Kedi (Ceyda Torun over)
Aquarius
The Beguiled
Una mujer fantástica
Jaap van Heusden over In Blue
Het genot van een spijker in je voet

Demolition (Jean-Marc Vallée over)

Verenigde Staten, 2015 | Jean-Marc Vallée
Er zit een interessant idee in Demolition, al weet regisseur Jean-Marc Vallée dat schijnbaar zelf niet: om van mensen te houden, moet je eerst van dingen houden. Slopen, repareren, in een spijker stappen: met fysiek contact redt een bankier zich van de virtuele leegte.

Door Kees Driessen

Demolition is niet goed ontvangen door Angelsaksische critici. Hij mist ook het dwingende karakter van Jean-Marc Vallée's eerdere aids-drama Dallas Buyers Club (2013). De acteer-Oscars en -nominaties, die Vallée met die film en met opvolger Wild (2014) binnenhaalde, bleven dit keer uit. Toch is er in Demolition iets interessants aan de hand.
De Angelsaksische kritiek op een gebrek aan psychologisch realisme mist de kern. Demolition is een parabel, waarbij naturalisme zelden het hoogste goed is. Het relatieve absurdisme van het uitgangspunt bevestigt dat: een labiele bankier, een rol van Jake Gyllenhaal, die na het overlijden van zijn echtgenote reflecteert op zijn luizenleventje, krijgt via veel te persoonlijke klachtenbrieven over een haperende snoepautomaat een band met een klantenservicemedewerker, gespeeld door Naomi Watts. Ook de vormkeuzes zijn niet naturalistisch: een stukje achterwaarts afgespeelde film, een visioen van de overleden echtgenote. Switchen van genre: psychologisch drama, romantische komedie, bijna horrorfilm. En een merkwaardige computeranimatie van een hagedis, die later als flashback dat moment in herinnering roept. Die animatie, blijkt tijdens een gesprek met Vallée op het filmfestival van Toronto, zit zelfs nog dieper geworteld in de film.

Jean-Marc Vallée


Heeft u die animatie zelf laten maken? "Nee, dat is een populaire YouTube-video, Drinking Out of Cups. We besloten om zijn echtgenote iets specifieks te geven dus we hebben haar aan die video gekoppeld. Net als die hagedis houdt ze van zeeschelpen en de kust. En ze citeert hem ook steeds. Ze sterft direct nadat ze heeft gezegd: ‘Niet mijn stoel, niet mijn probleem, dat zeg ik', over de koelkast, weet je wel? Maar het werkt ook als je die animatie niet kent." (Kijktip: als je hem wel kent, zijn de scènes toch leuker, Drinking Out of Cups van Dan Deacon en Liam Lynch, 2006.)
Jean-Marc Vallée heeft verder opvallend genoeg meer zin om het over de oppervlakkige kanten van de inhoud te hebben — de kwalijke effecten van modern kapitalisme — dan over zijn vormkeuzes, die veel boeiender zijn.
Ook over de levensfilosofische ontwikkeling van zijn hoofdpersonage heeft Vallée weinig te melden, al is dat een van de interessantste elementen in de film. Het zou me daarom niet verbazen als die ontwikkeling niet precies zo door Vallée bedacht en bedoeld is. Net zoals een gezichtsuitdrukking waarmee de bankier laat zien dat hij op een cruciaal moment liegt, ongepland en door acteur Gyllenhaal geïmproviseerd blijkt te zijn, aldus Vallée. Maar goed, het gaat niet om wat de regisseur bedoelt, maar om wat de film is.
De eenvoudige duiding van Demolition is dat Gyllenhaals personage dingen (kapotte gebruiksvoorwerpen, een ongeliefd huis) sloopt als metafoor voor zijn innerlijk. Eerst slopen, dan weer opbouwen. Een veel interessantere interpretatie ziet de loutering van de gedesillusioneerde bankier als een ontwikkeling van abstract naar concreet, van virtueel naar fysiek, van veraf naar dichtbij. Zijn huwelijk was abstract, de weg van de minste weerstand. Inhoudsloos. "Because it was easy", was zijn verklaring om te trouwen (en de bijbehorende rijkdom te verwerven). Dat geldt trouwens ook voor mij, zegt Vallée: "Ik trouwde ook omdat het makkelijk was. Mijn vrouw stierf niet, maar de scheiding voelde wel zo."
De bankier gaat van de virtuele wereld van het bankwezen met z'n flitskapitaal en volledig digitale transacties naar de concrete wereld van hamers en zagen. Een spijker in zijn voet veroorzaakt, behalve veel pijn, een bijna orgastisch genoegen. Het is een haperend apparaat (de snoepmachine in het ziekenhuis waar zijn vrouw sterft), dat door deze moderne man natuurlijk niet gerepareerd kan worden, dat de aanleiding vormt om te klagen en er dus indirect voor zorgt dat hij weer contact met mensen legt. Hij stuurt handgeschreven brieven naar de klantenservice — geen e-mails. Zo bouwt de film aan het idee dat je liefde voor dingen, voor apparaten, voor materialen moet hebben om liefde voor mensen te kunnen hebben. De film vermijdt dan ook een te snelle en simpele romance tussen de personages van Gyllenhaal en Watts. Let ook op de blik van Gyllenhaal, die uitstekend speelt. Hij staart, kijkt vagelijk weg. Hij kijkt naar de dingen — en mensen — die er niet zijn. Er zit zo een heel aardige les in Demolition. Een psychologische, levensfilosofische les voor deze bankier die gemakkelijk op de hele ontwikkelde wereld kan worden betrokken: we moeten weer concreet worden. Ons bezighouden met dingen die we kunnen vastpakken. Leren apparaten te repareren als ze stuk gaan. Kijken naar de dingen — en mensen — die er zijn.


