Isle of Dogs
The Cleaners
The Death of Stalin
Jeannette
Lean on Pete
wat niet weet wat niet deert?

The Cleaners

Duitsland/Brazilië/Nederland/Italië/Verenigde Staten, 2018 | Hans Block, Moritz Riesewieck
Facebook en andere sociale-mediaplatformen hebben hun vuile werk uitbesteed aan digitale sweatshops in lagelonenlanden. Zij zorgen ervoor dat onze tijdlijnen geen onwelgevallige beelden bevatten. Maar wat is de echte prijs die daarvoor wordt betaald, vraagt documentaire The Cleaners zich af.

Door Rejo Zenger

Op de een of andere manier krijg je op Facebook zelden iets te zien dat écht schokkend is. Geen dick pics of filmpjes van onthoofdingen en seksueel misbruik van kinderen. Dat is niet omdat dat soort afbeeldingen en filmpjes nooit gepost worden. Maar zodra ze maar even op het platform te zien zijn, dan is Facebook er als de kippen bij om ze te verwijderen. Facebook laat je graag denken dat z'n algoritmes daar wel voor zorgen. Maar de realiteit is een heel stuk rauwer en donkerder, zo laat de documentaire The Cleaners zien. The Cleaners is de eerste lange documentaire van het Duitse makersduo Hans Block en Moritz Riesewick. Hij ging afgelopen januari in première op het Sundance Filmfestival, was daarna in Rotterdam te zien bij de Critic's Choice en krijgt nu een bioscooproulement. Hoewel de film specifiek over de moderatie bij Facebook gaat, is veel van de besproken problematiek van toepassing op alle sociale mediaplatformen.



Digitale sweatshops
Wat de film laat zien is dat Facebook, om ervoor te zorgen dat onze tere zieltjes niet gekwetst worden, de handmatige moderatie van z'n platform grotendeels heeft uitbesteed aan bedrijven in lagelonenlanden. Voor duizenden mensen in landen als de Filipijnen bestaat hun lange werkdag uit niets anders dan onze uploads beoordelen. Slechts de posts over onderwerpen die heel lokaal gevoelig liggen worden dichterbij huis beoordeeld. Zo worden Nederlandse posts over Sylvana Simons of Duitse posts over de Tweede Wereldoorlog beoordeeld door zogeheten "commercial content moderators" in Berlijn.
Deze moderatoren staan niet op de loonlijst van Facebook en zijn vrijwel onzichtbaar voor de gebruikers van het platform. Dat is, voor Facebook, wel zo prettig. Want wat niet bekend is, levert ook geen ophef op. Als je als gebruiker weet dat mensen in digitale sweatshops in lage lonenlanden jouw feed schoonhouden, voel je je misschien toch wat minder comfortabel bij het gebruik van de dienst. Deze documentaire brengt de anders onzichtbare schoonmakers voor het eerst toegankelijk in beeld.



Targets halen
Maar het uitbesteden naar die lagelonenlanden heeft nog een 'voordeel' voor Facebook: het zijn landen met goedkope arbeid en lagere arbeidsstandaarden. De documentaire laat zien hoe de moderatoren een target van 25.000 uploads per dag moeten beoordelen. Bij een Nederlandse werkdag is dat dus ongeveer één afbeelding per seconde. Delete. Delete. Ignore. Delete. Ignore. En het gaat dan niet om katten­plaatjes, maar om beelden die door Facebookgebruikers als aanstootgevend zijn aangemerkt, waaronder onthoofdingen, zelfmoorden en verkrachtingen. De hele dag door en zonder serieuze aandacht voor de traumatische psychische gevolgen voor de moderatoren.
Bij de moderatoren in Berlijn is dat niet wezenlijk anders. Daar liggen de targets misschien wat lager, maar is er voor de 1100 medewerkers ook slechts één psycholoog, één maatschappelijk medewerker en één "feelgoodmanager" beschikbaar — zo viel vorige maand te lezen in de Volkskrant.



