Rester vertical
Raw
Get Out
Quality Time
The Other Side of Hope
Harvey Weinstein Boeken

Dirty Harvey

Wie denkt dat de onafhankelijke filmindustrie een maagdelijke speeltuin is, en Hollywood een plek waar alleen de gemeenste ploert zijn boterham verdient, komt in Peter Biskinds Down and dirty pictures: Miramax, Sundance and the rise of independent film bedrogen uit. Hollywood is volgens Biskind als de Italiaanse maffia. Ze breken je benen, maar ze hebben wel het fatsoen om je de dag erna een bosje bloemen te sturen. De onafhankelijke cinema is eerder als de Russische maffia. Zonder blikken of blozen draaien ze je nek om, en voor de zekerheid maken ze ook je kinderen, vrouw en hond af. Biskind: 'In the indie world, you're in the hole, which is darker, dirtier and a lot smaller... And because there's no place to run, there's neither respite nor recourse. People get away with even worse behavior than they do in Hollywood.'
Het is geen toeval dat een van de hoofdstukken 'Swimming with sharks' heet. In deze gelijknamige speelfilm uit 1994 speelt Kevin Spacey een producent die niets liever doet dan zijn assistenten op verschillende manieren kwellen. Als je de uitvoerige getuigenissen van ex-Miramax-medewerkers moet geloven, baseerde Spacey zijn rol op Harvey Weinstein. Samen met zijn broer Bob staat Harvey al 25 jaar aan het hoofd van de kleine reus onder de Amerikaanse filmmaatschappijen: Miramax, vernoemd naar hun ouders Miriam en Max.
Biskinds caleidoscopische vertelling doet denken aan het werk van Robert Altman. De verschillende verhaallijnen worden los van elkaar verteld, en soms vermengd: Harvey en Bob Weinstein, belust op geld en macht en Robert Redford en het falende beleid van zijn Sundance Institute.

Driftbuien
Van de vele personen die Biskind voorbij laat komen, is Harvey de fascinerendste. Biskind, voormalig hoofdredacteur van Premiere en auteur van Easy riders, raging bulls, zet hem neer als een complexe machtswellusteling, en als een mens van vlees en bloed. Volgens Biskind wil Harvey niets liever dan bij 'the rich and the beautiful' van Hollywood horen, maar zijn omvangrijke lichaam en zijn extreem eenzijdige woordenschat bestaande uit een schier oneindig aantal 'fucks' zorgen er tegelijkertijd voor dat hij zich inferieur voelt aan producenten als Robert Redford en Robert Evans. Ter compensatie is hij volgens Biskind gedrevener, gemener en gewiekster dan zijn pretty boy-rivalen. De manier waarop Biskind Harvey's uitzonderlijke werkwijze beschrijft, is verder niet zonder controverse. Het gros aan verhalen, is afkomstig van mensen die het slachtoffer werden van zijn driftbuien. Nu kunnen ze eindelijk wraak nemen op hun baas. Deze werkwijze levert Biskind geen vrienden op. Redford spreekt al jaren niet meer met de schrijver. Hoewel een berg zout op zijn plaats is, zijn de verhalen niet minder vermakelijk. In een van de vele voorbeelden die Biskind gebruikt om Harvey's karakter te duiden, zien we de zwaarlijvige driftkop op een benefietavond tegen kanker een journalist te lijf gaan. 'I'm gonna go outside and I'm gonna fuckin' kill him!'
De reden dat Harvey's slechte gedrag een publiek geheim is in Hollywood, heeft volgens Biskind te maken met zijn rol als meester-manipulator die bij vele media een vinger in de pap heeft. Biskind heeft hier maling aan en net als in zijn vorige werk, waarin hij menig filmgigant van zijn sokkel duwde, windt hij er in Down and dirty pictures geen doekjes om. Sommige critici zien dit als roddel en achterklap, maar in een wereld die bekend staat om leugens en geheimen, is Biskind ook een frisse wind.