Filmkrant.Live verzorgt in april in het kader van Cinemore een introductie bij Demolition
Cinecenter | Amsterdam
8 april 21.00 uur
Gerlinda Heywegen


top
Demolition (Jean-Marc Vallée over)

April 2016 #386



Productie
Lianne Halfon
Russ Smith
Molly Smith
Trent Luckinbill
Sidney Kimmel
Jean-Marc Vallée
Regie
Jean-Marc Vallée
Scenario
Bryan Sipe
Camera
Yves Bélanger
Montage
Jay M. Glen
Art direction
John Paino
Met
Jake Gyllenhaal
Naomi Watts
Chris Cooper
Heather Lind
Brendan Dooling

Kleur, 100 minuten

Distributie
Remain in Light
Te zien
vanaf 14 april

Ga voor alle bioscopen
en speeltijden naar
MrMovie.nl

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


D

D'Ardennen
D.O.A.P. (DEATH OF A PRESIDENT)
DA MO FANG
THE DA VINCI CODE
DAAR IN DAT LAND (V TOJ STRANJE)
DADDY AND PAPA
DADDY DAY CARE
Daddy's Home
DAENS
Een dag in 't jaar (Margot Schaap over)
DE DAG VAN DE WANHOOP
DAGEN ZONDER LIEF
Daglicht
THE DAILY NATION
DAINIPPONJIN
DAKOTA
DAL DER ZUCHTEN
DALECARLIANS
DAM STREET
DAMAGE
DAMIAAN
THE DAMNED
Damsels in Distress
DAN IN REAL LIFE
Dance Academy: de film
DANCE FLICK
DANCE ME TO MY SONG
DANCE OF DUST (RAKHS-E-KHAK)
DANCE OF THE VAMPIRES
DANCE OF THE WIND
DANCE WITH ME
Dancer
DANCER IN THE DARK
THE DANCER UPSTAIRS
Dancing Arabs
DANCING DREAMS
DANGER: DIABOLIK
THE DANGEROUS LIVES OF ALTAR BOYS
A Dangerous Method
DANGEROUS MINDS
The Danish Girl
Danny Collins
Dans la maison
DANS LA VIE
DANS VOOR HET LEVEN
DANS, GROZNY DANS (THE DAMNED AND THE SACRED)
LA DANSE — LE BALLET DE L'OPÉRA DE PARIS
Dansen op de vulkaan
La danseuse
La danseuse (Stéphanie Di Giusto en Soko over)
DANTE'S PEAK
DARATT
DAREDEVIL
THE DARJEELING LIMITED
THE DARK
DARK BLUE
DARK CITY
DARK HORSE
The Dark Horse (James Napier Robertson over)
DARK IS RISING
THE DARK KNIGHT
The Dark Knight Rises
Dark Places
Dark Skies
The Dark Tower
DARK WATER
DARK WATER
DARKDRIVE
The Darkest Hour
DARKNESS
DARKNESS IN TALLINN
DARWIN'S NIGHTMARE
DARWINS VERSTEKELING. BEAGLE, IN HET KIELZOG VAN DARWIN
DATE MOVIE
DATE NIGHT
The Daughter
Daughters of Malakeh
