The Killing of a Sacred Deer
Visages villages
Happy End
A Ghost Story
Battle of the Sexes
Grbavica De geruchtenmachine

1 Film Less
Het voortbestaan van 1 More Film, distributeur van arthouse-titels als Bin-jip, Caché en Guernsey, lijkt twee jaar na de oprichting onzeker, nu moederbedrijf A-Film directeur Wallie Pollé een nieuwe functie heeft toebedeeld: filmscout voor A-Film. Volgens A-Filmdirecteur Pim Hermeling is het echter te vroeg om te concluderen dat de stekker uit 1 More Film wordt getrokken. "Dat klinkt wel heel cru. Er zijn wat wijzigingen die worden doorgevoerd, met name op marketinggebied. In feite werd de marketing van 1 More Film al een tijdje door de marketingafdeling van A-Film gedaan: dat samenvoegen levert synergie op. Er komt geen ander label, maar ik sluit ook niet uit dat het een iets andere vorm krijgt. Zeker is dat we het beleid achter 1 More Film — de uitbreng van de wat kleinere arthouse film — blijven uitvoeren."

 

Canneshebbers
Wie houden Neerlands trots hoog dit jaar op het Festival der Festivals van 17 t/m 28 mei in Cannes? Vier titels fluisteren zich een baan door het geruchtencircuit richting Côte d'Azur. Ober van Alex van Warmerdam zou een kanshebber zijn, net als Zwartboek van Paul Verhoeven. Ook is er belangstelling gemeld voor Langer licht van David Lammers, die eerder een plek kreeg in de competitie van Rotterdam. De selecteurs van het programmaonderdeel Quinzaine des Réalisateurs bekijken ondertussen de nieuwe documentaire Forever van Heddy Honigmann, gedraaid door de Franse cameraman Robert Alazraki. Daarin staat de Parijse begraafplaats Père Lachaise centraal, waar beroemdheden als Oscar Wilde, Maria Callas en Jim Morrison hun laatste rustplaats vonden. Producente Carmen Cobos: "Het is een prachtige, rijke film, met veel lagen, die over veel meer dan die begraafplaats gaat. Over Chopin bijvoorbeeld: die is niet dood, die leeft voort in zijn muziek tussen de mensen."


Beer in de ban
Hommeles rond de uitbreng van Gouden Beer-winnaar Grbavica in eigen land nu de enige distributeur in de deelrepubliek Srpska weigert het regiedebuut van regisseuse Jasmila Zbanic (Bosnië-Herzegovina) uit te brengen. Eerder werd een geplande première in Banja Luka, de hoofdstad van het Servische deel van Bosnië-Herzegovina al afgelast. De film gaat over het leven van een tienerdochter en haar door Servische soldaten verkrachte moeder in de wijk Grbavica van de Bosnische hoofdstad Sarajevo. Het Europese coproductiefonds Eurimages en de Raad van Europa spreken in een gezamenlijk statement hun zorg uit over deze de vrije meningsuiting compromitterende beslissing, die volgens hen is ingegeven door 'highly political reasons'. Bijkomend probleem is dat de producenten een deel van het door het Europese Mediaprogramma toegezegde coproductiegeld niet kunnen innen zolang de film niet in alle coproducerende landen is uitgebracht. De Raad van Europa zegt pas actie te kunnen ondernemen zodra er een klacht is ingediend. Het in Sarajevo gevestigde productiehuis Deblokada laat desgevraagd weten zo'n klacht te overwegen, maar zegt eerst de nog lopende onderhandelingen met de distributeur af te willen wachten. "Hoe klein ook, er zijn nog steeds aanwijzingen dat ze Grbavica misschien toch ook in Srpska zullen draaien." Cinemien brengt de film in november uit in Nederland. In juni is hij al te zien op het Holland Festival.