Control freak
Behalve Weinstein krijgt golden boy Robert Redford ervan langs. De acteur-regisseur heeft in de jaren tachtig het Sundance Filmfestival opgezet en het daarmee mogelijk gemaakt, dat filmmakers als Soderbergh en Tarantino een kans kregen om hun eerste werk aan een groot publiek te tonen. Net als Weinstein is Redford volgens Biskind een control freak en wanneer het festival groeit, wil hij de eindverantwoordelijkheid niet delen. Ook niet als hij een film aan het maken is. Het gevolg is dat Redford beloften doet aan filmmakers die hij niet kan nakomen. Een rits aan gemiste kansen, zoals een theaterketen en een filmkanaal, is het gevolg.
Down and dirty pictures is Biskind op zijn best en op zijn slechtst. Vermakelijk zijn de vele 'making of'-verhalen van The English patient, Sex, lies and videotape en Pulp fiction en de karakterschetsen van hun makers. Tarantino krijgt bijvoorbeeld een teenfetisj toegedicht, waardoor de voetmassagedialoog tussen huurmoordenaars Vincent en Jules in Pulp fiction een nieuwe lading krijgt. Dit soort verhalen zijn lichtpuntjes in een verder nogal treurige vertelling over de opkomst en vooral de ondergang van de onafhankelijke Amerikaanse filmgeest. Tarantino en andere regisseurs komen er nog genadig vanaf, maar geldschieters krijgen er flink van langs. Biskind laat zelfs geen kans onbenut om egoïstische producenten die ten koste van de kwaliteit zichzelf verrijken, de pan uit te vegen. Uiteindelijk is Biskinds boodschap eenzelfde als in zijn vorige werken: commercie is de grootste boosdoener van de ondergang van een veelbelovende generatie filmmakers. In deze boodschap slaat Biskind door. Ook al zou hij keer op keer gelijk hebben, na de zoveelste beschrijving van een vernieuwende film die op de plank blijft liggen omdat Harvey er geen geld in ziet, slaat ook de verveling toe.

Bart-René Thiel

Down and dirty pictures: Miramax, Sundance, and the rise of independent film
Peter Biskind

2005, Simon & Schuster, 560 p, 29,95 euro


Hollywood's new radicalism. War, globalisation and the movies from Reagan to George W. Bush
Ben Dickenson
2006, I.B. Tauris, 27,95 euro
Het Amerikaanse politieke spectrum lijkt heerlijk simpel: de nieuwe radicalen uit de titel van dit boek zijn 'liberalen', die zich afzetten tegen de conservatieve presidenten Reagan en Bush en teleurgesteld waren in Clinton. Onderdeel van hen zijn de 'new progressives' in Hollywood, die zich expliciet uitspreken tegen de jonge Bush, waarvan Michael Moore de meest radicale voorman is.

Five films by Frederick Wiseman
Frederick Wiseman, Barry Keith Grant
2006, University of California Press, 34,95 euro
Wiseman is de enige documentairemaker naast Michael Moore die kan bogen op twee studies over zijn werk, en daar is dus nu een boek met transcripties van vijf documentaires bijgekomen, en scenario's zijn nog veel zeldzamer dan boeken over documentaire — wel publiceerden de broeders Maysles in 1969 het transcript van hun film Salesman.

The way Hollywood tells it. Story and style in modern movies
David Bordwell
2006, California University Press, 28,60 euro
Bordwell doet na zijn boek over 'cinematic staging' een poging om vier decennia filmproduktie in Hollywood te analyseren aan de hand van de begrippen 'story' en 'style'. Dat doet hij op grondige wijze, met behulp van veel analyses, filmgeschiedenis en -theorie. Zo probeert hij te achterhalen in hoeverre de manier van vertellen uit het tijdperk van de grote studio's nog steeds intact is.

EcoMedia
Sean Cubitt
2006, Rodopi, 39,50 euro
Hoe wordt de huidige hausse aan ecologische thema's door de hedendaagse film en televisie vertolkt? Cubitt gaat heen en weer tussen animatie, documentaire, TV-drama en speelfilm, antropologie en filosofie en tussen virtuele natuur en eco-terrorisme om het onlosmakelijke verband tussen de groene en de technologische wereld aan te tonen.

