLE SUR LE PONT
LES FILLES DU BOTANISTE
A Film About Coffee
FILM IST. A GIRL & A GUN
Film Stars Don't Die in Liverpool
A FILM WITH ME IN IT
FILMPJE!
THE FILMS OF ALEJANDRO JODOROWSKY
THE FILMS OF JEAN ROLLIN
THE FILMS OF KENNETH ANGER VOLUME TWO
LE FILS
Le fils de Jean
Le fils de l'autre
LE FILS DE L'EPICIER
THE FILTH AND THE FURY
FIN AOÛT, DÉBUT SEPTEMBRE
THE FINAL CURTAIN
THE FINAL DESTINATION
FINAL DESTINATION
FINAL DESTINATION 2
FINAL DESTINATION 3
Final Destination 5 3D
FINAL FANTASY VII
FINAL FANTASY: THE SPIRITS WITHIN
Final Portrait
FIND ME GUILTY
Finding Dory
FINDING FORRESTER
FINDING NEMO
Finding Nemo 3D
FINDING NEVERLAND
Finding Your Feet
THE FINE ART OF LOVE
Fine, Thanks (Dakujem, dobre)
The Finest Hours
LA FINESTRA DI FRONTE
Finn
IL FIORE DELLE MILLE E UNA NOTTE
FIORILE
FIRE
FIREFLIES IN THE GARDEN
FIREWALL
THE FIRM (Alan Clarke)
THE FIRM (Sydney Pollack)
FIRST KILL
FIRST KNIGHT
FIRST MISSION
The First Purge
First Reformed
FIRST STRIKE
THE FIRST WIVES CLUB
THE FISH FALL IN LOVE
FISH TANK
Fissa
Fist Fight
Five Came Back
FIVE MINUTES OF HEAVEN
THE FIVE OBSTRUCTIONS
THE FIVE SENSES
The Five-Year Engagement
FIXING IN THE SHADOW
FL 19,99
FLAGS OF OUR FATHERS
FLAMENCO, FLAMENCO
Flandres
DE FLAT
Flatliners
FLAWLESS
FLED
LA FLEUR DU MAL
UN FLIC
Flight
FLIGHT OF THE PHOENIX
FLIGHTPLAN
THE FLINTSTONES
THE FLINTSTONES IN VIVA ROCK VEGAS
FLIPPER
FLIRT (Hal Hartley)
FLIRT (Jaap van Eyck)
FLIRTING WITH DISASTER
Flits & het magische huis 3D
FLOATING LIFE
THE FLOCK
FLODDER 3
Florence Foster Jenkins
The Florida Project
FLORIS
FLUBBER
FLUSHED AWAY
FLY AWAY HOME
Flypaper
Focus (Glenn Ficarra, John Requa)
FOCUS (Neal Slavin)
FOEKSIA DE MINIHEKS
THE FOG
THE FOG OF WAR
La folie Almayer
FOLIE PRIVÉE
FOLLOWING
FONS RADEMAKERS DVD-BOX
FOOL'S GOLD
Footloose
Footnote
FOR FUN
FOR LOVE OF THE GAME
FOR MY BABY
FOR ROSEANNA
For Those in Peril
THE FORBIDDEN KINGDOM
THE FORBIDDEN QUEST
The Forbidden Room (Previously Unreleased)
FORCE OF EVIL
FORCES OF NATURE
FOREIGN LAND
The Foreigner
The Forest
FOREVER
FOREVER FEVER
FOREVER YOUNG
Forget Me Not
FORGET PARIS
FORGETTING SARAH MARSHALL
The Forgiveness of Blood
FORGOTTEN SILVER
THE FORGOTTEN SPACE
Formula 1
FORREST GUMP
FORTRESS
FORTY GUNS
The Founder
THE FOUNTAIN
THE FOUNTAINHEAD
FOUR BROTHERS
FOUR DAYS IN SEPTEMBER
FOUR EYED MONSTERS
THE FOUR FEATHERS
Four Lions
FOUR ROOMS
FOUR WEDDINGS AND A FUNERAL
FOURBI
THE FOX AND THE CHILD
Foxcatcher
Foxfire
Foxtrot
FRACTURE
FRAGILE
FRAILTY
LA FRANCE
Frances Ha
Francofonia
FRANÇOIS OZON DVD-BOX
Frank (Lenny Abrahamson over)
FRANK CAPRA COLLECTION
FRANK ZAPPA: PHASE II — THE BIG NOTE
Frankenweenie
Franny
FRANS ZWARTJES, THE GREAT CINEMA MAGICIAN
Frantz
Die Frau des Polizisten
FRAUDS
FREAKY FRIDAY
FRED CLAUS
FREDDY THE FROG
FREDDY VS. JASON
Free Birds
Free Fire
Free in Deed
Free Range (Retrospectief Veiko Õunpuu)
Free State of Jones
FREE WILLY
FREE WILLY 2
FREEDOM
FREEDOM WRITERS
Freeheld
DER FREIE WILLE
DIE FREMDE
FRENCH KISS
FREQUENCY
FRESA Y CHOCOLATE
FRESH
FRESH AIR
FRIDA
FRIDAY THE 13TH (2009)
FRIENDS
The Friends of Eddie Coyle
Friends with Benefits
Friends with Kids
Fright Night
THE FRIGHTENERS
DIE FRISEUSE
Frits & Franky
FRITZ LANG COLLECTION
FROM DUSK TILL DAWN
FROM HELL
FROM PARIS WITH LOVE
FROM THE JOURNALS OF JEAN SEBERG
FROST/NIXON
FROWNLAND
Frozen (Chris Buck, Jennifer Lee)
FROZEN (Wang Xiaoshuai)
The Frozen Ground
FROZEN LAND
FROZEN RIVER
Frozen Sing-A-Long
Fruitvale Station
FUCKING ÅMÅL
FUDOH
THE FUGITIVE
DE FÛKE
Fukushima, mon amour
Full Contact
FULL FRONTAL
THE FULL MONTY
FUN WITH DICK AND JANE
THE FUNERAL
FUNNY BONES
FUNNY GAMES U.S.
FUNNY HA HA
FUNNY PEOPLE
Fuocoammare
FUR: AN IMAGINARY PORTRAIT OF DIANE ARBUS
THE FURIES
Fury
The Fury of a Patient Man
The Future
Il futuro