Galablabla
Dat het nog best een kunst is om de juiste toon te vinden voor een feestelijke festivalopening, bewees de Gala-avond van het Amnesty International Film Festival in Tuschinski op 8 maart. Na een stichtelijke preek over het eminente belang van mensenrechten, dat overigens door geen van de aanwezigen werd betwist, blijkt de met veel bombarie aangekondigde eregast Vanessa Redgrave absent. Haar tevoren met al evenveel tromgeroffel aangekondigde 'vervanger' — zoon en filmmaker Carlo Nero — legt uit dat ze net een heupoperatie achter de rug heeft. Niettemin heeft ze speciaal voor deze avond een videobrief ingesproken. Daarin zegt Redgrave 'delighted' te zijn 'that the organisation here in Geneva has asked'.... Waarna gastvrouw Astrid Joosten zich haast te zeggen dat Redgrave naar Amsterdam én Genève zou gaan, vandaar. "Dat u niet denkt dat we het verkeerde filmpje hebben of zo." Joosten blonk sowieso niet uit in diepgang. Aan de uit Hollywood ingevlogen Oscarwinnaars Gavin Hood en Presley Chweneyagae van de openingsfilm Tsotsi de vraag wat ze van de Oscar vinden. Hood: "Verbazingwekkend zwaar. Als je hem omsmelt, kun je er een hele film van financieren." Als uitsmijter kiest Joosten voor: "Welke vragen zijn je de afgelopen dagen het meest gesteld?" Waarop Hood riposteert: "Die jij al gesteld hebt." Na afloop van de film over het straatschoffie in een Zuid-Afrikaanse township wacht de gasten tot slot nog een potje 'skin splash' van een chique cosmeticamerk met opdruk 'especially for Amnesty International'.


TopFlop
"Het valt enorm tegen" reageert Filmfondsdirecteur Toine Berbers op de eerste bezoekcijfers van de door Rob Houwer geproduceerde boekverfilming Het woeden der gehele wereld. De met 40 kopieën uitgebrachte film trok in de eerste week niet veel meer dan 2.000 bezoekers. Het Filmfonds, dat de film inschatte als een potentiële publiekstrekker voor minstens 400.000 bezoekers, over de flop: "Dat gebeurt ook in Amerika. Filmmaken is een riskante business, van te voren kun je nooit weten wat een film gaat doen. Je kunt er deskundigen voor inhuren die dat inschatten, maar het blijft altijd onzeker." Het Fonds steunde de film met 9 ton subsidie. Bij een optimistisch ingeschat totaalbezoek van 10.000 komt dat neer op 90 euro subsidie per kaartje, waar dat normaliter rond de 7 euro ligt (het Filmfondsbudget van 20 miljoen euro gedeeld door 2,8 miljoen Nederlandse filmbezoekers in 2005). Distributeur UIP wil niet zeggen wat ze in de film heeft geïnvesteerd. Directeur Max van Praag: "We hebben ons allemaal in het scenario vergist. Maar dat het een slechte film werd had ik na de eerste montageversie wel in de gaten. Maar goed, je zit dan al in een trein die niet meer valt te stoppen. We hebben toen besloten de film kleiner uit te brengen." Het woeden gaat zijn tweede week in met nog maar 12 kopieën. Wat verwacht Berbers dat de film nu nog gaat doen? "Geen flauw idee. Dat is niet te voorspellen." Op naar de Nacht van de Wansmaak dan maar? Organisator Jan Doense: "Theoretisch zou het wel kunnen, want de film is serieus bedoeld maar vreselijk de mist in gegaan. Ik heb 'm nog niet gezien, maar moet wel zeggen dat ik zeer geïntrigeerd ben geraakt door wat ik allemaal over de film heb gelezen."




Filmpassie 1
In Filmfondsdirecteur Toine Berbers schuilt een groot romanticus. Dat was de conclusie na de demonstratie die hij op 16 maart in het Ketelhuis gaf van zijn filmpassie, geïllustreerd aan de hand van fragmenten uit onder andere Bertolucci's Novecento, Wong Kar-wai's In the mood for love en Lars von Triers Europa. Heel wat scènes betroffen situaties tussen mannen en vrouwen, verwikkeld in romantische liaisons of op zoek naar houvast in een koude wereld. Berbers erkende "wel altijd een verlangen naar het onbekende" te hebben gekend. "Film laat je reizen door de ziel en de wereld." Behalve een handjevol Filmfondsmedewerkers en twee journalisten vergezelden vijf geïnteresseerden hem die avond op zijn reis.