Daughters of the Dust
DAVE
DAWN OF THE DEAD
DAWN OF THE DEAD
Dawn of the Planet of the Apes
THE DAY AFTER TOMORROW
THE DAY I BECAME A WOMAN
THE DAY I WILL NEVER FORGET
DAY NIGHT DAY NIGHT
DAY OF THE DEAD
THE DAY THE EARTH STOOD STILL
THE DAY THE SUN TURNED COLD
The Day Will Come
DAYBREAK
DAYBREAKERS
DAYLIGHT
THE DAYS
THE DAYTRIPPERS
Dazed and Confused
DE BATTRE MON COEUR S'EST ARRÊTÉ
DE FORCE AVEC D'AUTRES
De rouille et d'os
DE-LOVELY
Dead Body Welcome
THE DEAD GIRL
DEAD LEAVES
DEAD MAN
THE DEAD MAN 2: RETURN OF THE DEAD MAN
Dead Man Down
DEAD MAN WALKING
DEAD MAN'S SHOES
DEAD PRESIDENTS
Deadfall
Deadly Virtues: Love.Honor.Obey
Deadpool
The Deal
Deal
DEALING AND WHEELING IN SMALL ARMS
DEAR FRANKIE
DEAR JOHN
DEAR WENDY
Dear White People
DEAR ZACHARY: A LETTER TO A SON ABOUT HIS FATHER
DEATH AND THE MAIDEN
DEATH AT A FUNERAL
DEATH BECOMES HER
Death Note
DEATH RACE
DEATH SENTENCE
DEATH TO SMOOCHY
Débarquement immédiat
The Debt
THE DEBT COLLECTOR
IL DECAMERON
DECEPTION
DECK THE HALLS
DECONSTRUCTING HARRY
DEEP BLUE
DEEP BLUE SEA
The Deep Blue Sea
THE DEEP END
Deep End (Terugzien)
DEEP IMPACT
DEEP IN THE WOODS
DEEP RISING
Deepwater Horizon
DEFIANCE
DEFINITELY, MAYBE
The Deflowering of Eva van End (Slow Crtiticism: De ontmaagding van Eva van End)
Dégradé
DEINING
DÉJÀ VU
Dekalog
DEKALOOG
DELBARAN
La délicatesse
DÉLITS FLAGRANTS
Deliver Us From Evil
DELIVER US FROM EVIL
DELIVER US FROM EVIL
THE DELIVERY
The Delivery Guy (Raznoschik)
Delivery Man
DELLAMORTE DELLAMORE
DELTA
DEMAIN DES L'AUBE
Demain tout commence
DEMOLITIAN MAN
Demolition (Jean-Marc Vallée over)
DEMON KNIGHT
Denial
DENISE CALLS UP
DENKEND AAN HOLLAND
DENNIS HOPPER: THE DECISIVE MOMENTS
DENNIS P.
DENNIS THE MENACE
THE DEPARTED
DEPARTMENT 36
DEPARTURES
DERECHO DE FAMILIA aka FAMILY LAW
Le dernier coup de marteau
DES HOMMES ET DES DIEUX
The Descendants
THE DESCENT
Desde allá
DESERT FLOWER
IL DESERTO ROSSO
DESI
El Desierto
DESMOND EN HET MOERASMONSTER
Despair
DESPERADO
DESPERATE MEASURES
DESPERATE REMEDIES
DESPERAUX: DE DAPPERE MUIS
