The Killing of a Sacred Deer
Visages villages
Happy End
A Ghost Story
Battle of the Sexes
De moordenaar en het meisje

BEYOND REASON

Nederland, 2000 | Marijke Jongbloed
Als uitstapje tijdens de Fatal reaction-reeks over vrouwen ver weg die vergeefs naar een man zoeken, maakt Marijke Jongbloed nu een documentaire over een ander curieus, zij het minder wijd verbreid, heterosekueel fenomeen: de innige relatie tussen ter dood veroordeelden en hun penvriendinnen. Liefde op het scherpst van de snede en toch zonder riscio's.

"Ik voelde me Florence Nightingale die een eenzame ziel zou gaan redden", vertelt briefschrijfster Gea Knol met meisjesachtige opwinding in Beyond reason. Als zoekende puber start ze in 1984 op haar zeventiende de briefwisseling met Bryan Jennings, in 1980 in Florida ter dood veroordeeld wegens verkrachting en moord op een zesjarig meisje. Over die gruwel wordt in de briefwisseling niet gesproken. Jennings kan er niet over praten noch schrijven omdat dat zijn leven in gevaar zou brengen en Gea Knol wil het helemaal niet weten.
In 1996 krijgt ze het toch in een brief te horen, en dan is het een klap, daar ze zelf als maatschappelijk werkster werkt met kinderen die slachtoffer zijn van seksueel geweld. Na enige aarzeling zet ze de innige, schriftelijke relatie toch door, publiceert in 1999 de brieven in boekvorm, om met de opbrengst een Nederlandse advocaat te zoeken in New Orleans, Bart Stapert, en met hem (onder toeziend oog van filmmaakster Jongbloed) te gaan proberen Bryans doodstraf om te zetten in levenslang.

Beminnelijk
Ook filmmaakster Marijke Jongbloed stort zich wat naïef op het gevoelige onderwerp. Als Europeaan was ze een leek op het gebied van geweld, wraak en de doodstraf, meldt ze in de persmap, maar de gepubliceerde briefwisseling tussen Knol en Jennings maakte haar nieuwsgierig. Gea Knols verhaal bood de mogelijkheid tot een portret van een ter dood veroordeelde en de invloed van zijn veroordeling op alle betrokkenen: zijn familie, zijn penvriendin en de familie van het slachtoffer.
Jongbloed laat Knol uitvoerig aan het woord over haar door de jaren heen groeiende relatie met Jennings, en volgt de briefschrijfster op bezoek bij de licht autistische moeder en zeer afkerige oom en tante van de moordenaar, de idealistische advocaat, de nu beminnelijk doch beslist overkomende Jennings zelf, en ze praat met de dochter van een vermoorde dominee die sinds de dag van de moord haar leven vult met het strijden voor de vergeving van haar vaders moordenaar.
De familie van het slachtoffer van Jennings komt echter niet in beeld. Jongbloed krijgt de moeder van het meisje tegen het einde van de film wel aan de telefoon en probeert haar onder valse voorwendselen ("mijn film gaat over rouw, herinnering en vergeving, bij mensen die met een moord te maken hebben gehad") tot medewerking te verleiden. De moeder vertelt haar dat ze begrijpt dat mildheid van haar kant de ter dood veroordeelde zou kunnen redden maar ze wil Jennings helemaal niet redden. De man schepte drie rechtzaken lang op over wat hij gedaan had. Hij heeft niet alleen haar dochtertje vermoord, maar ook het hart gebroken van de grootouders, en haar gezin en leven verwoest. Als het aan haar lag had hij helemaal geen penvriendin. Ze wil dat hij eerder dood is dan zij.