Filmpassie 2
Behalve Robert ten Brink en Liesbeth List schoven op 13 maart staatssecretaris van Cultuur Medy van der Laan, minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Hans Hoogervorst en minister-president Jan Peter Balkenende aan bij de première van Het woeden der gehele wereld in het Haagse Pathé Buitenhof. Ai, dat zou de maandenlange lobby voor de voortzetting van fiscale steun voor films wel eens in één avond om zeep kunnen helpen. Of toch niet? Tijdens een verslag van de première de volgende dag bij 'De wereld draait door' drukt Balkenende zich voor de camera diplomatiek uit over de film: "Het tijdsbeeld van de jaren '50 is heel goed neergezet. Van begin tot eind een spannende film." Hoe het werkelijk afliep, zullen we lezen in de Filmbrief van het kabinet die op 31 maart verschijnt. De kans dat de film-cv-regeling daarin definitief naar de prullenbak wordt verwezen is niet imaginair. Op 3 april licht staatssecretaris Van der Laan haar plannen toe tijdens het jaarlijkse filmproducentendebat 'Tussen Berlijn en Cannes'. Twee dagen later volgt een cinema.nl-filmdebat in het Ketelhuis.


Vut
Op de site staat Ab van Ieperen (1944) na dertig jaar trouwe dienst nog vermeld als 'De Filmredacteur van Vrij Nederland', maar de werkelijkheid blijkt weerbarstiger. Van Ieperen: "Sinds de Weekbladpers vorig jaar reorganiseerde drukken ik en mijn lotgenoten niet meer op het redactiebudget maar op afvloeiingsregelingen." Hij zegt niettemin door te blijven gaan als redactioneel medewerker, maar coördinator kunst & cultuur Lucette Terborg heeft een iets andere lezing: "Ab heeft zich ziek gemeld. Hij zou met de vut gaan, maar is officieel nog in dienst. Zolang komt er geen nieuwe redacteur. Met Bregtje Schudel is afgesproken dat zij een paar keer kleine recensies zal schrijven, op freelance basis. Auke Hulst is bezig met het schrijven van een boek. Misschien dat hij daarna terugkomt, maar dat is nog onduidelijk." Van Ieperen: "Officieel, vanuit de Weekbladpers, weet ik nog van niks. Of ik in de vut zit? We zullen het wel merken. Dat ik in de ziektewet loop, heeft hier eigenlijk niks mee te maken. Als gevolg van een letterlijke missstap kamp ik met een verscheurde quadriceps. Ik wist ook niet dat ik die had, maar hij zit ergens tussen knie en dijbeen. Begin april word ik geopereerd. Ondertussen gaat iedereen ervan uit dat er een afscheidsfeest komt, maar dat hoeft wat mij betreft niet. Ik ken dat soort meestal vrij genante feestjes waar de helft van de genodigden uit goed fatsoen komt opdagen. Als het enigszins kan, doe ik mijzelf dat niet aan."


