The Man Who Killed Don Quixote
Previously Unreleased
Carne y arena
Tiere
Grace Jones: Bloodlight and Bami
Dokter Hartman volgt haar driften

DE FLAT

Nederland, 1994 | Ben Verbong
Alleen de ondertiteling ontbreekt. Voor het overige had De flat evengoed een Amerikaanse film kunnen zijn. Dat was eigenlijk ook de bedoeling. Toen het niet lukte om het scenario in Los Angeles te slijten, werd de lokatie verplaatst naar Residentie Seinpost in Scheveningen. Renée Soutendijk speelt Sharon Stone en de Noordzee speelt voor Stille Oceaan. De flat is een film zonder identiteit.

De flat is een erotische thriller, dat is toch voldoende identiteit? Niet echt, want die term heeft dankzij de recente hausse aan flutfilms met bloed en borsten elke betekenis verloren. Ook scenarioschrijver Jean van de Velde vindt die aanduiding inmiddels goedkoop klinken. Het wijst eerder op gebrek aan karakter dan het bezit ervan. Wat niet wegneemt dat De flat graag een erotische thriler wil zijn: hitsig en spannend moest het wezen, nadrukkelijk in die volgorde.
Een broeierige sfeer stond vanaf het begin voorop. Het oorspronkelijke scenario van Van de Velde, naar een idee van Gijs Versluys, heette 'Heatwave'. Via het veelbelovende 'Hitte' evolueerde dat naar het neutrale De flat. Eenmaal verplaatst naar Nederland bleek een hittegolf wat al te ongeloofwaardig. In de dialogen wordt er niet meer over gerept, maar hoofdrolspeelster Renée Soutendijk heeft nooit meer dan een luchtig hempje of jurkje om het lijf. Zo warm is het nog wel. Als katalysator maakte de hitte plaats voor een modern en luxe flatgebouw, een nadrukkelijk decor van glas, beton en chroom. In dit bolwerk van burengegluur en frustratie speelt bijna de hele film zich af.

Hoop gevoos
Huisarts Roos Hartman (Soutendijk) woont er nog maar net, samen met haar tienjarige zoon, na haar recente scheiding. Haar praktijk bevindt zich aan huis, haar patienten wonen in het complex. Medebewoner Eric Coenen (Victor Löw) roept haar hulp in: zijn buurvrouw, toevallig de oppas van Roos, blijkt vermoord te zijn. Roos bestrijdt haar gevoelens van onveiligheid en onzekerheid door toenadering te zoeken tot Eric, die zich evenmin onbetuigd laat. Al snel bloeit een hevige affaire, ondanks aanwijzingen voor Roos dat haar mysterieuze minnaar niet helemaal in orde is. Twee doden, een hoop gevoos en een beetje speurwerk zijn er voor nodig om de dokter tot rede te brengen. Ze redt zichzelf op een wijze die de acupunctuur geen nieuwe klanten zal opleveren.
De makers van De flat komt het reeds bij voorbaat uitgebroken gezeur over overeenkomsten met Sliver, de draak van 1993, waarschijnlijk de strot uit. De overeenkomsten zijn echter te frappant om er niet over te zeuren. Wij doen dat in de Geruchtenmachine van deze krant. Hier volstaat het te constateren dat de gelijkenissen in titel (Sliver verwijst naar een type wolkenkrabber), uitgangspunt en tal van details in het scenario te opvallend zijn om af te doen als toeval. Het is echter moeilijk om precies te traceren wie wat en in welk stadium van de ander heeft gejat. Bovendien doet de kwestie niets toe of af aan De flat, die als een op zichzelf staande film moet worden beoordeeld. Gelijkenissen als deze zijn geen grond voor kritiek, hooguit voor verbazing.