Galg en rad
Voor een anti-doodstraffilm die recht wil doen aan alle betrokkenen roept Jongbloeds film wonderlijk veel sympathie op voor deze laatste geïnterviewde, die Jennings dood verlangt. Tijdens deze telefoonscène (vanaf een hotelkamer, Jongbloed belt, Knol hoort toe) vind je eigenlijk dat ze die moeder met rust moeten laten. Het is de naïef-emotionele benadering van filmmaakster en penvriendin die die tegenstrijdige reactie teweeg brengt.
Gea Knol is oprecht in haar geloof in de gevangene en ook in de geschoktheid over zijn daad, maar haar tranen na het lezen van oude krantenartikelen over de zaak roepen ook vragen op. Dat Jennings veranderd is, is moeilijk aan te nemen van een vrouw die de oude Jennings zo lang niet heeft willen kennen. Het beeld dat opdoemt uit de gesprekken met hem en zijn familie is dat van de enige zoon van een meer met zichzelf gepreoccupeerde, alleenstaande moeder, die voor galg en rad opgroeide in een 'red neck'-milieu, en die vervolgens in de marine leerde dat hij almachtig was. Een nare, liefdeloze achtergrond (schrijnend is dat ook Jennings familie de doodstraf wenst om maar niet meer met de pijnlijkheid van zijn geschiedenis te hoeven leven), maar niet dramatisch genoeg om hem de slachtoffer/dader te laten zijn waar Knol op hoopt.
Nu zijn de meeste weldenkende mensen tegen de doodstraf en doet die achtergrond van Jennings er dus niet zo toe. Alleen Jongbloed benadert het onderwerp met iets te veel voor zich sprekende empathie met de 'goeden' (de vergevingsgezinde anti-doodstrafstrijders ) en verontwaardiging tegenover de 'fouten' (de wraaklustige pro-doodstrafpleiters) met het genoemde averechtse resultaat. Toch is Beyond reason daarom nog geen slechte film. Al worden de antwoorden soms wat vooringenomen opgediend, de grote vragen die opdoemen achter deze geschiedenis — over schuld, boete, wraak, vergeving, socialisatie en verandering — komen allemaal aan de orde en blijven knagen.

Jann Ruyters



top
BEYOND REASON

April 2000 #210

Productie
Eric Kafoe
Rebecca Snedeker
Regie en scenario
Marijke Jongbloed
Camera
Rene Heijnen
Peter Brugman
Montage
Chris Teerink
Muziek
Staalplaat
LOSD
Peter Fleur
O Yuki Conjugate
Met
Gea Knol
Bryan Jennings
Bart Stapert

