Blade Runner 2049
The Square
Un beau soleil intérieur
The Glass Castle
Kleine ijstijd
CARGO 200 Evenementen (Focus)

Aleksei Balabanov en Shinya Tsukamoto in Cavia
filmhuiscavia.nl
Aleksei Balabanov is een van de interessantste Russische filmmakers, maar in Nederland wordt hij nauwelijks gevolgd. Misschien komt het doordat zijn werk zich niet in een vakje laat duwen. Filmhuis Cavia demonstreert zijn veelzijdigheid met twee oudere films: de misdaadfilm brat (1997), waarin een jongen door zijn broer de wereld van huurmoorden wordt ingetrokken, en de sepiagetinte artfilm of freaks and men (1998), over een pornofotograaf aan het einde van de negentiende eeuw die op zoek naar modellen twee bourgeoisfamilies binnendringt. Het is moeilijk te geloven dat deze uiteenlopende films van dezelfde regisseur zijn, al zijn ze wel thematisch verwant: beide gaan over exploitatie en gebruiken of gebruikt worden. In Nederland zijn deze films te zien geweest, en ook brat 2, maar Balabanovs volgende zes films niet. Het bleef bij incidentele vertoningen van cargo 200 en morphia. Wordt het niet eens tijd voor een Balabanov-retrospectief? Cavia vertoont naast de twee Balabanov-films ook twee films van de Japanse filmmaker Shinya Tsukamoto, die vooral bekend is van de cyberpunk-klassieker tetsuo. Te zien zijn a snake of june (2002), over een driehoeksverhouding in een stadje waarin het altijd regent, en vital (2004), over een medische student, die bij het snijpracticum gezellig herinneringen ophaalt aan zijn bij een ongeluk omgekomen vriendin. Dat Cavia Balabanov en Tsukamoto samen programmeert verbaast niet: beiden zijn vrije filmgeesten.


Marx attacks
melkweg.nl
Nieuwsgierigheid naar het heelal is niet aan ideologie gebonden. Of een mens nu kapitalist, fascist of communist is: iedereen vraagt zich weleens af of er leven is buiten onze planeet, of het heelal onbegrensd is en of we ooit naar het verleden en de toekomst zullen kunnen reizen. De vragen zijn de basis van het sciencefiction genre, dat niet alleen in Hollywood, maar ook in communistisch Oost-Europa, met name Rusland, in de vorige eeuw bloeide. Deze films zijn zelden in het Westen te zien geweest. Volgens Melkweg Cinema is dat ten onrechte, omdat veel Oost-Europese sciencefiction uit de communistische tijd de vergelijking met Hollywoodfilms uitstekend kan doorstaan. Daarnaast zijn deze films ook interessant omdat ze als vehikel dienden voor politieke en morele boodschappen. Onder de geestige titel Marx attacks, die ten onrechte de suggestie wekt dat alle Oost-Europese sciencefiction films doortrokken waren van ideologische opvattingen, stelde Melkweg Cinema in samenwerking met het Brusselse Off Screen Festival een programma samen. Het is te zien van 16 t/m 28 feb. De oudste film is aelita (Yakov Protazanov, 1924), waarin Russische soldaten op Mars landen en er een soort Russische Revolutie ontketenen. De andere titels zijn: first spaceship on venus (Kurt Maetzig, DDR, Polen, 1960), in the dust of the stars (Gottfried Kolditz, DDR, Roemenië, 1976) en voyage to the end of the universe (Jindrich Polák, Tsjechoslowakije, 1963). Speciale aandacht is er op 26 en 27 feb. voor de Russische sciencefiction pionier Pavel Klushantsev, die een grote stempel op het genre heeft gedrukt. Volgens kenners zouden star wars en 2001: a space odyssey zonder hem er niet zijn geweest. Van hem zijn te zien: planet of the storms (Rusland, 1962) en road to the stars (Rusland, 1958). Natuurlijk ontbreekt in het programma ook de imponerendste Russische sciencefiction klassieker niet: Andrei Tarkovski's solaris (Rusland, 1972).




Film met wijn
cinemarvelous.nl
Cinemarvelous is de naam van het initiatief in filmtheater Provadja in Alkmaar dat van filmkijken meer wil maken dan eh, filmkijken. In de woorden van de organisatoren: "Cinemarvelous is voor iedereen die passie heeft voor film, houdt van een goed glas wijn, eten en muziek." Kortom, het draait om een "lekker avondje weg", waarbij de bezoekers zich laten verrassen door de filmkeuze. Cinemarvelous start op 3 februari met een "intrigerende film", die "ontroerend, intelligent en actueel" is. Het raden kan beginnen.