Fantasietjes
Niet de dader, maar het slachtoffer staat centraal in De flat. Opmerkelijk is dat er slechts sprake is van één potentiële dader. Dat die het dan ook blijkt te zijn, komt de spanning niet echt ten goede. Van de Velde hechtte meer waarde aan de relatie tussen zijn twee hoofdpersonen, ten koste van weggemoffelde bijrollen en veelal stilstaande handeling. Hitsigheid boven alles. Soutendijk en Löw, twee acteurs die toch waarlijk tot beter in staat zijn, proberen samen te zinderen. Het blijft behelpen, zo tussen centrale verwarming en Hema-slip. Soutendijk heeft als slachtoffer slechts één eigenschap: ze is kwetsbaar. Geen wonder, ze is overgeleverd aan de platte fantasietjes die de makers loslieten op 'een vrouw alleen'.
Het scenario is mager en bevat vreemde kronkels. Zo is er een belangrijke rol weggelegd voor een typemachine; onschuld en schuld van de dader worden er mee bewezen. Een tekstschrijver die nog steeds werkt met een typemachine, eentje die de buren wakker houdt bovendien? Terwijl Roos in de finale alle tijd krijgt om een wapen uit haar medisch intrumentarium te kiezen, laat ze zich onnodig nog een keer op de cv zetten voordat ze in haar la gaat rommelen. Gevreesd moet worden dat Van de Velde hier een hooggestemd verband tussen Eros en Thanatos voor ogen stond. En die psychopaten die maar niet dood willen, kan dat afgelopen zijn? Sinds Fatal attraction blijven ze overeind komen na de eerste klap.
Niet voor niets valt de naam van de regisseur pas in de laatste alinea. Dat De flat een film is van Ben Verbong doet weinig terzake, terwijl hij toch een interessante regisseur is. Na Het meisje met het rode haar volgden de onderschatte De schorpioen en De kassière, met De onfatsoenlijke vrouw ging het richting vacuüm. De flat is een volstrekt anonieme film, zonder een greintje eigenheid. Ieder ander met evenveel ervaring als Verbong had de film kunnen maken. Ambachtelijk gezien is er niets mis: de technische professionaliteit van het Nederlandse filmbedrijf wordt er mee aangetoond, de studiofotografie van Theo Bierkens is adequaat. Wat echter ontbreekt is passie. Zelfs een commerciële film kan niet zonder ziel. Elke verwijzing naar een Nederlandse context is weggepoetst: dit is een gestandaardiseerd fabrieksprodukt, klaar voor de internationale markt. Vaardig en gelikt. Anoniem en onbestemd.

Mark Duursma



top
DE FLAT

April 1994 #144

Produktie
Chris Brouwer
Haig Balian
Regie
Ben Verbong
Scenario
Jean van de Velde
Camera
Theo Bierkens
Geluid
Peter Flamman
Montage
Ben Verbong
Chris Brouwer
Bert Rijkelijkhuizen
Muziek
Patrick Seymour
Met
Renée Soutendijk
Victor Löw
Hans Hoes
Mirjam de Rooij