Kleur, 100 minuten

Distributie
Cinemien
Te zien
vanaf 13 april

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


B

B-52
B. LOVE COLDER THAN DEATH
B. MONKEY
BAADASSSSS!
DER BAADER MEINHOF KOMPLEX
BAARÌA
BAB EL-OUED CITY
The Babadook
BABAJI, AN INDIAN LOVE STORY
BABE
BABE: PIG IN THE CITY
BABEL
BABIES
BABOOSKA
BABS
De baby
BABY BLUE
Baby Driver
BABY GENIUSES
BABY MAMA
THE BABY OF MÂCON
BABY'S DAY OUT
BABYLON
BABYLON A.D.
The babymakers
Bacalaureat (Cristian Mungiu over)
THE BACHELOR
Bachelorette
HET BACHVIRUS
BACIAMI ANCORA
BACK TO GAYA
THE BACK-UP PLAN
BACKBEAT
BAD BOY BUBBY
BAD BOYS
BAD BOYS 2
BAD COMPANY
BAD DAY AT BLACK ROCK
BAD GIRLS OF MUSIC
BAD GUY
BAD LIEUTENANT
THE BAD LIEUTENANT: PORT OF CALL — NEW ORLEANS
Bad Moms
Bad Moms 2
Bad Neighbours
Bad Neighbours 2
BAD NEWS BEARS
BAD SANTA
Bad Santa 2
BAD TEACHER
The Bag Man
BAISE-MOI
UN BAISER S'IL VOUS PLAÎT
BAISERS VOLÉS
Bait 3D
DE BAL
LE BAL MASQUÉ
BALADA TRISTE DE TROMPETA
LA BALIA
BALIBO
BALKAN BAROQUE
Ballerina
BALLETS RUSSES
BALLO A TRE PASSI
LE BALLON ROUGE
BAMAKO
BAMBI
BAMBI II
BAMBOOZLED
THE BAND'S VISIT
La bande à Picasso
BANDIDAS
BANDIT QUEEN
BANDITS
Bang Gang (A Modern Love Story)
THE BANGER SISTERS
BANGKOK DANGEROUS (Danny & Oxide Pang)
BANGKOK DANGEROUS (Danny & Oxide Pang)
THE BANISHMENT
THE BANK JOB
DE BANKROET JAZZ
EL BAÑO DEL PAPA
BARAN
BARB WIRE
Barbara
THE BARBER OF SIBERIA
Barbershop: A Fresh Cut
Barbie, dolfijnenmagie
BARDSONGS
THE BAREFOOT CONTESSA
BARNEY'S VERSION
BARNYARD: THE ORIGINAL PARTY ANIMALS/BEESTENBOEL
LES BARONS
Barry
Bart Vegter: 9 abstracte films (1981-2008)
BASEKETBALL
BASHU
BASIC INSTINCT 2
THE BASKETBALL DIARIES
BASQUIAT
LOS BASTARDOS
Bastille Day
BATALLA EN EL CIELO
BATMAN & ROBIN
BATMAN BEGINS
BATMAN FOREVER
Batman vs. Superman: Dawn of Justice
BATTLE IN SEATTLE
The Battle of Algiers
Battle of the Sexes
Battle of the Year: The Dream Team
BATTLE ROYALE
BATTLE ROYALE 2
BATTLEFIELD EARTH
Battleship
The Bay
Baywatch
BE COOL
BE KIND REWIND
THE BEACH
BEAN
Bears
Beasts of No Nation
Beasts of the Southern Wild
BEAT
The Beatles: Eight Days a Week
Beats, Rhymes & Life Travels of a Tribe Called Quest
Un beau soleil intérieur
BEAU TRAVAIL
BEAUTIFUL BITCH
BEAUTIFUL BOXER
Beautiful Boy
THE BEAUTIFUL COUNTRY
Beautiful Creatures
BEAUTIFUL GIRLS
BEAUTIFUL JOE
A BEAUTIFUL MIND
BEAUTIFUL PEOPLE
BEAUTIFUL THING
Beauty and the Beast
Les beaux jours
BEAVIS AND BUTT-HEAD DO AMERICA
BECAUSE I SAID SO
BECK
BECOMING JANE
Becoming traviata
BEDAZZLED
BEDROOMS & HALLWAYS
BEDTIME STORIES
BEE MOVIE
BEEFCAKE
BEESEASON