Amerikaanse normen en waarden
Het outsourcen van het smerige werk naar lagelonenlanden is niet de enige maatschappelijke impact van het mondiaal opererende bedrijf. Eén van de moderatoren uit de film vertelt over de lijst van 37 organisaties die door de Verenigde Staten als terroristisch zijn aangemerkt: "You have to memorize everything [...]. Memorize their flags, memorize their sayings." Een organisatie die niet op de lijst voorkomt zal niet snel als terroristisch worden behandeld, tenzij hevige publieke kritiek Facebook dwingt af te wijken van z'n eigen beleid. Het illustreert hoe Facebook Amerikaanse normen en waarden aan de rest van de wereld oplegt, zonder oog voor lokale culturen. Dat is niet anders voor blote tepels of voor parodieën.
Het bedrijf dicteert ons z'n wereldbeeld, door te beslissen wat we wel en niet mogen zien. Het gaat niet meer alleen om de vraag hoe schokkend een bepaald beeld is, maar ook of iets nieuws kan zijn. Wat niet gedeeld kan worden op Facebook zal minder snel nieuws zijn. Soms fungeren de schokkende beelden van een afschuwelijke gebeurtenis als een katalysator voor een verandering. Zonder iconisch beeld van het levenloze lichaam van de zwarte jongeman Michael Brown was er waarschijnlijk minder aandacht voor de discriminatie bij de Amerikaanse politie. We hadden waarschijnlijk ook nooit iets gezien van de talloze demonstraties van protesterende burgers. De martelingen in de Abu Ghraib-gevangenis hadden nooit de aandacht gekregen als de beelden ervan nooit zichtbaar waren geweest. En dat de Vietnam-oorlog niet wordt vergeten is mede te danken aan die ene beeldbepalende foto.

Monopolist beslist
Al die zojuist genoemde beelden worden van tijd tot tijd door Facebook van z'n platform geweerd. Soms tijdelijk, soms permanent. In alle gevallen geldt: hadden we die beelden niet gezien, dan hadden ze zich nooit op ons netvlies kunnen branden en waren de afschuwelijke gebeurtenissen die eraan ten grondslag lagen al veel verder in ons collectieve geheugen weggezakt.
De vraag wanneer of onder welke voorwaarden dit soort beeldmateriaal gezien moet worden is niet makkelijk te beantwoorden. Maar één ding is wel duidelijk: het is niet verstandig om de beslissing daarover bij een grote Amerikaanse monopolist neerleggen. Een moloch waarvan de beslissingen vooral gebaseerd worden op een Amerikaanse moraal. Een commercieel bedrijf waarvan de belangen niet per se met die van z'n gebruikers (met ons dus!) overeenkomen.
Je moet het ze nageven, de meeste moderatoren die in de documentaire aan het woord komen zijn vaak blij of zelfs trots op hun werk. Zonder baan zouden ze op de vuilnisbelt eindigen, op zoek naar iets waardevols tussen het afval. Deze baan, weliswaar niet bij maar wel voor Facebook, geeft ze de kans om achter een beeldscherm te zitten en beter betaald te worden. Toch verandert dat niet veel: nog altijd ploeteren ze op een vuilnisbelt door het afval. Maar nu is het niet meer het lokaal geproduceerde afval, maar het digitale afval van ons - want wijzelf zijn er te beroerd voor om het op te ruimen.

Rejo Zenger werkt als beleidsadviseur bij digitale burgerrechtenbeweging Bits of Freedom. Hij is gefascineerd door de rol die technologie in onze samenleving speelt.


top
The Cleaners

Mei 2018 #409

Productie
Christian Beetz
Georg Tschurtschenthaler
Regie
Hans Block
Moritz Riesewieck
Scenario
Hans Block
Moritz Riesewieck
Georg Tschurtschenthaler
Camera
Max Preiss
Axel Schneppat
Montage
Philipp Gromov
Markus Schmidt
Hansjörg Weißbrich
Muziek
John Gürtler
Jan Miserre
Paradox Paradise
Lars Voges