Sayles Talk, New perspectives on independent filmmaker John Sayles
Diane Carson (Red.)
2006, Wayne State University Press, 29,50 euro
The man who heard voices. Or, how M. Night Shyamalan risked his career on a fairy tale
Michael Bamberger
2006, Gotham Books, 31,99 euro
Bundel over Sayles is examplarisch voor filmboeken van Amerikaanse universiteitsuitgeverijen: zeer uiteenlopende essays, onder gemeenschappelijke noemer gebracht door de redacteur. Het oeuvre van Sayles, ('articulator of... counter-Hollywood ethos') verdient zeker de aandacht die het hier krijgt. Boek over Shyamalan is reportage over de totstandkoming van zijn laatste rolprent Lady in the Water.

Apu and after. Re-visiting Ray's cinema
Moinak Biswas (Red.)
2006, Seagull Books, 32,50 euro
Bundel essays over de bekendste Indiase arthouse-regisseur van prachtuitgever uit Calcutta. Helaas is het werk van Ray slecht verkrijgbaar op DVD, hoewel het in dit boek steeds terugkerende Pather Panchali en de Apu trilogie wel te vinden zijn.

Holland op de helling. Televisieamusement, volkscultuur en ritueel vermaak
Stijn Reijnders
2006, Veerhuis, 19,95 euro
Beeldhonger. Onderwijs en opvoeding in het mediatijdperk
Martine Brinkhuis
2006, Van Gennep/De Balie, 14,50 euro
Reijnders bestrijdt in zijn onderzoek dat televisieprogramma's als Idols leiden tot moreel verval en benadrukt de continuïteit met tradities uit de volkscultuur, waaraan dit soort programma's een hedendaagse draai geven. Brinkhuis probeert de huidige beeldhonger van kinderen te vertalen voor hun ouders en er zo zorg voor te dragen dat ze 'mediawijs' worden.

Jonas Mekas: The Diary Film
Jonas Mekas
2006, Moderna Museet Stockholm, 29,90 euro
Als Moleskin-opschrijfboekje uitgegeven mini-catalogus bij tentoonstelling over Mekas in het museum voor moderne kunst in Stockholm bestaat vooral uit (dagboek-)aantekeningen van Mekas zelf, aangevuld met teksten van curatoren.

Uncovering the Holocaust. The international reception of Night and Fog
Ewout van der Knaap (Red.)
2006, Wallflower Press, 30,90 euro
Auteur publiceerde in 2001 De verbeelding van Nacht en Nevel, en is nu samensteller van deze internationaal georiënteerde bundel over de film van Alain Resnais. Het gaat bij een werk als dit natuurlijk niet alleen over de artistieke receptie, maar vooral over de sociale en politieke.

Samenstelling Philip Hartzuiker (theatreandfilmbooks.com).



top
Artikelen
Filmmythes Ondertiteling
Godard en Greenaway Geflipte dromen
Homo Opportunis Paul Verhoeven en de Tweede Wereldoorlog

Interviews
Alex van Warmerdam Een beetje gefukt en gefokt
Géla Babluani Koud gesteld
Jasmila Zbanic Achter Bosnische deuren
Take 5: Diederik van Rooijen over fouten

Rubrieken
Action!
Het geheim van Hollywood
Spotlicht Ariane Schluter
Amsterdam Box Office Periode 29 juni t/m 23 augustus 2006
Boeken Dirty Harvey
Cinedix
Evenementen
Festivals
De geruchtenmachine
Mening
Mijn Mening
De Pers Over
Thuiskijken
Verwacht


Recensies
13 (TZAMETI) Puntje van je stoel
BRICK Genres in de mixer
BUDDHA'S LOST CHILDREN Wat van ver komt is lekker
C.R.A.Z.Y. Terug in de gratie
CHINA BLUE Moderne slaven
FATELESS De hel was er niet
FIGNER, THE END OF A SILENT CENTURY Geluiden van de Russische schildpad
GRBAVICA Kom vanavond met verhalen
DE GROTE TOVENAAR Gefragmenteerd bombardement
LADY IN THE WATER Een bloedserieus sprookje
ON A CLEAR DAY Met de ogen gesloten
OORLOGSRUST Opstand in een bejaardentehuis
PAUZE Hollandse pauzes
SHORTBUS Ik kom klaar, dus ik besta
VA, VIS ET DEVIENS Ik heb geen naam
WORLD TRADE CENTER Rookgordijn
Zwartboek Is dit alles?