BEESTENBOEL (BARNYARD: THE ORIGINAL PARTY ANIMALS)
Beestenboot
BEETHOVEN'S 2ND
BEFORE AND AFTER
Before I Fall
Before Midnight
BEFORE NIGHT FALLS
BEFORE SUNRISE
BEFORE SUNSET
BEFORE THE DEVIL KNOWS YOU'RE DEAD
Before the Flood
BEFORE THE RAIN
BEFORE THE STORM
Begin Again
Beginners
BEHIND ENEMY LINES
Behind the Candelabra
BEHIND THE SUN
Being Flynn
BEING HUMAN
BEING JOHN MALKOVICH
Bel ami
Belgica
THE BELIEVER
Bella Donna's
BELLA MARTHA
Bellas mariposas
Belle (Amma Asante)
Belle (André Delvaux)
BELLE (Irma Achten)
BELLE DE JOUR
Belle en het beest
BELLE ÉPOQUE
BELLE TOUJOURS
BELLE VAN ZUYLEN
Bellicher: Cel
BELOVED
BELPHÉGOR — LE FANTÔME DU LOUVRE
BEN X
Ben-Hur
BEND IT LIKE BECKHAM
De Bende van Oss
Bennie Stout
BENNY AND JOON
BENNY'S VIDEO
BENZINA
BEOWULF
BEOWULF & GRENDEL
Berberian Sound Studio
BERLIN ALEXANDERPLATZ: REMASTERED
Berliner Tagebuch
BERNIE
Bert Haanstra Compleet
BES VAKIT — TIMES AND WINDS
BESHKEMPIR
The Best Exotic Marigold Hotel
THE BEST INTENTIONS
Best Night Ever
The Best of Me
THE BEST THING IN LIFE
BEST WORST MOVIE
DE BESTE ZOMER
Bethlehem
BETTER THAN CHOCOLATE
Between the Devil and the Deep
BETWEEN THE DEVIL AND THE DEEP BLUE SEA
THE BEVERLY HILLBILLIES
BEVERLY HILLS CHIHUAHUA
BEVERLY HILLS COP 3
DER BEWEGTE MANN
BEWITCHED
BEWOGEN KOPER
BEYNELMILEL aka THE INTERNATIONAL
BEYOND (Åke Sandgren)
Beyond (Pernialla August)
BEYOND BORDERS
Beyond Clueless
BEYOND RANGOON
BEYOND REASON
Beyond Sleep
BEYOND THE CLOUDS (PAR DELÀ LES NUAGES)
BEYOND THE GAME
Beyond the Hills
Beyond the Mountains and Hills
BEYOND THE ROCKS
Beyond the Steppes
BEZNESS
Bezness as Usual (Alex Pitstra over)
The BFG
Bibi & Tina
Bibi & Tina 2 (NL)
Bibi & Tina: Jongens tegen de meiden
BICENTENNIAL MAN
Les bien-aimés
BIENVENUE CHEZ LES CH'TIS
Big Boy
THE BIG BRASS RING
BIG DADDY
Big Eyes
BIG FISH
Big Game
THE BIG HEAT
Big Hero
THE BIG HIT
THE BIG LEBOWSKI
Big Miracle
BIG MOMMA'S HOUSE
BIG MOMMA'S HOUSE 2
BIG MOMMAS: LIKE FATHER, LIKE SON
BIG NIGHT
The Big Parade
The Big Short
The Big Wedding
THE BIG WHITE
Bigfoot Junior
A Bigger Splash
BIGGER THAN JAMES DEAN
BIGGER THAN LIFE
BIGGIE & TUPAC
BIJ ONS IN DE JORDAAN
BIKKEL
BILLY ELLIOT
BILLY THE KID
BILLY'S BAD
BIN ICH SCHÖN?
BIN-JIP
BINGO
BIOGRAFI: ALBANESE VERHALEN
BIPEDALISM
BIR IHTIMAL DAHA VAR
THE BIRD CAN'T FLY
Bird People (Pascale Ferran over)
THE BIRDCAGE
Birdman
BIRDWATCHERS
BIRTH
BIRTHDAY GIRL
BITTER MOON
BITTER SUGAR
Bittersweet
A BITTERSWEET LIFE
BIUTIFUL
Black
Black & White & Sex
THE BLACK BALLOON
BLACK BUTTERFLIES
BLACK CAT, WHITE CAT
Black Coal