Kleur, 88 minuten

Distributie
Periscoop Film
Te zien
vanaf 17 mei

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


C

C'EST ARRIVÉ PRÈS DE CHEZ VOUS
C'EST DÉJÀ L'ÉTÉ
C'est la vie!
C'EST PAS MOI, JE LE JURE!
C'EST QUOI LA VIE?
C.R.A.Z.Y.
ÇA COMMENCE AUJOURD'HUI
CABIN FEVER
The Cabin in the Woods
CABLE GUY
CACHÉ
CACHORRO
CADILLAC GIRLS
Caesar Must Die
Cafard
Café de Flore
CAFE DE LOS MAESTROS
CAFÉ FLESH
Café Society
IL CAIMANO
Câini
CAIRO TIME
A CAIXA
The Cakemaker
CALENDAR
CALENDAR GIRLS
CALIFORNIA DREAMIN' (ENDLESS)
CALIMUCHO
Call Girl
Call Me by Your Name
CALLE 54
EL CALLEJON DE LOS MILAGROS
CALLING E.T.
CALVAIRE
Calvary (Previously Unreleased)
Camille Claudel 1915
The Campaign
CAN'T U HEAR ME SINGIN'
CANADIEN BACON
CANDY (Christian Marquand)
CANDY (Neil Armfield)
EL CANT DELS OCELLS
LA CANTANTE DE TANGO
The Canyons
CAOS CALMO
CAÓTICA ANA
CAPITÃES DE ABRIL
Il capitale umano
CAPITALISM, A LOVE STORY
CAPOTE
Capsule (Imagine)
CAPTAIN ABU RAED
Captain America: Civil War
Captain America: The First Avenger 3D
Captain America: The Winter Soldier 3D
CAPTAIN CORELLI'S MANDOLIN
Captain Fantastic
Captain Phillips
Capture the Flag (Race naar de maan)
CAPTURING THE FRIEDMANS
CARAMEL
CARAVAGGIO
CAREER GIRLS
Cargo (Ben Howling, Yolanda Ramke)
CARGO (Clive Gordon)
CARGO 200
CARLA'S LIST
CARLA'S SONG
CARLITO'S WAY
CARMEN MEETS BORAT
CARMEN VAN HET NOORDEN
Carnage
Carnival
CARNIVÀLE
Carnotstraat 17
CARO DIARIO
Carol
Carrie
CARRIERS
CARRINGTON
CARS
Cars 2 (NL)
Cars 3
Cartas da guerra (Ivo Ferreira over)
CASA DE LAVA
CASA DE LOS BABYS
CASABLANCA
CASANEGRA
CASANOVA
CASE 39
CASHBACK
CASINO
CASINO ROYALE
CASPER
Casper & Emma
Casper & Emma de bergen in
Casper en Emma maken theater
Casper en Emma op safari
CASSANDRA'S DREAM
Casse-tête chinois
CASSHERN
CAST AWAY
casting a glance
CASTINGX
THE CASTLE
THE CAT IN THE HAT
THE CAT RETURNS
Catch 44
CATCH A FIRE
CATCH ME IF YOU CAN
CATERINA VA IN CITTÀ
CATFISH
CATS & DOGS: DE WRAAK VAN KITTY GALORE
CATWOMAN
CAVALE
Cave of Forgotten Dreams
The cave of the yellow dog (Byambasuren Davaa over)
CECIL B. DEMENTED
CELEBRITY
DE CELESTIJNSE BELOFTE
CELIA
THE CELL
CELL 211
CELLULAR
THE CELLULOID CLOSET
CELOS
THE CEMENT GARDEN
Cemetery of Splendour
LES CENT ET UNE NUITS
Centaur
CENTER STAGE
CENTRAL DO BRASIL
Central Intelligence
CENTURION
LA CÉRÉMONIE
Certain Women (Previously Unreleased)
CÉSAR ET ROSALIE
Cézanne et moi
CHACUN CHERCHE SON CHAT
CHACUN SON CINÉMA
CHAIN REACTION
CHALET GIRL
CHALK
CHAMANKA
THE CHAMBER
LA CHAMBRE DES OFFICIERS
LA CHAMBRE VERTE
La Chana
CHANDNI CHOWK TO CHINA
The Change-up
CHANGELING
CHANGING LANES
CHAOS (Coline Serreau)
CHAOS (Tony Giglio)
Chapiteau Show
CHAPLIN
Chappie
CHARACHAR
CHARADE
CHARLES CHAPLIN DVD-BOX
CHARLIE AND THE CHOCOLATE FACTORY
Charlie en Hannah gaan uit
CHARLIE ST. CLOUD
CHARLIE WILSON'S WAR
CHARLIE'S ANGELS (2000)
CHARLIE'S ANGELS: FULL THROTTLE
Charlie's Country
CHARLOTTE GRAY
CHARLOTTE'S WEB
THE CHASE
THE CHASER
CHASERS
CHASING AMY
CHASING LIBERTY
Chasing Mavericks