Brandbrief
"Een uiterst verontrustende ontwikkeling" noemen tien filmorganisaties het voornemen van de Europese Raad van Ministers om het budget voor het Europese Mediaprogramma voor 2007 tot en met 2013 te halveren. Bovendien maken tien extra landen aanspraak op de pot en moet hij worden verdeeld over een periode van zeven in plaats van de gebruikelijke vijf jaar. Dominique van Ratingen van MediaDesk Nederland rekent voor: "Minder geld voor distributie heeft gevolgen voor de arthousefilms uit kleinere landen. Minder geld voor ontwikkeling betekent dat minder projecten gesteund kunnen worden. Films als Pluk van de Petteflat en Rosenstrasse werden met die steun gemaakt. Ook filmtheaters dreigen minder geld te krijgen. En de vrees is dat er flink bezuinigd zal worden op het Eye to eye-programma dat er voor zorgt dat er makkelijker bancaire steun kon worden verkregen voor films als Lepel en Sportman van de eeuw." Het voor de gelegenheid opgerichte 'Europees werkoverleg' waarin onder meer producenten, distributeurs en festivals zitting hebben, heeft eind maart een brandbrief gestuurd aan alle 27 Nederlandse Europarlementariërs en de betrokken bewindslieden. Van Ratingen: "In april wordt het totale EU-budget vastgesteld. Daarna moet het Europees Parlement uitmaken hoe het geld wordt verdeeld, dus ook hoeveel Media krijgt. Dan komt het hele lobbycircus op gang van wat blijft erin en wat gaat eruit."

Sportman van de eeuw



Regiekamer
Als het aan de staatssecretarissen van Cultuur en Buitenlandse Zaken ligt, wordt film een van de fundamenten onder een nieuw op te richten 'Huis voor de Culturele Dialoog'. Dit najaar moet het 'Huis', dat het beste in de multiculturele mens naar boven wil halen, al in de steigers staan. Wegbereider Henk Pröpper legt uit: "Doel is de verschillende culturen in ons land wat dichter bij elkaar te brengen. Cinema speelt daarbij een grote verbindende rol omdat het een laagdrempelig medium is. Films kunnen aanleiding zijn voor een discussie over onderwerpen die daarin aan de orde komen." Zou hij Submission op het programma zetten? Pröpper: "Goede vraag. Let wel: het moet een huis worden voor dialoog. We willen niet alleen onverzoenlijken tegenover elkaar zetten. Het Huis moet je je daarbij voorstellen als 'de landelijke regiekamer' om een woord uit de filmwereld te gebruiken." In een rapportage die op 22 maart naar de Kamer ging, worden een aantal 'verwante instellingen' genoemd die voor samenwerking in aanmerking komen, waaronder filmtheater 't Hoogt in Utrecht, IDFA en Africa in the Picture (AITP). Directeur Heidi Lobato van AITP op de vraag of ze van het initiatief heeft gehoord: "Nee, maar wat een ontzettend leuk plan!" Henk Camping van 't Hoogt: "Ik ben er niet over gebeld of zo, maar voel me vereerd. 't Hoogt is natuurlijk het reisbureau bij uitstek voor films van over de hele wereld."


Heilige graal
Cinema Delicatessen, de digitale 'restdistributeur' van het Filmfonds, trok in 2005 met 26 titels in totaal 32.508 bezoekers over 2.439 voorstellingen. Dat komt neer op een gemiddeld aantal bezoekers van 13,3 per voorstelling. Een lichte stijging ten opzichte van 2004, toen Delicatessen met 15 titels en het openingsweekend van het digitale netwerk CinemaNet 15.899 bezoekers noteerde over 1.209 voorstellingen, goed voor een gemiddelde van 13,1. Zonder de succestitel Darwin's nightmare, vorig jaar goed voor een derde van het totaalbezoek, komt het gemiddelde over 2005 uit op 11,7 bezoekers per voorstelling. Projectmanager Huub Roelvink over het resultaat: "Tevreden is een te groot woord, maar het gemiddelde voor arthousefilm zal ook wel rond de 20 liggen. Met een gemiddeld bezoek van 17 per voorstelling zou ik tevreden zijn." Het door Delicatessen-voorloper DocuZone geformuleerde streefcijfer van 30 bezoekers per voorstelling vindt Roelvink wel erg hoog. "Daar werk ik niet mee. Bezoekcijfers zijn voor mij niet de heilige graal. Wij richten ons op kwaliteit, maar proberen natuurlijk een zo groot mogelijk publiek te bereiken. Veel van onze films draaien in de matinees: de concurrentie met andere titels is groot." Volgens Krijn Meerburg, programmeur van het Rotterdamse theater Cinerama, moeten er per voorstelling wel degelijk zo'n 30 bezoekers aanschuiven om uit de kosten te komen. Als belangrijk voordeel van deelname aan het digitale netwerk noemt hij het gebruik van de bijbehorende digitale projectoren: "Die gebruiken we veel, ook voor andere voorstellingen." Over de aangekondigde verzelfstandiging van Delicatessen verkeert Roelvink nog steeds in het ongewisse. "Over een recente interne evaluatie met theaters was iedereen enthousiast. In de loop van dit jaar volgt nog een evaluatie. Voor het eind van het jaar moet er duidelijkheid zijn."