THE BLACK DAHLIA
Black Gold (Jean-Jacques Annaud)
BLACK GOLD (Marc & Nick Francis)
BLACK HAWK DOWN
BLACK KNIGHT
BLACK MASK
Black Mass
Black Mirror
Black Out
BLACK ROBE
BLACK SHEEP
BLACK SNAKE MOAN
BLACK SWAN
BLACK VENUS
Black's Game
Blackbird
BLACKBOARDS
Blackfish
Blackhat
Blackmail/Grand Piano
THE BLACKOUT/THE ADDICTION
BLACKWATER FEVER
BLADE
BLADE 2
BLADE RUNNER
Blade Runner 2049
Blade Runner: The Final Cut
BLADE TRINITY
BLADES OF GLORY
Blair Witch
BLAIR WITCH 2: BOOK OF SHADOWS
THE BLAIR WITCH PROJECT
Blancanieves
A Blast
BLAST FROM THE PAST
DE BLAUWE TREIN
BLAZEN TOT HONDERD
BLAZING SADDLES
BLED NUMBER ONE
The Bleeder
Blended
BLESS THE CHILD
Blessed Benefit
BLIND
BLIND DATE
BLIND DATE (2008)
BLIND LOVES
BLIND PIG WHO WANTS TO FLY (Previously Unreleased)
BLINDGANGERS
BLINDNESS
BLINDSIGHT
The Bling Ring
BLINK
BLISSFULLY YOURS
Blitz
Bloed, zweet & tranen
BLOEDBROEDERS
DE BLOEDBRUILOFT
Bloedlink
LA BLONDES AUX SEINS NUS
BLOOD AND WINE
BLOOD DIAMOND
Blood Father
BLOOD IN BLOOD OUT
Blood Ties
BLOODWORK
BLOODY ANGELS
BLOODY MONDAYS & STRAWBERRY PIES
BLOODY SUNDAY
BLOOT
BLOW
BLOWN AWAY
BLUB! IK BEN EEN VIS
BLUE
BLUE BELGIUM
BLUE CHIPS
BLUE CRUSH
Blue Jasmine
THE BLUE KITE
BLUE MOON
BLUE MOVIE
BLUE SKY
BLUE STREAK
BLUE TIGER
BLUE VALENTINE
BLUE VELVET
BLUEBERRY
Bluebird
The Blues Brothers
BLUES BROTHERS 2000
Boardwalk Empire
THE BOAT THAT ROCKED
BOAT TRIP
BOB LE FLAMBEUR
BOB ROBERTS
BOBBY
Bobby en de geestenjagers
BODIES, REST & MOTION
Bodkin Ras
THE BODY
Body (Previously Unreleased)
BODY BAGS
Body Language
BODY OF EVIDENCE
BODY OF LIES
BODY SHOTS
BODYGUARD
DE BOEKVERFILMING
Bojack Horseman
EL BOLA
BOLIVIA
BOLLETJES BLUES!
BOLLYWOOD HERO
BOLT
Het bombardement
BOMBÓN — EL PERRO
Bon Bini Holland
EL BONAERENSE
THE BONE COLLECTOR
Bone Tomahawk
DE BONTE BRIGADE
BOOGEYMAN
BOOGIE NIGHTS
Boogie Woogie
THE BOOK OF ELI
The Book Thief
BOOM!
BOOMERANG
BOPHA!
BORAT: CULTURAL LEARNINGS OF AMERICA FOR MAKE BENEFIT GLORIOUS NATION OF KAZAKHSTAN
Borders (Jacqueline van Vugt over)
BORDERTOWN
Borg/McEnroe
Borgman
BORN YESTERDAY
THE BORROWERS
De Boskampi's
The Boss
The Boss Baby
THE BOSS OF IT ALL
BOSTON KICKOUT
THE BOTHERSOME MAN
El botón de nácar (Patricio Guzmán over)
BOTTLE ROCKET
BOTTLE SHOCK
BOUNCE
BOUND
THE BOUNTY HUNTER
THE BOURNE IDENTITY
The Bourne Legacy
THE BOURNE SUPREMACY
THE BOURNE ULTIMATUM
BOVEN DE BERGEN
Boven is het stil
DE BOVENMAN
THE BOW (HWAL)
BOWFINGER
BOWLING FOR COLUMBINE
THE BOX
BOX OF MOONLIGHT
THE BOXER
The BoxTrolls
The Boy
Boy 7
BOY A
The Boy and the World
BOY CALLED TWIST