DESPICABLE ME
Despicable me 2
Despicable Me 3/Verschrikkelijke Ikke 3
Después de Lucía
LES DESTINÉES SENTIMENTALES
DESTINY TURNS ON THE RADIO
DESTRICTED
Detachment
DETROIT ROCK CITY
DEUCE BIGALOW MALE GIGOLO
DEUCE BIGALOW: AMERICAN GIGOLO
Deux jours, une nuit
DEVIL
The Devil Inside
THE DEVIL WEARS PRADA
DEVIL'S ADVOCATE
The Devil's Double
Devil's Knot
THE DEVIL'S MINER
THE DEVIL'S OWN
THE DEVIL'S REJECTS
DEVILS ON THE DOORSTEP
Dheepan (Jacques Audiard over)
EL DIA DE LA BESTIA
DIABOLIQUE
LA DIABOLIQUES
DIALOGUE AVEC MON JARDINIER
DIALOOGOEFENING NO.1: STAD
DIAMONDS OF THE NIGHT
Diana
Diana Vreeland: The Eye Has to Travel
Diary of a Teenage Girl
DIARY OF A TIMES SQUARE THIEF
DIARY OF THE DEAD
DICK
The Dictator
DID YOU HEAR ABOUT THE MORGANS
DIE ANOTHER DAY
DIE HARD 4.0
DIE HARD WITH A VENGEANCE
Die laatste zomer
DIEF!
Diego Star
DIEP
DIFFERENT CINEMA VOLUME 3
DIFFERENT FOR GIRLS
Difret (Zeresenay Mehari over)
Dikkertje Dap
THE DILEMMA
UN DIMANCHE A KIGALI
Het diner
DINNER FOR SCHMUCKS
DINOSAUR
Dior and I
Diplomatie (Volker Schlöndorff over)
DIRTY DANCING 2
DIRTY DIARIES
Dirty Grandpa
DIRTY MIND
DIRTY PRETTY THINGS
DIS-MOI QUE JE RÊVE
THE DISAPPEARANCE OF ALICE CREED
The Disappearance of Eleanor Rigby
Disappearing Landscape
DISASTER MOVIE
DISCLOSURE
DISCO PIGS
THE DISCOVERY OF HEAVEN
LES DISEURS DE VÉRITÉ
DISGRACE
DISNEY'S TARZAN
DISTANCE
La distancia
THE DISTINGUISHED GENTLEMAN
THE DISTRICT
DISTRICT 9
DISTURBIA
DIVA DOLOROSA
Divergent
The Divergent Series: Allegiant
Divergent Series: Insurgent
The Divide
DIVINE INTERVENTION
DIVINE SECRETS OF THE YA-YA SISTERHOOD
DIVINE TRASH
THE DIVING BELL AND THE BUTTERFLY
Il DIVO
DIVORCING JACK
Django
Django
Django Unchained
DO NOT DISTURB
Do Not Disturb
The Do-Deca-Pentathlon
DOBERMANN
Doctor Strange
DODGEBALL
DOG SOLDIERS
A Dog's Purpose
DOGMA
DOGTOOTH
DOGTOWN AND Z-BOYS
DOGVILLE
DOGVILLE CONFESSIONS
Dokter Pulder zaait papavers
DOKTOR MABUSE, DER SPIELER
IL DOLCE E L'AMARO
Dolfje Weerwolfje
De dolle tweeling
De dolle tweeling 2
De dolle tweeling 3
DOLLS
DOLORES CLAIBORNE