Oost-Europese westerns uit de communistische periode
filmfestivalrotterdam.com
Merkwaardig toeval: terwijl Melkweg Cinema een Oost-Europees sciencefiction programma uit de tijd van het communisme presenteert, kunnen we op het filmfestival Rotterdam Oost-Europese westerns uit de communistische periode zien. Vanwaar die belangstelling voor de Oost-Europese communistische genrefilm? Komt het doordat over de artfilm onder het communisme, zoals het werk van Tarkovski, niets nieuws meer valt te melden? Het twintig films tellende programma Red Westerns laat zien dat de communistische genrefilm in het Westen nog onontgonnen gebied is. Wie artistieke hoogstandjes zoekt heeft er niets te zoeken, maar wie ideologisch en sociologisch geïnteresseerd is in communistisch Oost-Europa, is bij het programma aan het goede adres. Met de titel Red Westerns worden westerns bedoeld die in de tijd van het communisme in Oost-Europa werden gemaakt. Het zijn films die de vertrouwde westernelementen (de eenzame held, de schurk, de afrekening, de uitgestrekte landschappen) overnamen, maar die in een communistisch-ideologische context zetten. De films, die een rol speelden in de propagandastrijd in de Koude Oorlog, zijn er in twee soorten. De eerste is de Russische variant op de Amerikaanse western die zich afspeelt in de tijd van de Russische Revolutie en de erop volgende burgeroorlog. De Amerikaanse cowboys zijn vervangen door bolsjewistische revolutionairen, die geen vee drijven, maar de revolutie verspreiden. Ze trekken op naar alle uithoeken van de Sovjet Unie om er de blijde revolutionaire boodschap te verkondigen. In hun beschavingsmissie stuiten zij op achterlijke culturen en contrarevolutionair gespuis. Het bekendste voorbeeld is at home among strangers (1974) van Nikita Mikhalkov — inderdaad: de filmmaker die al zijn hele leven met alle Russische winden meewaait. In deze film bindt een groepje revolutionairen de strijd aan met contrarevolutionaire schurken, die een koffer goud hebben gestolen, waarmee brood voor de armen moest worden gekocht. U heeft een idee. Een tweede categorie Red westerns zijn films die de Amerikaanse western 'herschrijven'. De films spelen zich af in Amerika, maar draaien de traditionele rolverdeling om: cowboys zijn blanke schurken (lees: kapitalisten), indianen zijn slachtoffers (lees: verworpenen der aarde). De Oost-Duitse filmindustrie produceerde er in de jaren zestig en zeventig tientallen. Ze werden vaak in Joegoslavië en Roemenië opgenomen en hadden titels als de zonen van de grote beer. De atletische Servische acteur Gojko Mitic bouwde er zijn carrière mee op. Mannen bewonderden hem om zijn heldendaden, vrouwen om zijn ontblote torso. En de communistische partij zag dat het goed was.

de zonen van de grote beer



In de etalage
filmfestivalrotterdam.com
utrecht.cervantes.es
Het filmfestival Rotterdam zet drie filmmakers in het zonnetje: de Fransman François-Jacques Ossang (1956), de Spanjaard Agustí Villaronga (1953) en de Amerikaan Nathaniel Dorsky (1943) Het werk van schrijver, zanger en cineast Ossang (vier lange en vijf korte films) speelt met het scifi- en thrillergenre. Inspiratie vindt hij in post-punk en industriële bands als Killing Joke. In 1997 maakte hij de roadmovie docteur chance, waarin onder meer ex-Clash-zanger Joe Strummer is te zien. Nathaniel Dorsky is een exponent van de 'klassieke' Amerikaanse avant-garde cinema. Hij maakt op 16mm verstilde opnamen, die hij met een snelheid van 18 beelden per seconde projecteert. De beelden verwijzen niet naar de realiteit maar naar zichzelf. Het gaat Dorsky om de transformatieve kracht van cinema. Zijn oeuvre bestaat uit twintig films, in lengte variërend van 10 tot 30 minuten. Agustí Villaronga heeft naast korte films, documentaires en tv-films vijf speelfilms op zijn naam staan. Deze laatste zijn in een bedachtzame stijl en met oog voor detail verfilmde verhalen, die doortrokken zijn van innerlijke strijd, religie, erotiek, dood, wat soms leidt tot gruwelijkheden en gewelddadige uitbarstingen. Een voorbeeld is zijn speelfilmdebuut tras el cristal (1987), waarin een ex-nazi, die kinderen in de oorlog seksueel misbruikte, jaren later spijt krijgt en een mislukte zelfmoordpoging doet. De rest van zijn leven ligt hij verlamd in een ijzeren long, waarbij de verpleger een door hem misbruikte jongen blijkt te zijn. Het doet een exploitatiefilm vermoeden, maar dat is de film niet. Een aantal films van Villaronga zijn 29 januari ook in de Spaanse culturele instelling Instituto Cervantes in Utrecht te zien.

tras el cristal



Unhappy ending
uploadcinema.net
Zin in een feelgood movie met een suikerzoete happy ending? Jammer, want dan heeft u deze maand niets te zoeken bij Upload Cinema. Daarin gaat het onder de titel Bad Endings nu eens niet over filmeindes met geliefden die elkaar in de armen vallen, maar over slotakkoorden waarbij zakdoeken nodig zijn. Hoe ongelukkiger hoe beter. Voor tissues wordt niet gezorgd, die moet u zelf meenemen.