CHASING SLEEP
LA CHASSE AUX PAPILLONS
THE CHATÊAU
CHE PART 1 EN 2
CHE?
CHEAP LUDES
CHEAPER BY THE DOZEN
CHEAPER BY THE DOZEN 2
Check It
Cheerful Weather for the Wedding
Chef
LE CHÊNE
Cherchez Hortense
CHÉRI
The Chernobyl Diaries
CHERRY BLOSSOMS — HANAMI
CHERRY FALLS
Chevalier
Les chevaliers blancs
Les chevaux de Dieu
CHEVOLUTION
Chez nous (Lucas Belvaux over)
Chez nous (Tim Oliehoek)
Chi-Raq
LE CHIAVI DI CASA
CHICAGO
CHICKEN LITTLE
CHICKEN RUN
CHICKIES, BABIES AND WANNABEES
CHIKAMATSU MONOGATARI
Child 44
Child of God
Child's Pose
CHILDREN OF HEAVEN
THE CHILDREN OF HUANG SHI
CHILDREN OF MEN
CHILDREN OF NATURE
CHILL FACTOR
Het Chimpansee Complex
Chimpanzee
CHINA BLUE
CHINA STRIKE FORCE
China's Van Goghs
CHINATOWN
Chinatown (gerestaureerd)
CHINESE BOX
A CHINESE GHOST STORY: THE TSUI HARK ANIMATION
Chips
CHLOE
CHOCOLAT
CHOCOLATE
The Choice
CHOPPER
LES CHORISTES
Chorus
A CHRISTMAS CAROL
Chronic
Chronicle
CHRONICLE OF A DISAPPEARANCE
THE CHRONICLES OF NARNIA — THE LION, THE WITCH AND THE WARDROBE
THE CHRONICLES OF NARNIA: THE VOYAGE OF THE DAWN TREADER
CHRONICLES OF RIDDICK
CHUNGKING EXPRESS
CHUNHYANG
CHUTNEY POPCORN
EL CID, DE LEGENDE
CIDADE BAIXA
CIDADE DE DEUS (CITY OF GOD)
CIDADE DOS HOMENS
THE CIDER HOUSE RULES
Le Ciel Flamand
EL CIELO GIRA
EL CIELO, LA TIERRA Y LA LLUVIA
LA CIÉNAGA
Cigán/The Garden
Cinderella
CINDERELLA MAN
A CINDERELLA STORY
CINÉMA INVISIBLE
CINEMA, ASPIRINES AND VULTURES
La cinquième saison
THE CIRCLE (Jafar Panahi)
The Circle (James Ponsoldt)
CIRCLE OF FRIENDS
Circumstance
CIRCUS
CIRKELIENTJE
Cirkus Columbia
CIRQUE DU FREAK: THE VAMPIRE'S ASSISTANT
CITIZEN KANE
CITIZEN RUTH
Citizenfour
CITY BY THE SEA
CITY HALL
CITY OF ANGELS
CITY OF EMBER
CITY OF GHOSTS (Matt Dillon)
CITY OF INDUSTRY
CITY OF JOY
THE CITY OF LOST CHILDREN
City of Violence
El ciudadano ilustre
A civil action
THE CLAIM
CLAIRE DOLAN
El Clan
Clash
CLASH OF THE TITANS 3D
CLAUDE CHABROL COLLECTIE
CLAUS, OP HANDEN GEDRAGEN
CLEAN
CLEAN, SHAVEN
The Cleaners
CLEAR AND PRESENT DANGER
THE CLEARING
CLERKS II: PASSION OF THE CLERKS
CLICK
THE CLIENT
CLIFFHANGER
Cloaca
CLOCKERS
CLOCKSTOPPERS
Cloclo
CLOSE TO HOME
CLOSER
CLOSING THE RING
Cloud Atlas
Clouds of Sils Maria
CLOVERFIELD
El Club (Pablo Larraín over)
Club Sándwich
De club van Sinterklaas & de pietenschool
De club van Sinterklaas & de verdwenen schoentjes
De club van Sinterklaas & geblaf op de pakjesboot
De club van Sinterklaas & het geheim van de speelgoeddokter
De Club van Sinterklaas & het pratende paard
CLUB ZEUS
CLUELESS
COACH CARTER
Cobain
COBB
COCKFIGHTER
Coco
COCO AVANT CHANEL
COCO CHANEL & IGOR STRAVINSKY
CODE 46
Code Blue
CODE INCONNU
Code M
COFFEE AND CIGARETTES
Cold Breezes
COLD COMFORT FARM
COLD FEVER
The Cold Light of Day (Mabrouk El Mechri)
THE COLD LIGHT OF DAY (Rudolf van den Berg)
COLD SOULS
COLLATERAL
Collateral Beauty
COLLATERAL DAMAGE
LE COLLIER PERDU DE LA COLOMBE
Colombiana
COLOR OF NIGHT
Il colore nascosto delle cose (Silvio Soldini over)
COLPO DI LUNA
COMANDANTE
