Kedi (Ceyda Torun over)
Aquarius
The Beguiled
Una mujer fantástica
Jaap van Heusden over In Blue
Gebeten pitbull

ADVOCAATJE LEEF JE NOG?

Nederland, 2004 | Jeroen Berkvens
Jeroen Berkvens maakte een portret van strafpleiter Paul Bovens, die na een bomaanslag op zijn praktijk stopte met zijn werk. Advocaatje leef je nog? is te zien in de DocuZone-theaters. "Een strafadvocaat is geen held."

In Advocaatje leef je nog? vertelt strafadvocaat Paul Bovens (46) — de 'pitbull onder de verhoorders' — zo op het oog onbewogen hoe een getuige, die door hem was opgeroepen, in de rechtszaal dood neerviel. Daar is hij niet trots op, zoals hij ook niet trots is op de bewuste martelgang die hij een incestslachtoffer oplegde omwille van de waarheid. "Ben ik te ver gegaan?" vraagt hij zich af, maar hij antwoordt: "Tja — het was de strategie."
Bovens is neergezet in een kil gerechtsgebouw, dat verder verkilt door het koude blauwzweem dat in de nabewerking over het beeld is gezet. Regisseur Jeroen Berkvens (1968) gebruikt behalve dat blauw — "voor dingen die hij als advocaat deed, maar waar als mens je geweten bij zou opspelen" — ook nog sepia en zwart-witbeelden naast in kleur gefilmde beelden. Zo krijgt de wereld van Bovens, die als visueel gegeven nou niet direct van het doek spat, toch nog wat kleur.

Derde huid
Jeroen Berkvens, die Bovens bijna een jaar volgde en filmde na de bomaanslag op zijn Utrechtse advocatenkantoor, gebruikte locaties, slow motion, rijders, klagerige vioolmuziek en zelfs een aan Bovens' lijf gebonden camera om in zijn hoofd te kruipen. Op de titellijst staan credits vermeld voor art direction en special effects: zware dramatische middelen die je niet vaak bij een documentaire aantreft.
Berkvens legt zijn keuze uit: "Bij elke strafpleiter van dat niveau is het een ondoenlijke zaak om de menselijke kant naar boven te krijgen: ze zijn zo getraind in het ophouden van een muur. Dat koele, ondoordringbare hoort bij hem. Vandaar dat we scènes in een wasstraat hebben gedraaid en tijdens het carnaval: hij snapte heel goed wat ik bedoelde als ik over de tweede, derde huid van strafpleiters begon. Het theatrale van het strafproces heb ik in mijn film gebruikt. Het ging me om de ambivalentie van zijn persoon, zijn beroepsdeformatie, het verlies van menselijk perspectief door de blinde toewijding aan zijn vak. Maar ik heb me ook wel eens afgevraagd of het wel handig is als filmmaker om een film te maken met een hoofdpersoon wiens menselijke kant zo ver weggestopt is dat de kijker een aversie tegen hem zou krijgen.
"Volgens Bovens maakt zijn werk hem 'sociaal minder gevierd'. Aan zijn manier van formuleren moest ik wennen. Het is zoals Bovens zegt 'een flux de bouche' die bij het vak hoort. Ik heb me regelmatig afgevraagd of die menselijkheid er wel was."