IFFR in Groningen en Nijmegen
forumimages.nl
lux-nijmegen.nl
Ieder jaar vertoont ForumImages in Groningen een selectie van het programma van het filmfestival Rotterdam. De traditie wordt dit jaar voortgezet van 2 t/m 6 februari. De 'pocketeditie' van het festival bevat ruim twintig films, die een doorsnede zijn van het programma. Onder meer te zien zijn les amours imaginaires (Xavier Dolan), drei (Tom Tywker), silent souls (Alexei Fedorchenko), meek's cutoff(Kelly Reichardt) en incendies (Denis Villeneuve). Kleinschaliger pakt Lux in Nijmegen het aan: het filmtheater vertoont op 13 februari een kleine keuze uit het programma van het filmfestival Rotterdam.

meek's cutoff



Johan Kramer's Super8-verzameling
kunsthal.nl
Er zijn in de vorige eeuw miljoenen meters 8mm film door filmamateurs door filmcamera's gejaagd. De (digitale) videocamera maakte er een einde aan. Alleen sommige kunstenaars in de experimentele filmwereld zweren nog bij 8mm. Dat is voor Kodak een te kleine markt om het filmmateriaal te kunnen blijven produceren. Het gele doosje met Kodachrome 40 asa is niet meer. Om het overlijden te gedenken, bedacht filmmaker Johan Kramer, die vorig jaar de geslaagde komedie johan primero maakte, een afscheidsproject. Met de laatste vijfentwintig Kodakdoosjes maakte hij evenzovele portretten van achtjarige kinderen. Kramer zocht hen thuis op. De één filmde hij bij zijn collectie stripboeken, een ander als danseres. Kramer filmde in de stijl van de home movie: schokkerig en dicht op de huid. Het resultaat zijn kinderportretten die oud lijken maar het niet zijn. Ze zijn in het kader van het XL programma van het filmfestival Rotterdam van 26 januari t/m 6 februari. te zien in de Rotterdamse Kunsthal. Er kan ook worden gekeken naar ander door Kramer verzameld Super8-materiaal, onder andere uit zijn eigen jeugd. Een extra attractie is de mogelijkheid om meegebrachte 8mm filmpjes in de Kunsthal over te laten zetten op dvd (één filmpje per persoon).




Pathé Art Cinema (PAC) festival
pathe.nl
Voor het vierde achtereenvolgende jaar organiseert Pathé (in samenwerking met de VARA) het Pathé Art Cinema (PAC) festival: op één dag kijken naar vijf voorpremières van artfilms. De vierde editie wordt gehouden op 6 februari in Tuschinski (Amsterdam), De Kuip (Rotterdam), Buitenhof (Den Haag), Pathé Eindhoven en Pathé Groningen. Op het programma staan: somewhere (Sofia Coppola, 2010), incendies (Denis Villeneuve, 2010), the king's speech (Tom Hoper, 2010), black butterflies (Paula van der Oest, 2010) en 127 hours (Danny Boyle, 2010). In Tuschinski zijn regisseuse Paula van der Oest en actrice Carice van Houten bij de vertoning van black butterflies aanwezig.

black butterflies



top
Artikelen
IFFR: 30 jaar Filmkrant/40 jaar IFFR Filmtijgers zijn we. En blijven we.
IFFR: Distributiefilms
IFFR: 5 Tips Must see!
IFFR: Ouwe rotten De Russen komen!
IFFR: Nieuwe cinefielen 'Ga keihard op je bek'
IFFR: Nathaniel Dorsky Beeldenstromen
IFFR: XL Snurkende Mickey Mouse
Out of the Comfort Zone
IFFR: Nieuwe makers Hongerig naar jong en hip
FilmSlot: De vergeten films van Joseph Strick De doofpot moet open

Interviews
IFFR: Denis Côté over CURLING Tijgers van het noorden
Xavier Dolan over LES AMOURS IMAGINAIRES 'Ons hart is roerloos en onbegrepen'

Rubrieken
Redactioneel
FilmKort
FilmSterren
FilmThuis
Spotlight: James Franco Dromerige rebel
FilmBoeken De filosofie van Jacques Rancière
FilmPers
Evenementen (Focus)
World Wide Angle (NL)
Actie!


Recensies
127 HOURS Precies als een Zwitsers zakmes
ABEL Vadertje spelen
LES AMOURS IMAGINAIRES Laconieke adonis
BIUTIFUL De wonderlijke loutering van een slecht mens
BLACK SWAN Horror op spitzen
INCENDIES Woestijnfamilie
THE KING'S SPEECH Toen het woord nog macht was
NO ET MOI De dakloze en het slimme meisje
LA NOSTRA VITA Dood, en dan?
LES PETITS RUISSEAUX Rebellerende pensionado
LA PIVELLINA Een kleine kermis aan de rand van Rome
POETRY Banale, magische dagen
SILENT SOULS Roadmovie naar het graf
SONNY BOY Geen meeslepend epos
TRUE GRIT Het hardvochtig sentiment van de Coens