Kleur, 105 minuten

Distributie
Meteor Film
Te zien
vanaf 28 april

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


F

F FOR FAKE
LE FABULEUX DESTIN D'AMÉLIE POULAIN
Faccia a faccia
FACE
The Face of an Angel
The Face of Love
FACE/OFF
FACES
Facing Mirrors
FACTORY GIRL
FACTOTUM
THE FACULTY
Fading Gigolo
FADOS
FAIL SAFE
FAILURE TO LAUNCH
FAIR GAME (Andrew Sipes)
FAIR GAME (Doug Liman)
Fair Wind (Fahrtwind)
FAIRUZ — WE HIELDEN ZOVEEL VAN MEKAAR
FAIRY TALE — A TRUE STORY
Faith Connections
FAITHFUL
FAITHLESS
FALCONE
FALKENBERG FAREWELL
THE FALL
FALL TIME
FALLEN
FALLEN ANGELS
A Fallible Girl
FALLING DOWN
DIE FÄLSCHER
FAME
FAMILIA RODANTE
FAMILIE
De familie Slim
FAMILIEGEHEIM
Familieweekend
La famille Bélier
A Family
FAMILY
A Family Affair
The Family Fang
FAMILY FILES
THE FAMILY MAN
A Family Quartet
THE FAN
FANFAN LA TULIPE
FANNY & ALEXANDER
FANTASIA 2000
Fantastic Beasts and Where to Find Them
Fantastic Four (Josh Trank)
FANTASTIC FOUR (Tim Story)
FANTASTIC FOUR: RISE OF THE SILVER SURFER
FANTASTIC MR. FOX
Les fantômes d'Ismaël
FAR AND AWAY
FAR FROM HEAVEN
Far from the Madding Crowd
FAREWELL
FAREWELL MY CONCUBINE
The Farewell Party
A Farewell to Arms
FARGO
FARINELLI, IL CASTRATO
Fashion Chicks
FAST & FURIOUS
FAST & FURIOUS 5
Fast & Furious 7
Fast & Furious 8
Fast and Furious 6
THE FAST AND THE FURIOUS
FAST AND THE FURIOUS 3
FAST FOOD FAST WOMEN
Fata morgana
Fataal (Jesse Bleekemolen over)
FATAL REACTION: BOMBAY
FATAL REACTION: NEW YORK
FATAL REACTION: SINGAPORE
FATELESS
FATHER AND SON (OTETS I SIN)
Father Figures
FATHER OF THE BRIDE PART 2
FATHER'S DAY
FATHERLAND
The Fault in Our Stars
Faust (Aleksander Sokoerov)
FAUST (F.W. Murnau)
FAUST (LECKE FAUST)
FEAR
Fear and Desire
FEAR AND LOATHING IN LAS VEGAS
THE FEAR INSIDE ME
FEARLESS (Peter Weir)
FEARLESS (Ronny Yu)
Fedora
FEEL THE NOISE
FEELING MINNESOTA
FEESTJE!
FELICE...FELICE...
FELICIA'S JOURNEY
Félicité
Félix & Meira
FÉLIX ET LOLA
FELLINI DVD-BOX
FEMALE PERVERSIONS
LA FEMME DE GILLES
FEMME FATALE
LES FEMMES DE 6ÈME ETAGE
LES FEMMES... OU LES ENFANTS D'ABORD
Fences
Ferdinand
FERIEN
FERNGULLY, THE LAST RAINFOREST
FESTEN
FESTIVAL EXPRESS
Feuchtgebiete
Feuten: het feestje
FEVER PITCH
A Few Best Men
A FEW GOOD MEN
FEW OF US
Le fidèle
Fidelio
A Field in England
FIERCE CREATURES
Fietsen naar de maan
De fietser
FIETSMUG & DANSMUG
THE FIFTH ELEMENT
The Fifth Estate
FIFTY DEAD MEN WALKING
Fifty Shades Darker
Fifty Shades of Black
Fifty Shades of Grey
FIGHT CLUB
THE FIGHTER
FIGHTING
Fighting fish
THE FIGHTING TEMPTATIONS
FIGNER, THE END OF A SILENT CENTURY
LE FIL DE L'HORIZON
Fill the Void
LA FILLE D'ARTAGNAN
La fille de Brest
LA FILLE DE L'AIR
LA FILLE DU RER
La fille inconnu
LA FILLE SUR LE PONT
LES FILLES DU BOTANISTE
A Film About Coffee
FILM IST. A GIRL & A GUN
Film Stars Don't Die in Liverpool
A FILM WITH ME IN IT
FILMPJE!
THE FILMS OF ALEJANDRO JODOROWSKY
THE FILMS OF JEAN ROLLIN
THE FILMS OF KENNETH ANGER VOLUME TWO
LE FILS
Le fils de Jean
Le fils de l'autre
LE FILS DE L'EPICIER
THE FILTH AND THE FURY
FIN AOÛT, DÉBUT SEPTEMBRE
THE FINAL CURTAIN
THE FINAL DESTINATION
FINAL DESTINATION
FINAL DESTINATION 2
FINAL DESTINATION 3
Final Destination 5 3D
FINAL FANTASY VII
FINAL FANTASY: THE SPIRITS WITHIN