Kwisjes
Jeroen Berkvens maakte eerder A skin too few (2000), een portret van de tijdens zijn leven onbekend gebleven zanger Nick Drake, die pas na zijn dood werd ontdekt door een groter publiek. De film leverde hem een Gouden Kalf-nominatie op. Voor de Humanistische Omroep maakte hij een poëtische reeks portretten van onder andere de uit Armenië afkomstige documentairemaker Artavazd Pelechian (De tijdspiegel, 1998) en de Amerikaanse soulzanger Sly Stone (Let me have it all, 1993). Daaruit lijkt een voorliefde voor tragische helden te spreken. Berkvens: "Het zit hem meer in de tragiek. Ik raakte geïntrigeerd door de obligate antwoorden van topadvocaten die in kwisjes optreden. Met wat voor geest, emotioneel kader werken ze, hoe zitten ze in elkaar? Hoe rij je 's avonds naar huis als je vrijspraak voor een incestpleger hebt bereikt? Kun je dan lekker naast je geliefde in bed kruipen? Wat voor pantser hebben die mensen? Het is een open deur dat iedereen recht heeft op verdediging. Ik wilde door die deur heen, daarachter kijken. Een strafadvocaat is geen held omdat hij geen voorbeeld is. Eerder een voorbeeld voor hoe het niet moet, een tragische anti-held."
Uit de film komt het beeld naar boven van een eenzame man. Bovens is na de bomaanslag gestopt met zijn advocatenpraktijk. Niet in de eerste plaats door de dreiging die van de aanslag uitging, maar omdat hij tot inkeer kwam. Hij tuiniert, fietst, wandelt aan het strand, bezoekt met de filmmakers zijn voormalige 'arena'. Berkvens: "Bij Bovens staat de explosie symbool voor de ontploffing in zijn hoofd, de vernietiging van hemzelf. Voor hem was het de aanleiding om over zijn leven na te denken. Hij werkt nu nog steeds niet, leest de krant, kijkt urenlang naar kamerdebatten op tv, is van alles op de hoogte. Hij is nog lang niet klaar met zichzelf, staat buiten de maatschappij. Eigenlijk is het een verwende man. Hij heeft een buitengewoon leven geleid. Voor hij weer iets oppakt, moet het wel weer status en niveau hebben."
De vraagt blijft of we het innerlijke leven van Bovens na het zien van Advocaatje leef je nog? zoveel beter hebben leren kennen. Berkvens: "Daarbinnen is het kil, soms gevoelloos, verdoofd. Dat dat geen dramatische film oplevert, dat is die tragiek. Hij probeert zich te reinigen: niet voor niets zie je hem zijn stoepje schoonvegen. Op die manier geeft de film een portret van een advocaat die beschadigd is door zijn werk. Dat hij dat stilletjes steeds meer toegeeft, vind ik een groot gebaar."

Karin Wolfs



top
ADVOCAATJE LEEF JE NOG?

Mei 2004 #255

Productie
Niek Koppen
Jan de Ruiter
Renée van der Grinten
Regie
Jeroen Berkvens
Camera
Ton Peters
Geluid
Sander den Broeder
Rik Meier
Licht
Janneke Hogenboom
Montage
Stefan Kamp
Jeroen Berkvens
Jan Hendriks
Art direction en special effects
Anet Wilgenhof
Edwin Reinold