Dom/The House
DOMESTIC DISTURBANCE
DE DOMINEE
DOMINO
The Domino Effect
DOMWEG GELUKKIG
DON
DON
Don Jon
DON'S PLUM
Don't Be Afraid of the Dark
Don't Breathe
DON'T COME KNOCKING
DON'T LOOK BACK
DON'T LOOK NOW
DON'T SAY A WORD
DON'T STOP THE SHOW
DONDERBROEK
DONKEY PUNCH
Donkeyote
DONNIE BRASCO
DONNIE DARKO
IL DONO
DOOD EIND
DOOD IN VENETIË
Doodslag
DOOM
THE DOOM GENERATION
DOOMSDAY
DOOR DE WIND GEJAAGD (EL VIENTO SE LLEVO LO QUE)
DOOR IN THE FLOOR
THE DOORS: WHEN YOU'RE STRANGE
Dope
DOPO MEZZANOTTE
LA DOPPIA ORA
Dorsvloer vol confetti
DOS CRIMINES
Dos disparos
DOSSIER K.
The Double
The Double
DOUBLE JEOPARDY
Double Play (Ernest Dickerson over)
DOUBLE TAKE
DOUBLE TEAM
DOUBLE WHAMMY
DOUBLE YOU STREET
DOUBT
DOUCHES FROIDES
DOUG'S 1E FILM
DOWN
DOWN PERISCOPE
DOWN TO EARTH
DOWN TO YOU
DOWN WITH LOVE
DR. AKAGI
DR. DOLITTLE
DR. DOLITTLE 2
Dr. Seuss' The Lorax
DR. T AND THE WOMAN
DRACULA (1931)
DRACULA 2000
Dracula Untold
DRAG ME TO HELL
DRAGON: THE BRUCE LEE STORY
DRAGONBALL: EVOLUTION
DRAGONFLY
DRAGONHEART
DRAKENHEUVEL
DRAKENJAGERS
DRAMA/MEX
Dream House
DREAMCATCHER
DREAMER: MIJN DROOMPAARD
THE DREAMERS
DREAMING BY NUMBERS
A DREAMSCAPE, GAMBLING IN AMERICA
Dredd 3D
DREI
DE DRIE BESTE DINGEN IN HET LEVEN
Drie dvd's met films van Maya Deren
DE DRIE MUSKETIERS
DE DRIE ROVERS
Dries
DRIFT
Drift
DRIFTING CLOUDS
DRIJFZAND
DRILLBIT TAYLOR
Drinking Buddies
Drive
DRIVE ANGRY 3D
DRIVEN
DRÔLE DE FÉLIX
Droom & daad
DE DROOM VAN DE BEER
DROOMLAND DDR
The Drop
DROP DEAD GORGEOUS
DROP ZONE
DROPOUTS
DROWNING MONA
Drug War
Dubbelspel
THE DUCHESS
DUDE, WHERE IS MY CAR?
DUE AMICI
DUE DATE
THE DUEL PROJECT
DUIMELIJNTJE
The Duke of Burgundy (Maria Rohm over)
THE DUKES OF HAZZARD
Dukhtar
DUMB AND DUMBER
Dumb and Dumber To
DUMB AND DUMBERER: WHEN HARRY MET LLOYD
DUMBLAND
Dummie de Mummie
Dummie de Mummie en de Sfinx van Shakaba
Dummy Jim
DUMPLINGS
Dunderklumpen
DUNGEONS & DRAGONS
Dunkirk
DE DUNNING BROERS
DUNSTON CHECKS IN
DUNYA & DESIE IN MAROKKO
DUPLEX
DUPLICITY
Durak (The Fool)
DUSKA
Dying of the Light
DYING TO GO HOME