Final Portrait
FIND ME GUILTY
Finding Dory
FINDING FORRESTER
FINDING NEMO
Finding Nemo 3D
FINDING NEVERLAND
Finding Your Feet
THE FINE ART OF LOVE
Fine, Thanks (Dakujem, dobre)
The Finest Hours
LA FINESTRA DI FRONTE
Finn
IL FIORE DELLE MILLE E UNA NOTTE
FIORILE
FIRE
FIREFLIES IN THE GARDEN
FIREWALL
THE FIRM (Alan Clarke)
THE FIRM (Sydney Pollack)
FIRST KILL
FIRST KNIGHT
FIRST MISSION
The First Purge
First Reformed
FIRST STRIKE
THE FIRST WIVES CLUB
THE FISH FALL IN LOVE
FISH TANK
Fissa
Fist Fight
Five Came Back
FIVE MINUTES OF HEAVEN
THE FIVE OBSTRUCTIONS
THE FIVE SENSES
The Five-Year Engagement
FIXING IN THE SHADOW
FL 19,99
FLAGS OF OUR FATHERS
FLAMENCO, FLAMENCO
Flandres
DE FLAT
Flatliners
FLAWLESS
FLED
LA FLEUR DU MAL
UN FLIC
Flight
FLIGHT OF THE PHOENIX
FLIGHTPLAN
THE FLINTSTONES
THE FLINTSTONES IN VIVA ROCK VEGAS
FLIPPER
FLIRT (Hal Hartley)
FLIRT (Jaap van Eyck)
FLIRTING WITH DISASTER
Flits & het magische huis 3D
FLOATING LIFE
THE FLOCK
FLODDER 3
Florence Foster Jenkins
The Florida Project
FLORIS
FLUBBER
FLUSHED AWAY
FLY AWAY HOME
Flypaper
Focus (Glenn Ficarra, John Requa)
FOCUS (Neal Slavin)
FOEKSIA DE MINIHEKS
THE FOG
THE FOG OF WAR
La folie Almayer
FOLIE PRIVÉE
FOLLOWING
FONS RADEMAKERS DVD-BOX
FOOL'S GOLD
Footloose
Footnote
FOR FUN
FOR LOVE OF THE GAME
FOR MY BABY
FOR ROSEANNA
For Those in Peril
THE FORBIDDEN KINGDOM
THE FORBIDDEN QUEST
The Forbidden Room (Previously Unreleased)
FORCE OF EVIL
FORCES OF NATURE
FOREIGN LAND
The Foreigner
The Forest
FOREVER
FOREVER FEVER
FOREVER YOUNG
Forget Me Not
FORGET PARIS
FORGETTING SARAH MARSHALL
The Forgiveness of Blood
FORGOTTEN SILVER
THE FORGOTTEN SPACE
Formula 1
FORREST GUMP
FORTRESS
FORTY GUNS
The Founder
THE FOUNTAIN
THE FOUNTAINHEAD
FOUR BROTHERS
FOUR DAYS IN SEPTEMBER
FOUR EYED MONSTERS
THE FOUR FEATHERS
Four Lions
FOUR ROOMS
FOUR WEDDINGS AND A FUNERAL
FOURBI
THE FOX AND THE CHILD
Foxcatcher
Foxfire
Foxtrot
FRACTURE
FRAGILE
FRAILTY
LA FRANCE
Frances Ha
Francofonia
FRANÇOIS OZON DVD-BOX
Frank (Lenny Abrahamson over)
FRANK CAPRA COLLECTION
FRANK ZAPPA: PHASE II — THE BIG NOTE
Frankenweenie
Franny
FRANS ZWARTJES, THE GREAT CINEMA MAGICIAN
Frantz
Die Frau des Polizisten
FRAUDS
FREAKY FRIDAY
FRED CLAUS
FREDDY THE FROG
FREDDY VS. JASON
Free Birds
Free Fire
Free in Deed
Free Range (Retrospectief Veiko Õunpuu)
Free State of Jones
FREE WILLY
FREE WILLY 2
FREEDOM
FREEDOM WRITERS
Freeheld
DER FREIE WILLE
DIE FREMDE
FRENCH KISS
FREQUENCY
FRESA Y CHOCOLATE
FRESH
FRESH AIR
FRIDA
FRIDAY THE 13TH (2009)
FRIENDS
The Friends of Eddie Coyle
Friends with Benefits
Friends with Kids
Fright Night
THE FRIGHTENERS
DIE FRISEUSE
Frits & Franky
FRITZ LANG COLLECTION
FROM DUSK TILL DAWN
FROM HELL
FROM PARIS WITH LOVE
FROM THE JOURNALS OF JEAN SEBERG
FROST/NIXON
FROWNLAND
Frozen (Chris Buck, Jennifer Lee)
FROZEN (Wang Xiaoshuai)
The Frozen Ground
FROZEN LAND
FROZEN RIVER
Frozen Sing-A-Long
Fruitvale Station
FUCKING ÅMÅL
FUDOH
THE FUGITIVE
DE FÛKE
Fukushima, mon amour
Full Contact
FULL FRONTAL
THE FULL MONTY
FUN WITH DICK AND JANE
THE FUNERAL
FUNNY BONES
FUNNY GAMES U.S.
FUNNY HA HA
FUNNY PEOPLE
Fuocoammare
FUR: AN IMAGINARY PORTRAIT OF DIANE ARBUS
THE FURIES
Fury
The Fury of a Patient Man
The Future
Il futuro