Kleur, 52 minuten

Distributie
DocuZone
Te zien
vanaf 20 mei

Titelindex


ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ1&


A

À BOUT DE SOUFFLE
À bras ouverts
A DEMAIN
A DIVINA COMÉDIA
À l'aveugle
A L'ORIGINE
A la Cantábrica
A LA PLACE DU COEUR
À LA VERTICALE DE L'ÉTÉ
À MA SOEUR (FAT GIRL)
À MAINS NUES
À perdre la raison
À TOUT DE SUITE
A TOUTE VITESSE
A VENDRE
THE A-TEAM
A.I. Artificial Intelligence
A.K.A.
AALTRA
Aanmodderfakker
AANRIJDING IN MOSCOU
DE AAP
Abduction
THE ABDUCTION CLUB
ABEL
ABELTJE
ABGESCHMINKT
ABOUNA
ABOUT A BOY
ABOUT ADAM
ABOUT ELLY
About Last Night
ABOUT SCHMIDT
About Time
Above Us All
El abrazo de la serpiente
EL ABRAZO PARTIDO
LOS ABRAZOS ROTOS
ABRE LOS OJOS
Abrir puertas y ventanas
ABSOLUTE GIGANTEN
ABSOLUTE POWER
Absolutely Fabulous: The Movie
Las acacias
ACCELERATOR
ACCIDENTAL HERO
THE ACCIDENTAL HUSBAND
THE ACCIDENTAL SPY
ACCION MUTANTE
L' ACCOMPAGNATRICE
The Accountant
ACE VENTURA: PET DETECTIVE
ACE VENTURA: WHEN NATURE CALLS
Achtste-groepers huilen niet
THE ACID HOUSE
ACROSS THE UNIVERSE
The Act of Killing
Act of Valor
ADAM & PAUL
ADAM'S APPLES
ADAM'S RIB
ADAPTATION.
ADDAMS FAMILY VALUES
ADDICTED TO LOVE
ADDO, KONING DER DIEREN
ADELHEID
Adem
Adieu au langage
Adieu Berthe
ADIEU FORAIN
ADIEU, PLANCHER DES VACHES!
Les adieux à la Reine
Adios Amigos
THE ADJUSTMENT BUREAU
Admission
ADORATION
ADRENALINE
ADRIENN PAL
ADRIFT
ADVENTURELAND
THE ADVENTURES OF PLUTO NASH
THE ADVENTURES OF PRISCILLA, QUEEN OF THE DESERT
The Adventures of Tintin
L' ADVERSAIRE
ADVOCAAT VAN DE HANEN
ADVOCAATJE LEEF JE NOG?
AE FOND KISS
AEON FLUX
AFBLIJVEN
AFFAIR PLAY
UNE AFFAIRE DE GOÛT
LES AFFINITÉS ÉLECTIVES
AFFLICTION
AFRAID OF THE DARK
ÀFRICA
AFRICA UNITED
THE AFRICAN QUEEN
African Safari
Afscheid van de maan
After Earth
AFTER LIFE
After the Storm
AFTER THE SUNSET
After the Tone
AFTER THE WEDDING
AFTERGLOW
Aftermath
AFTERSCHOOL
AGAINST THE ROPES
AGATA E LA TEMPESTA
The Age of Adaline
THE AGE OF INNOCENCE
AGENT CODY BANKS
AGENT CODY BANKS 2
AGORA
THE AGRONOMIST
AGUA FRÍA DEL MAR
AI NO SHINSEKAI (A NEW LOVE IN TOKYO/TOKYO DECADENCE 2)
Ai Weiwei: Never Sorry
AILEEN: LIFE AND DEATH OF A SERIAL KILLER
AIMÉE & JAGUAR
Ain't Them Bodies Saints
AIR BUD
AIR BUD: DE TOPSCOORDER
UN AIR DE FAMILLE
AIR DOLL
AIR FORCE ONE
AIRHEADS
Aita
AJAMI
AJAX — DAAR HOORDEN ZIJ ENGELEN ZINGEN
ALAMAR
THE ALAMO
ALASKA
ALATRISTE
Albert Nobbs
Alberta
ALBINO ALLIGATOR
Alceste à bicyclette
ALEGRÍA
ALETTA JACOBS: HET HOOGSTE STREVEN
Alex Cross
ALEX VAN WARMERDAM DVD-BOX
Alex van Warmerdam: Gebouwd voor de film
ALEXANDER
ALEXANDER NEVSKY
ALEXANDRA
ALEXANDRA'S PROJECT
ALFIE
ALI
ALI G INDAHOUSE
ALI ZAOUA
ALIAS KURBAN SAÏD
Alias Maria
ALIBI
ALICE
ALICE IN WONDERLAND
Alice Through the Looking Glass
ALIEN LEGACY BOX
ALIEN RESURRECTION
ALIEN VS PREDATOR
ALIEN VS PREDATOR 2
ALIEN — THE DIRECTOR'S CUT
Alien: Covenant
ALIVE
All Eyez on Me
ALL GOD'S CHILDREN CAN DANCE
All is Lost