THE BOY IN THE STRIPED PYJAMAS
BOY MEETS GIRL STORIES
The Boy Next Door
THE BOY WHO CRIED BITCH
Boychoir
Boyhood
BOYS
BOYS DON'T CRY
BOYS ON THE SIDE
Brad's Status (Mike White over)
THE BRADY BUNCH MOVIE
BRAINSCAN
Bram Fischer
BRAM STOKER'S DRACULA
Brammetje Baas
Brandweerman Sam: UFO Alarm
BRASILIA, EEN DAG IN FEBRUARI
BRASSED OFF
Brasserie Valentijn
BRAT
BRATAN
BRATZ — THE MOVIE
Brave
THE BRAVE
THE BRAVE ONE
BRAVEHEART
BREACH
BREAD AND ROSES
THE BREAK-UP
BREAKDOWN
Breakfast at Tiffany's
BREAKFAST OF CHAMPIONS
BREAKFAST ON PLUTO
BREAKING AND ENTERING
Breaking Bad (Tweede helft seizoen 5)
BREAKING NEWS
BREAKING THE WAVES
BREAST MEN
BREATH
Breathe
BRENDAN AND THE SECRET OF THE KELLS
BRICK
Brick Mansions
BRIDE AND PREJUDICE
BRIDE FLIGHT
BRIDE OF CHUCKY
BRIDE WARS
BRIDESHEAD REVISITED
Bridesmaids
Bridge of Spies
BRIDGE TO TERABITHIA
THE BRIDGES OF MADISON COUNTY
BRIDGET JONES 2: THE EDGE OF REASON
Bridget Jones's Baby
BRIDGET JONES'S DIARY
DE BRIEF DIE NOOIT VERZONDEN WERD
BRIEF ENCOUNTER
DE BRIEF VOOR DE KONING
BRIEFGEHEIM
BRIGANDS, CHAPITRE VII
BRIGHT FUTURE
BRIGHT STAR
BRIGHT YOUNG THINGS
Brigsby Bear (Dave McCary, Kyle Mooney en Kevin Costello over)
Brimstone
Bring me the Head of Alfredo Garcia
BRINGING OUT THE DEAD
BROADWAY — BLACK SEA
BRODEUSES
Broers
BROKEBACK MOUNTAIN
Broken
BROKEN ARROW
The Broken Circle Breakdown
Broken City
BROKEN FLOWERS
BROKEN WINGS
A BRONX TALE
Brooklyn
BROOKLYN'S FINEST
BROOS
Bros' Before Ho's
BROTHER
BROTHER BEAR
BROTHERHOOD
BROTHERHOOD OF WAR
BROTHERS (Jim Sheridan)
BROTHERS (Susanne Bier)
THE BROTHERS BLOOM
THE BROTHERS GRIMM
THE BROTHERS MCMULLEN
BROTHERS OF THE HEAD
BROWN'S REQUIEM
BROWNIAN MOVEMENT
THE BROWNING VERSION
Brozer
BRUCE ALMIGHTY
BRUCIO NEL VENTO (BURNING IN THE WIND)
BRUISER
BRÜNO
BUBBA HO-TEP
BUBBLE
LA BÛCHE
THE BUCKET LIST
BUDDENBROOKS
BUDDHA COLLAPSED OUT OF SHAME
BUDDHA'S LOST CHILDREN
BUDDY
LA BUENA VIDA
BUENA VISTA SOCIAL CLUB
BUENOS AIRES VICE VERSA
BUFFALO '66
BUFFALO SOLDIERS
A BUG'S LIFE
Bugs
Buitenkampers
BULLET BOY
BULLET IN THE HEAD
Bullet to the Head
BULLETPROOF MONK
BULLETS OVER BROADWAY
BULLY
BULWORTH
DE BUNKER
Bunohan
BUÑUEL'S PRISONERS
BUONGIORNO NOTTE
LES BUREAUX DE DIEU
BURIED
BURLESQUE
Burma Storybook
BURMA VJ — REPORTING FROM A CLOSED COUNTRY
BURN AFTER READING
THE BURNING PLAIN
Burning Sands
Burnt
BURNT BY THE SUN
Burying the Ex
THE BUSINESS
A BUSINESS AFFAIR
THE BUTCHER BOY
The Butler
LE BUTTANE
THE BUTTERFLY EFFECT
BUTTERFLY KISS
BUTTERFLY ON A WHEEL
BUURMAN EN BUURMAN
By the Sea
BYE BYE BLUEBIRD
The Bye Bye Man
BYE-BYE
Byzantium