Darwin's nightmare



2 min 1
De jaarlijkse 2 voor 1-actie van Albert Heijn en de Vereniging van Bioscoopexploitanten (NVB) in juni gaat niet door. Vorig jaar profiteerden 628.000 Nederlanders van de bon voor een gratis tweede bioscoopkaartje bij besteding van 20 euro aan boodschappen. Distributeur Sony gooit nu roet in het eten door een gegarandeerde afdracht per kaartje te eisen voor The Da Vinci Code, wat tot een uitzonderingspositie leidt voor één film. Als gevolg daarvan kan de NVB de deelname van al haar leden aan de actie niet langer garanderen.


Correctie
In de credits bij de recensie van Voices of Bam stond vorige maand per abuis vermeld dat Jeroen Goeijers de montage had gedaan: in werkelijkheid was hij verantwoordelijk voor het geluidsdesign. Stefan Kamp tekende voor de montage. En in de recensie van Ik omhels je met 1000 armen stond ten onrechte dat de hoofdrolspeler in de voice-over vaststelde dat de laatste momenten met zijn moeder de meest intieme van zijn leven waren. Die zin zat niet in de voice-over maar in de speech van Giph bij de begrafenis van zijn moeder.



top
Artikelen
25 jaar Geruchtenmachine
25 jaar na nu Vermaak achter de zonnebril
Het nulnummer van de Filmkrant
CinemAsia Van hiphop tot horror
Europese cinema Het schuim der dagen
Jan Heijs (1952-2006) Bruggenbouwer tussen wolven en slangen
Lente in Napels, Glasgow, Hamburg, Luik en Moskou Met welke filmauteurs gaan wij het nieuwe millennium in, wie zijn de hoop van 21e-eeuws Europa?
Siberisch filmfestival Dubai in de taiga
Tigers on Tour Rondreizend filmfeestje met prijswinnaars
Valerio Zurlini Knappe melancholicus

Interviews
Dagur Kári Wat is er groter dan een olifant?
John Turturro Liefde schaadt
Sabina Guzzanti Italiaans voor beginners
Terry Gilliam Shockerende onschuld
Vijf vragen aan Tessa Boerman

Rubrieken
Action!
Volg alleen je hart
Spotlicht: Ricky Koole
Amsterdam Box Office Periode 16 februari t/m 22 maart 2006
Boeken
Cinedix
Evenementen
Festivals
De geruchtenmachine
Mening
Mijn Mening
De Pers Over
Thuiskijken
Verwacht


Recensies
CROSSING THE BRIDGE: THE SOUND OF ISTANBUL Het geheim van Istanbul
DARK HORSE Met de koptelefoon op
FACTOTUM Avonturen van een verbrand scrotum
LANGER LICHT Bokshandschoenen en marshmallows
ODESSA... ODESSA! Van oude mensen en dingen die voorbij gaan
RHYTHM IS IT Stoere tieners op de planken
ROMANCE & CIGARETTES Musical met valse noot
THE SECRET LIFE OF WORDS Woorden op sterk water
SPORTMAN VAN DE EEUW Een naïeve paalklimmer in Friesland
TIDELAND Alice D in Wonderland
TRANSAMERICA Alleen nog de piemel binnenstebuiten keren
VIVA ZAPATERO! De stille staatsgreep