ALL MEN ARE MORTAL
ALL NIGHT HORROR SHOW 9
ALL OR NOTHING
All Quiet on the Western Front
All Roads Lead to Rome
ALL STARS
All stars 2: Old stars
ALL THE BOYS LOVE MANDY LANE
ALL THE INVISIBLE CHILDREN
ALL THE PRETTY HORSES
ALL THE RIGHT NOISES
ALL THINGS FAIR
All You Need is Me
ALLE TIJD
Alleen maar nette mensen
Alléluia
Alleman (Workshop Filmkritiek)
Alles is familie
ALLES IS LIEFDE
ALLES MOET WEG
ALLES STROOMT
Alles van waarde
Allied
Almanya — Wilkommen in Deutschland
ALMOST FAMOUS
Alone in Berlin
ALONG CAME A SPIDER
ALONG CAME POLLY
Aloys
ALPHA & OMEGA 3D
ALPHA DOG
Alphabet
ALPHAVILLE
Alps
Als je verliefd wordt
ALS KAT EN HOND
ALTIPLANO
ALVIN & THE CHIPMUNKS 2
Alvin & The Chipmunks 3
ALVIN AND THE CHIPMUNKS
Alvin en de Chipmunks: The Road Chip
ALZA LA TESTA
AM SEIDENEN FADEN
L' amant double
LOS AMANTES DEL CÍRCULO POLAR
Los amantes pasajeros
LES AMANTS CRIMINELS
LES AMANTS RÉGULIERS
The Amazing Catfish
AMAZING GRACE
The Amazing Spider-Man 2 3D
The Amazing Spider-Man 3D
AMAZONES
Amazonia
AMEN.
AMER
AMERICA'S SWEETHEARTS
THE AMERICAN
AMERICAN BEAUTY
AMERICAN BUFFALO
AMERICAN CUISINE (CUISINE AMÉRICAINE)
American Dreams (lost and found)
AMERICAN DREAMZ
AMERICAN GANGSTER
AMERICAN HISTORY X
American Honey
American Made
American Pastoral
AMERICAN PIE
AMERICAN PIE 2
American Pie: The Reunion
AMERICAN PIE: THE WEDDING (AMERICAN WEDDING)
THE AMERICAN PRESIDENT
AMERICAN PSYCHO
American Sniper
AMERICAN SPLENDOR
American Ultra
AN AMERICAN WEREWOLF IN PARIS
AMERRIKA
L' AMI HOLLANDAIS
L' AMICO DI FAMIGLIA
AMIN
AMISTAD
AMITYVILLE HORROR
AMNESIA
AMONG HORSES AND MEN
L' AMORE MOLESTO
AMORES PERROS
Amour
Un amour de jeunesse
Amour fou (Jessica Hausner over)
LES AMOURS IMAGINAIRES
AMSTERDAM, GLOBAL VILLAGE
Amy
AMY'S ORGASM
An
AN ALAN SMITHEE FILM: BURN HOLLYWOOD BURN
AN ANGEL FOR MAY
AN AWFULLY BIG ADVENTURE
AN EDUCATION
AN ENGLISHMAN IN NEW YORK
AN IDEAL HUSBAND
AN INCONVENIENT TRUTH
AN UNFINISHED LIFE
Ana ana
L' anabase
ANACONDA
ANACONDAS
ANALYZE THAT
ANALYZE THIS
ANASTASIA
ANATOMIE
ANCHE LIBERO VA BENE
THE ANCHORAGE
Anchorman 2: The Legend Continues
And Everything is Going Fine
AND NOW... LADIES AND GENTLEMEN
And So It Goes
AND THE BAND PLAYED ON
AND WHEN DID YOU LAST SEE YOUR FATHER
Die andere Heimat: Chronik einer Sehnsucht
ANDRE
The Andrei Tarkovsky Collection
ANDROMEDIA
ANGEL
ANGEL BABY
ANGEL EYES
ANGEL ON THE RIGHT
ANGELA'S ASHES
ANGÈLE ET TONY
THE ANGELIC CONVERSATION
ANGELS & DEMONS — HET BERNINI MYSTERIE
ANGELS OF THE UNIVERSE
The Angels' Share
ANGER MANAGEMENT
LES ANGES GARDIENS
ANGIE
ANGIE
L' ANGLAISE ET LE DUC
Angry Birds Movie
Angry Indian Goddesses
ANGST
ANGST
ANGUS, THONGS AND PERFECT SNOGGING
ANI IMOTO
ANIKI-BÓBÓ
ANIMAL
ANIMAL FACTORY
ANIMAL KINGDOM
Animals
ANIMALS UNITED 3D
ANKLAGET
ANNA AND THE KING
Anna Karenina
ANNA MAGDALENA
Annabelle
Annabelle: Creation
L' ANNÉE DERNIÈRE À MARIENBAD
Anni felici
Annie
ANNIE LEIBOVITZ: LIFE THROUGH A LENS
THE ANNIVERSARY PARTY