COMBAT SHOCK
Les combattants
A COMÉDIA DE DEUS
COMEDIAN HARMONISTS
Coming Home
Comme un chef
Comme un homme
COMME UNE IMAGE
LA COMMUNE
The Commuter
COMO AGUA PARA CHOCOLATE
THE COMPANY
COMPANY MAN
The Company Men
Company Orheim
The Company You Keep
COMPASSIONATE SEX
Complete Unknown
The Complex
Compostella
Computer Chess
LA COMUNIDAD
CON AIR
Conan The Barbarian 3D
LE CONCERT
THE CONCIERGE
Concussion
CONDUCTING MAHLER
CONFESSION, FROM THE COMMANDER'S DIARY
Le confessioni
CONFESSIONS OF A DANGEROUS MIND
CONFESSIONS OF A SHOPAHOLIC
CONFESSIONS OF A TEENAGE DRAMA QUEEN
CONFIDENCE
CONFIDENCES TROP INTIMES
CONFITUUR
Il conformista (Thuiskijken)
CONGO
CONGORAMA
The Congress
The Conjuring
The Conjuring 2
CONNY & CARLA
La conquête
LE CONSEGUENZE DELL'AMORE
CONSENTING ADULTS
CONSPIRACY THEORIE
The Conspirator
CONSPIRATORS OF PLEASURE
THE CONSTANT GARDENER
CONSTANTINE
CONTACT
Contagion
CONTAINER
CONTE D'AUTOMNE
CONTE D'ÉTÉ
CONTE D'HIVER
UN CONTE DE NOËL
THE CONTENDER
Contraband
CONTRACORRIENTE
CONTRE TOI
CONTROL
LES CONVOYEURS ATTENDENT
COOKIE'S FORTUNE
COOL
COOL & CRAZY
Cool Girls
COOL RUNNINGS
THE COOLER
COP LAND
COPACABANA
COPIE CONFORME
COPS VS. THUGS (KENKEI TAI SOSHIKI BORYOKU)
COPYCAT
COPYING BEETHOVEN
CORAJE
CORALINE EN DE GEHEIME DEUR
CORDERO DE DIOS (LAMB OF GOD)
THE CORE
Corman's World: Exploits of a Hollywood Rebel
Corn Island
Cornelis
CORPSE BRIDE
THE CORRIDOR
CORRINA, CORRINA
THE CORRUPTOR
Corta
CORTO MALTESE: LA COUR SECRÈTE DES ARCANES
COSAVOGLIODIPIÙ
Cosmopolis
COSTA BRAVA
COSTA!
A COUCH IN NEW YORK
The Counselor
THE COUNT OF MONTE CRISTO
Countdown to Zero
COUNTERPARTS (GEGENÜBER)
THE COUNTRY TEACHER
LE COUPERET
UN COUPLE EPATANT
COUPLES RETREAT
COURAGE UNDER FIRE
COURTING COURTNEY
COUSIN BETTE
THE COVE
COWBOY BEBOP: THE MOVIE
THE COWBOY WAY
Les cowboys
Cowboys & Aliens
COWBOYS IN KOSOVO
CQ
Crab Trap
CRADLE 2 THE GRAVE
THE CRAFT
CRANK
CRASH (David Cronenberg)
CRASH (Paul Haggis)
THE CRAZIES
Crazy (Workshop Filmkritiek)
CRAZY HEART
CRAZY IN ALABAMA
Crazy, Stupid, Love
CRAZY/BEAUTIFUL
CREATION
Creative Control
Creed
CREEP
CREMASTER MARATHON
CREPUSCULE
CRIME D'AMOUR
EL CRIMEN DEL PADRE AMARO
CRIMEN FERPECTO
CRIMES OF THE FUTURE
Criminal
Criminal Activities
CRIMSON GOLD
Crimson Peak
CRIMSON RIVERS 2
CRIMSON TIDE
LA CRISE
CRITICAL DECISION
CROCODILE DUNDEE IN LOS ANGELES
Les croix de bois
CRÓNICA DE UNA FUGA
CRONICAS
CRONOS
The Croods
CROOKLYN
CROSS FATE
THE CROSSING
THE CROSSING GUARD
CROSSING OVER
CROSSING THE BRIDGE: THE SOUND OF ISTANBUL
CROSSROADS
CROUCHING TIGER, HIDDEN DRAGON
THE CROW
THE CROW: CITY OF ANGELS
THE CRUCIBLE
The Crucifixion
CRUEL INTENTIONS
Crulic: The Path to Beyond
CRUMB
CRUSH
THE CRUSH
CRUSH PROOF
LA CRUZ
CRYING FREEMAN
THE CRYING GAME
CUBA FELIZ
Cuban Fury
THE CUP
CURDLED
THE CURE
CURE & PULSE
Cure for Pain
A Cure for Wellness
CURFEW
THE CURIOUS CASE OF BENJAMIN BUTTON
CURSE OF THE GOLDEN FLOWER
THE CURSE OF THE JADE SCORPION
CURSED
EL CUSTODIO
CUTTHROAT ISLAND
THE CUTTING EDGE
CYCLO
CYPHER
CYRUS