AÑO BISIESTO
UN AÑO SIN AMOR
Anomalisa
Anomalisa
ANONYMA
Anonymous
ANOTHER DAY IN PARADISE
ANOTHER YEAR
THE ANT BULLY (DE MIERENMEPPER)
Ant Man
ANTARCTICA, A TICKET TO ETERNITY
Antboy
Antboy en de wraak van de rode furie
ANTICHRIST
ANTITRUST
ANTON
ANTONIA
ANTÔNIA
Ants on a Shrimp
ANTZ
ANUBIS & HET PAD DER ZEVEN ZONDEN
ANVIL! THE STORY OF ANVIL
ANY GIVEN SUNDAY
ANY WAY THE WIND BLOWS
ANYTHING ELSE
ANYWHERE BUT HOME
Apa
APAN
THE APARTMENT
Apenstreken
Apocalypse Now
APOCALYPSE NOW REDUX
APOCALYPTO
APOLLO 13
Apollo 18
L' Apollonide — Souvenirs de la maison close
THE APOSTLE
DIE APOTHEKERIN
APP — de film
APPALOOSA
L' APPARTEMENT
L' APPÂT
DE APPEL (SIB)
LES APPRENTIS
APRÈS L'AMOUR
APRÈS LA VIE
Après mai
APRILE
APT PUPIL
APU-TRILOGIE
AQUAMARINE
Aquarius
Arabian Nights (As mil e uma noites)
Araf
Arbitrage
THE ARBOR
LA ARDILLA ROJA
ARE WE DONE YET?
Area 51
Argo
THE ARISTOCRATS
DE ARISTOKATTEN
ARLINGTON ROAD
ARMADILLO
ARMAGEDDON
Army of One
ARO TOLBUKHIN. EN LA MENTE DEL ASESINO
AROUND THE BEND
AROUND THE WORLD IN 80 DAYS
Arrietty
Arrival
The Art of Happiness
THE ART OF WAR
ARTEMISIA
ARTHUR
ARTHUR 3: DE STRIJD TUSSEN TWEE WERELDEN
ARTHUR AND THE MINIMOYS
ARTHUR EN DE WRAAK VAN MALTHAZARD
The Artist
Artist of Fasting (IFFR Deep Focus Adachi Masao)
As Above So Below
AS GOOD AS IT GETS
As I Lay Dying
As I Open My Eyes
AS IT IS IN HEAVEN
DE AS VAN PHOENIX
Ascent
ASH WEDNESDAY
Ashes
ASHES OF TIME REDUX
ASK THE DUST
THE ASSASSIN
The Assassin (Nie Yinniang)
Assassin's Creed
ASSASSIN(S)
THE ASSASSINATION OF JESSE JAMES BY THE COWARD ROBERT FORD
THE ASSASSINATION OF RICHARD NIXON
ASSASSINS
ASSAULT ON PRECINCT 13
ASSEPOESTER EN DE KEUKENPRINS
ASSHAK, TALES FROM THE SAHARA
THE ASSOCIATE
ASTERIX & DE VIKINGEN
Asterix & Obelix 3D: De Romeinse lusthof
Asterix & Obelix bij de Britten
ASTÉRIX & OBÉLIX: MISSION CLÉOPÂTRE
ASTERIX AUX JEUX OLYMPIQUES
ASTERIX EN OBELIX TEGEN CAESAR
ASTRO BOY
THE ASTRONAUT'S WIFE
At Any Price
AT FIRST SIGHT
AT THE END OF DAYBREAK
ATANARJUAT, THE FAST RUNNER
Atlantic.
ATLANTIS
ATLANTIS
ATM
Atmen
Atomic Blonde
ATONEMENT
Attack on Titan: The Movie (deel 1) en Attack on Titan: End of the World (deel 2)
ATTENBERG
Attila Marcel
AU PETIT MARGUERY
L' AUBERGE ESPAGNOLE
AUDITION
Auf der anderen Seite
Auf einmal
AUF WIEDERSEHEN AMERIKA
AUGUST RUSH
AUGUST: A MOMENT BEFORE THE ERUPTION
August: Osage County
EL AURA
AURORA
Austerlitz
AUSTIN POWERS IN GOLDMEMBER
AUSTIN POWERS: INTERNATIONAL MAN OF MYSTERY
AUSTIN POWERS: THE SPY WHO SHAGGED ME
AUSTRALIA
AUTO FOCUS
THE AUTOBIOGRAPHY OF NICOLAE CEAUSESCU
AUTUMN BALL
AUTUMN GOLD
AUTUMN IN NEW YORK
AUTUMN MOON
AVALON
Avant l'hiver
AVATAR
AVENGE BUT ONE OF MY TWO EYES
THE AVENGERS
The Avengers
The Avengers: Age Of Ultron
L' avenir
AVETIK
THE AVIATOR
DE AVONTUREN VAN HET MOLLETJE 1
DE AVONTUREN VAN PINOKKIO
The Awakening
AWAY FROM HER
AWAY WE GO
AWAY WITH WORDS
AYURVEDA — ART OF BEING
AZULOSCUROCASINEGRO
AZUR & ASMAR